Το dikaiologitika.gr παρουσιάζει τον Οδηγό επικουρικής ασφάλισης του ΕΤΕΑ σχετικά με τις αλλαγές που έχουν πεέλθει από 1.12.2013
Ποιά η βασική αρχή των αλλαγών που επέρχονται με το ν.4225/2014 σχετικά με την ασφάλιση στο ΕΤΕΑ (άρθρα 1 και 5, ΦΕΚ Α΄ 2/7-1-2014);
Το ΕΤΕΑ, αποτελώντας τον ενιαίο πλέον φορέα επικουρικής ασφάλισης του συντριπτικά μεγαλύτερου τμήματος των μισθωτών εργαζόμενων της χώρας, επιβάλλεται, για λόγους διαφάνειας, ισότητας και δικαιοσύνης, να έχει απλούς και ενιαίους κανόνες ασφάλισης για το σύνολο των ασφαλισμένων του.
Με τις διατάξεις του άρθρου 5, τα ισχύοντα ποσοστά ασφαλιστικών εισφορών και οι ασφαλιστέες αποδοχές των “νέων” ασφαλισμένων του, ισχύουν πλέον για το σύνολο των ασφαλισμένων του ΕΤΕΑ, “παλαιών” και “νέων” (υπαγωγή στην ασφάλιση πριν ή μετά την 01.01.1993). Ουσιαστικά εναρμονίζεται το καθεστώς των “παλαιών” ασφαλισμένων, που αποτελεί μωσαϊκό επιμέρους καταστατικών διατάξεων, με το καθεστώς των “νέων” ασφαλισμένων, καταργούμενης ουσιαστικά εφεξής της εν λόγω διάκρισης. Σημειωτέον ότι οι “παλαιοί” ασφαλισμένοι, με διαφορετικά καθεστώτα ασφάλισης από το νέο, αποτελούν σήμερα το 15% περίπου των ασφαλισμένων του ΕΤΕΑ.
Συνεπώς, η συντριπτική πλειοψηφία των ερωτημάτων αφορά “παλαιούς” ασφαλισμένους και η απάντηση σε κάθε ερώτημα έχει ως αφετηρία και κατάληξη τη βασική παραδοχή – κανόνα:
Με τις διατάξεις του άρθρου 1, οι ασφαλιστικές εισφορές υπέρ του ΕΤΕΑ των μισθωτών που υπάγονται στην ασφάλιση του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, εντάσσονται στην ΑΠΔ του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, με τη νομοθεσία που ισχύει για την ΑΠΔ.
Ουσιαστικά η ΑΠΔ καθίσταται από 01.12.2013 το Εθνικό Σύστημα Δήλωσης της Ασφάλισης (ΕΣΔΑ).
1. Ποιές είναι οι ασφαλιστέες αποδοχές από 01.12.2013 για τους ασφαλισμένους του ΕΤΕΑ;
2. Για ποιούς ασφαλισμένους ισχύει πλαφόν στις ασφαλιστέες αποδοχές και πως εφαρμόζεται;
3. Σε τι αφορά η εξαίρεση μέχρι 31.12.2015 όσων αμείβονται με το νέο μισθολόγιο και υπάγονται στην ασφάλιση του δημοσίου ή συνταξιοδοτούνται βάσει δημοσιοϋπαλληλικών διατάξεων;
1. Για το σύνολο των ασφαλισμένων του ΕΤΕΑ, από 01.12.2013 ασφαλιστέες αποδοχές νοούνται οι πάσης φύσεως αποδοχές του εργαζόμενου, εξαιρουμένων μόνο των εκτάκτων παροχών λόγω γάμου, γεννήσεως τέκνων, θανάτου και βαριάς ασθένειας του μισθωτού και των μελών της οικογένειάς του (παρ. 2β του άρθρου 22 του ν.2084/1992) και του Κινήτρου Απόδοσης (παρ. 6, άρθρ. 12, ν.3205/2003).
2. Το πλαφόν (ανώτατο όριο των μηνιαίων ασφαλιστέων αποδοχών) ισχύει για το σύνολο των ασφαλισμένων του ΕΤΕΑ, ανέρχεται στα 5.543,55€ και εφαρμόζεται όπως μέχρι σήμερα ισχύει για τους “νέους” ασφαλισμένους.
