Ο καινούργιος φορέας εκτιμάται ότι μπορεί να οδηγήσει το νέο κράτος προστασίας και αλληλεγγύης στην ψηφιακή εποχή. Ιδρύθηκε με απώτερο σκοπό να καταργήσει την ταλαιπωρία, τη γραφειοκρατία, την κομματική «προστασία», τις πελατειακές σχέσεις. Σύμφωνα με το υπουργείο Εργασίας, ο ΟΠΕΚΑ πρόκειται να καταπολεμήσει τον κοινωνικό αποκλεισμό, αποδίδοντας σε όλους τους Έλληνες πολίτες τα δικαιώματά τους με αξιοπρέπεια.
Εκτιμάται ότι με την έναρξη λειτουργίας του ΟΠΕΚΑ κλείνει ο κύκλος του παλαιού μοντέλου, στο οποίο είχε στηριχθεί όλα τα προηγούμενα χρόνια το προνοιακό κράτος, το μοντέλο της φιλανθρωπίας, που η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εργασίας είχε αποκαλέσει ως «το ισχυρό κράτος της Φρειδερίκης».
Ο ΟΠΕΚΑ αποτελεί τον δεύτερο πυλώνα του Εθνικού Συστήματος Κοινωνικής Αλληλεγγύης. Ο πρώτος είναι ο Εθνικός Μηχανισμός με τα 240 Κέντρα Κοινότητας στους Δήμους, όπου όλοι οι πολίτες δίνοντας τον ΑΦΜ και τον ΑΜΚΑ τους ενημερώνονται για τα δικαιώματά τους σε επιδόματα, παροχές, υπηρεσίες και προγράμματα σε όλη την Ελλάδα. Οι δυο πυλώνες διασυνδέονται μεταξύ τους με ενιαίο γεωπληροφοριακό σύστημα.
Ο ΟΠΕΚΑ:
- Αποτελεί μια Ενιαία Αρχή Απόδοσης Επιδομάτων που αναλαμβάνει δέσμη παροχών: το Επίδομα Παιδιού, το Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης (ΚΕΑ), το Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης σε ανασφάλιστους υπερήλικες, τις παροχές και υπηρεσίες του Λογαριασμού Αγροτικής Εστίας, τα επιδόματα σε άτομα με αναπηρία, προνοιακές παροχές, οικονομικές και εισοδηματικές ενισχύσεις και κοινωνικές υπηρεσίες για την οικονομική στήριξη ειδικών και ευπαθών ομάδων.
- Λειτουργεί και ως ελεγκτικός μηχανισμός. Διενεργεί ηλεκτρονική διασταύρωση στοιχείων, καθώς και δειγματοληπτικούς ελέγχους, ώστε να είμαστε βέβαιοι ότι το δημόσιο χρήμα αποδίδεται στους πραγματικούς δικαιούχους.
Ποια δέσμη παροχών θα δίνει ο νέος φορέας
1. Το Επίδομα Παιδιού που θεσμοθετήθηκε με το άρθρο 214 του νόμου 4512/2018.
2. Προνοιακές παροχές, εισοδηματικές ενισχύσεις και κοινωνικές υπηρεσίες για την στήριξη ειδικών και ευπαθών ομάδων :
α) το Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης (ΚΕΑ)
β) την Κάρτα μετακίνησης Πολυτέκνων
γ) το Επίδομα Στεγαστικής Συνδρομής σε ανασφάλιστους υπερήλικες
δ) την εισοδηματική ενίσχυση Οικογενειών Ορεινών Μειονεκτικών Περιοχών
ε) προγράμματα και δράσεις προνοιακής πολιτικής του Υπουργείου Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης που του ανατίθενται σύμφωνα με το άρθρο 116 του ν.4488/2017 (Α’ 137).
στ) την χορήγηση ασφαλιστικής ικανότητας στους μοναχούς και μοναχές που είναι εγγεγραμμένοι στα μοναχολόγια Ιερών Μονών ή Μητροπόλεων της Ελλάδας, εγκαταβιούν στις Ιερές Μονές ή τα εξαρτήματα αυτών και δεν συνταξιοδοτούνται από Φορέα ημεδαπής, πλην ΟΠΕΚΑ, ή αλλοδαπής. Το δικαίωμα αυτό παρέχεται και στους Έλληνες το γένος, κληρικούς και μοναχούς των Πατριαρχείων της Ανατολικής Ορθοδόξου Εκκλησίας, καθώς και μοναχούς της Ιεράς Μονής Σινά
ζ) κάθε άλλη παροχή που χορηγείται σύμφωνα με ειδικότερες διατάξεις της κείμενης νομοθεσίας και δεν έχει καταργηθεί
3. Τα προνοιακά επιδόματα αναπηρίας και ειδικότερα :
α) επίδομα κίνησης σε παραπληγικούς, τετραπληγικούς και ακρωτηριασμένους
β) διατροφικό επίδομα σε νεφροπαθείς, μεταμοσχευμένους πνευμόνων και μυελού των οστών καθώς και σε αλλοδαπούς και ομογενείς νεφροπαθείς, μεταμοσχευμένους καρδιάς, ήπατος.
γ) οικονομική ενίσχυση ατόμων με βαριά αναπηρία
δ) οικονομική ενίσχυση ατόμων με βαριά νοητική υστέρηση
ε) οικονομική ενίσχυση παραπληγικών – τετραπληγικών και ακρωτηριασμένων ανασφάλιστων και ασφαλισμένων του Δημοσίου στ) ενίσχυση ατόμων με συγγενή αιμολυτική αναιμία (μεσογειακή - δρεπανοκυτταρική - μικροδρεπανοκυτταρική κ.λπ.) ή συγγενή αιμορραγική διάθεση (αιμορροφιλία κ.λπ.), Σύνδρομο Επίκτητης Ανοσοανεπάρκειας
ζ) οικονομική ενίσχυση κωφών και βαρήκοων ατόμων
η) οικονομική ενίσχυση ατόμων με αναπηρία όρασης
θ) οικονομική ενίσχυση ατόμων με εγκεφαλική παράλυση
ι) εισοδηματική ενίσχυση ασθενών και αποθεραπευμένων χανσενικών και μελών των οικογενειών τους
4. Το Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης Ανασφάλιστων Υπερηλίκων του άρθρου 93, νόμος 4387/2016.
5. Την παροχή σύνταξης, ασφαλιστικής ικανότητας και εξόδων κηδείας που χορηγούσε ο ΟΓΑ στους ανασφάλιστους υπερήλικες προ του νόμου 4387/2016, σύμφωνα με τους νόμους 1296/1982 και 4093/2012.
6. Τις παροχές και τις υπηρεσίες του Λογαριασμού Αγροτικής Εστίας.