3. Για τους ασφαλισμένους του ΕΤΕΑ που αμείβονται με το νέο μισθολόγιο και υπάγονται στην ασφάλιση του δημοσίου ή συνταξιοδοτούνται βάσει δημοσιοϋπαλληλικών διατάξεων, τα καθοριζόμενα από 01.12.2013 ποσοστά εισφορών για “παλαιούς” και “νέους” ασφαλισμένους (3% ο εργοδότης & 3% ο ασφαλισμένος) θα υπολογίζονται μέχρι 31.12.2015 επί των ποσών των ασφαλιστέων αποδοχών, όπως αυτά είχαν διαμορφωθεί την 31.10.2011, πριν την εφαρμογή του νέου μισθολογίου
Μεταβάλλεται το καθεστώς ασφάλισης για τους νεοπροσλαμβανόμενους στο δημόσιο μετά την 01.01.2011;
Καμία μεταβολή. Οι εν λόγω εργαζόμενοι συνεχίζουν την επικουρική ασφάλισή τους στο ΕΤΕΑ, όπως ακριβώς ασφαλίζονταν στο τ. ΕΤΕΑΜ μέχρι 30.11.2013, καθόσον οι διατάξεις των άρθρων 1 και 5 του ν.4225/2014 για το ΕΤΕΑ, ταυτίζονται με τις αντίστοιχες του τ. ΕΤΕΑΜ. Το ίδιο καθεστώς ισχύει και για όσους προσληφθούν μετά την 01.12.2013.
Πώς συνεχίζεται η ασφάλιση στο ΕΤΕΑ των εργαζομένων στο Δημόσιο, στα ΝΠΔΔ και τους ΟΤΑ, που υπάγονται στο ειδικό καθεστώς του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ (ν.3163/1955 – δημοσιοϋπαλληλικές διατάξεις);
1. Από 01.12.2013 ισχύουν τα ενιαία ποσοστά ασφάλισης (3% ο εργοδότης & 3% ο ασφαλισμένος) επί των ασφαλιστέων αποδοχών (οι πάσης φύσεως αποδοχές – παρ. 2β, άρθρο 22, ν.2084/1992), όπως ακριβώς ασφαλίζονται μέχρι σήμερα οι “νέοι” ασφαλισμένοι. Εξαιρείται απ’ τις ασφαλιστέες αποδοχές το Κίνητρο Απόδοσης (παρ. 6, άρθρο 12, ν.3205/2003).
2. Από 01.12.2013 η δήλωση των ασφαλιστικών εισφορών υπέρ του ΕΤΕΑ των εν λόγω εργαζομένων εντάσσεται στην ΑΠΔ του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ. Τα ποσοστά και τα αντίστοιχα ποσά υπέρ του ΕΤΕΑ αθροίζονται με τα αντίστοιχα του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ και καταβάλλονται με τη νομοθεσία και τη διαδικασία που διέπει την ΑΠΔ.
Τι θα ισχύσει για τις πρόσθετες αποδοχές των μισθωτών του δημόσιου τομέα, επί των οποίων εισέφερε μόνο ο εργαζόμενος σε ποσοστό 2%;
Από 01.12.2013 οι πρόσθετες αποδοχές αλλά και κάθε μορφής αποδοχές (υπερωρίες, εφημερίες, ειδικά επιδόματα, προσωπικές διαφορές κ.λπ.) εντάσσονται στις ασφαλιστέες αποδοχές επί των οποίων εισφέρουν 3% ο ασφαλισμένος και 3% ο εργοδότης.
Τι θα ισχύσει για τις εισφορές που δεν σχετίζονται με τις εκάστοτε μηνιαίες αποδοχές των μισθωτών του δημόσιου τομέα, τις οποίες εισέφερε άπαξ μόνο ο εργαζόμενος;
Οι προβλεπόμενες εισφορές πέραν των ασφαλιστικών εισφορών επί των μηνιαίων αποδοχών του εργαζόμενου, εξακολουθούν να ισχύουν καθόσον οι διατάξεις του άρθρου 5 του ν.4225/2014 αφορούν αποκλειστικά στις εισφορές για την ασφάλιση στο ΕΤΕΑ. Συνεπώς κάθε προβλεπόμενη ειδική εισφορά που δεν σχετίζεται με θεμελίωση αντίστοιχου χρόνου ασφάλισης στο ΕΤΕΑ διατηρείται.
Εξακολουθούν να ισχύουν δηλαδή:
α) Η εισφορά ίση με το ήμισυ της διαφοράς των μισθολογικών κλιμακίων, στις περιπτώσεις που ο μισθωτός προάγεται σε επόμενο μισθολογικό κλιμάκιο.
β) Η εφάπαξ εισφορά νεοδιόριστου ή νεοπροσλαμβανόμενου.
Πώς θα ενταχθούν οι ασφαλιστικές εισφορές υπέρ του ΕΤΕΑ στην ΑΠΔ του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ; Πως θα καταβάλλονται οι δηλωθείσες δια της ΑΠΔ εισφορές υπέρ του ΕΤΕΑ;
Τα προβλεπόμενα ποσοστά των ασφαλιστικών εισφορών υπέρ του ΕΤΕΑ, είτε για κανονική ασφάλιση είτε για ασφάλιση στα ΒΑΕ, αθροίζονται στα αντίστοιχα ποσοστά για την ασφάλιση στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ. Το άθροισμα των ποσοστών, ως ενιαίο ποσοστό επί των ασφαλιστέων αποδοχών του εργαζόμενου, αποτελεί την υποχρέωση για την ασφάλιση στους δυο φορείς (κύρια και επικουρική ασφάλιση). Σημειωτέον ότι οι ασφαλιστέες αποδοχές για το ΕΤΕΑ ταυτίζονται με τις αντίστοιχες του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ.
Η διαδικασία καταβολής, μέσω τραπέζης ή ηλεκτρονικά, παραμένει η ισχύουσα μέχρι 30.11.2013. Οι εισφορές δηλαδή υπέρ του ΕΤΕΑ καταβάλλονται μαζί με τις αντίστοιχες του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ ως ενιαίο ποσό, λόγω και της ενιαίας δήλωσής τους στην ΑΠΔ, με τη διαδικασία που μέχρι σήμερα ακολουθείται.
Πώς θα αντιμετωπισθούν οι εργαζόμενοι που ενώ υπάγονται στα ΒΑΕ για την ασφάλισή τους στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, δεν ασφαλίζονταν μέχρι 30.11.2013 στα ΒΑΕ για την επικουρική τους ασφάλιση στο ΕΤΕΑ, λόγω μη ύπαρξης σχετικής καταστατικής διάταξης στους ενταχθέντες φορείς (π.χ. τ. ΤΕΑΥΕΚ);
Βασική προϋπόθεση ασφάλισης στα ΒΑΕ για το ΕΤΕΑ αποτελεί πλέον από 01.12.2013 η υπαγωγή στα ΒΑΕ για την ασφάλιση στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ.
Συνεπώς ο εργαζόμενος που ασφαλίζονταν στα ΒΑΕ μόνο για την κύρια ασφάλισή του (ΙΚΑ-ΕΤΑΜ), χωρίς δηλαδή αντίστοιχη ασφάλιση στον επικουρικό του φορέα (π.χ. τ. ΤΕΑΥΕΚ), από 01.12.2013 υπάγεται στα ΒΑΕ και για την ασφάλιση του στο ΕΤΕΑ, με πρόσθετη ειδική εισφορά 2% επί των ασφαλιστέων αποδοχών, επιμεριζόμενη σε 1,25% για τον ασφαλισμένο και 0,75% για τον εργοδότη (εδαφ. β΄, παρ. 1, άρθρο 5, ν.4225/2014).
Πρέπει να απογραφούν στο ΕΤΕΑ οι εργοδότες που θα αρχίσουν να δηλώνουν από 01.12.2013 την επικουρική ασφάλιση των εργαζομένων τους στην ΑΠΔ; Απαιτείται απογραφή των εργαζομένων στο ΕΤΕΑ;
Όχι. Οι εργοδότες που υποβάλλουν ΑΠΔ για οιονδήποτε λόγο πριν την 01.12.2013 διαθέτουν ΑΜΕ (Αριθμό Μητρώου Εργοδότη) για το ΙΚΑ-ΕΤΑΜ. Ο εν λόγω αριθμός αποτελεί τον αριθμό μητρώου του για το σύστημα της ΑΠΔ το οποίο υποστηρίζει πλέον και την ασφάλιση στο ΕΤΕΑ.
Ομοίως, δεν απογράφονται στο ΕΤΕΑ ούτε οι εργαζόμενοι, είτε είναι νέα υπαγωγή στην ασφάλισή του είτε νέα πρόσληψη υπαχθέντος ήδη στην ασφάλιση του ΕΤΕΑ, καθόσον ο ΑΜΚΑ του εργαζόμενου, σε συνδυασμό με τον ΑΜΑ του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, αποτελεί τον αριθμό μητρώου του.
Σε περιπτώσεις βέβαια νέας επιχείρησης ή νέας υπαγωγής στην ασφάλιση απαιτείται μόνο η απογραφή στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ κατά τα ισχύοντα.
Ποιά μεταβολή θα επέλθει στους ασφαλισμένους στο τ. ΕΤΕΑΜ;
Ουδεμία αλλαγή επέρχεται στην ασφάλιση μετά την 01.12.2013 των ασφαλισμένων του τ. ΕΤΕΑΜ. Συνεχίζεται με την ίδιο ακριβώς τρόπο και διαδικασία. Εξ άλλου, η αποτύπωση της ασφάλισής τους στην ΑΠΔ αποτελεί το υπόδειγμα και για τους λοιπούς εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα, που εντάσσονται στην ΑΠΔ μετά την 01.12.2013, για την ασφάλισή τους στο ΕΤΕΑ.
Πώς θα συνεχιστεί μετά την 01.12.2013 η δήλωση της ασφάλισης των ασφαλισμένων του τ. ΤΕΑΥΕΚ και η καταβολή των αναλογουσών ασφαλιστικών εισφορών υπέρ του ΕΤΕΑ (επικουρική ασφάλιση) και του ΤΑΠΙΤ (πρόνοια);
Μέχρι 30.11.2013 στο ΕΤΕΑ δηλώνονταν μαζί με την επικουρική ασφάλιση των ασφαλισμένων του τ. ΤΕΑΥΕΚ (σημειωτέον ότι το τ. ΤΕΑΥΕΚ εντάχθηκε στο ΕΤΕΑ την 01.01.2013) και η ασφάλισή τους για την Πρόνοια στον αντίστοιχο Τομέα του ΤΑΠΙΤ, με ταυτόχρονη είσπραξη από το ΕΤΕΑ και των εισφορών υπέρ του Τομέα του ΤΑΠΙΤ. Τα ποσοστά ασφάλισης για κάθε φορέα αναλύονταν ως εξής:
“παλαιοί” ασφαλισμένοι: 8%
|
ΦΟΡΕΑΣ |
ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΕΣ ΕΙΣΦΟΡΕΣ |
||
|
ΣΥΝΟΛΟ |
ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟΣ |
ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ |
|
|
ΕΤΕΑ (τ. ΤΕΑΥΕΚ) |
7,2% |
3,6% |
3,6% |
|
ΤΑΠΙΤ (τ. ΤΕΑΥΕΚ) |
0,8% |
0,4% |
0,4% |
|
ΣΥΝΟΛΟ |
8% |
4% |
4% |
“νέοι” ασφαλισμένοι: 10%
|
ΦΟΡΕΑΣ |
ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΕΣ ΕΙΣΦΟΡΕΣ |
||
|
ΣΥΝΟΛΟ |
ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟΣ |
ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ |
|
|
ΕΤΕΑ (τ. ΤΕΑΥΕΚ) |
6% |
3% |
3% |
|
ΤΑΠΙΤ (τ. ΤΕΑΥΕΚ) |
4% |
4% |
0% |
|
ΣΥΝΟΛΟ |
10% |
7% |
3% |
Από 01.12.2013 εντάσσεται στην ΑΠΔ εκτός της ασφάλισης στο ΕΤΕΑ και η ασφάλιση στο ΤΑΠΙΤ. Για μεν το ΕΤΕΑ η ασφάλιση θα δηλώνεται μαζί με την ασφάλιση στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ (μια εγγραφή), για δε το ΤΑΠΙΤ με διαφορετική εγγραφή. Οι λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο αποτύπωσης της ασφάλισης (κωδικοί, πακέτα κάλυψης κ.λπ.) θα δοθούν από το ΙΚΑ-ΕΤΑΜ με σχετικά έγγραφα.
Όσον αφορά στα ποσοστά των ασφαλιστικών εισφορών υπέρ του ΕΤΕΑ, αυτά εναρμονίζονται για το σύνολο των ασφαλισμένων (“παλαιών” και “νέων”) με τα ισχύοντα για τους “νέους”, δηλαδή 6% (3% ο εργοδότης & 3% ο ασφαλισμένος) στο σύνολο των πάσης φύσεως αποδοχών.
Τα ποσοστά υπέρ του ΤΑΠΙΤ από 01.12.2013 αναλύονται στη ηλεκτρονική διεύθυνση www.tapit.gr
Η καταβολή των δηλωθεισών δια της ΑΠΔ ασφαλιστικών εισφορών για το ΕΤΕΑ και το ΤΑΠΙΤ, θα γίνεται σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται για την ΑΠΔ, όπως καταβάλλονται δηλαδή μέχρι σήμερα οι εισφορές υπέρ του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ.
Εξακολουθεί να ισχύει μετά την 01.12.2013 το 1ο Μισθολογικό Κλιμάκιο της ΠΕ Κατηγορίας ως ανώτατο όριο των αποδοχών επί των οποίων ασφαλίζονται στο ΕΤΕΑ οι “παλαιοί” μισθωτοί υπάλληλοι του δημοσίου και των ΝΠΔΔ, ασφαλισμένοι στα τ. ΤΕΑΔΥ και ΤΕΑΠΟΚΑ;
Όχι. Για το σύνολο των ασφαλισμένων του ΕΤΕΑ οι ασφαλιστικές εισφορές υπολογίζονται πλέον επί του συνόλου των πάσης φύσεως αποδοχών τους, εξαιρουμένων όσων προβλέπονται από την παρ. 2β του άρθρου 22 του ν.2084/1992 και του Κινήτρου Απόδοσης (παρ. 6, άρθρ. 12, ν.3205/2003), με ανώτατο μηναίο όριο (πλαφόν) το οποίο ανέρχεται στα 5.543,55€, όπως ακριβώς ισχύει για τους “νέους” ασφαλισμένους.
Πώς αντιμετωπίζεται η ασφάλιση στο ΕΤΕΑ των συνταξιούχων που εργάζονται;
Οι εργαζόμενοι συνταξιούχοι δεν διαφοροποιούνται από τους λοιπούς εργαζόμενους που ασφαλίζονται στο ΕΤΕΑ. Ισχύουν και γι’ αυτούς οι ίδιες προϋποθέσεις ασφάλισης, υπολογισμού και απόδοσης των ασφαλιστικών τους εισφορών.
Όσον αφορά στο χρόνο ασφάλισης και το συνυπολογισμό του στην καταβαλλόμενη σύνταξη, ισχύουν οι διατάξεις των ν.2595/1998, ν.2676/1999, ν.3863/2010 και ν.3865/2010.
Οι αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού των ασφαλιστικών εισφορών πώς επηρεάζουν τον τρόπο υπολογισμού της σύνταξης;
Ο τρόπος υπολογισμού της σύνταξης δεν επηρεάζεται από τις διατάξεις του ν.4225/2014. Σύμφωνα με το ιδρυτικό νόμο του ΕΤΕΑ, άρθρα 35-48 του ν.4052/2012, μέχρι την έκδοση του Κανονισμού Ασφάλισης και Παροχών του ΕΤΕΑ, για τον υπολογισμό των παροχών, ισχύουν οι καταστατικές διατάξεις των εντασσόμενων φορέων.
