Σύμφωνα με το «Εθνος» τα πλασματικά έτη παίζουν διπλό ρόλο: φέρνουν νωρίτερα τη συνταξιοδότηση και επηρεάζουν το ποσό της σύνταξης.
«Χρήση πλασματικών ετών μπορούν να κάνουν ασφαλισμένοι είτε για να θεμελιώσουν αναδρομικά με διατάξεις που αφορούν στο 2011 και το 2012 ώστε συμπληρώνοντας τα απαραίτητα όρια εντός του 2017 να αποχωρήσουν ή για να συμπληρώσουν εντός του 2017 την πλήρη 40ετία και με ταυτόχρονη συμπλήρωση του 62ου έτους της ηλικίας να συνταξιοδοτηθούν», εξηγεί ο δικηγόρος Διονύσης Ρίζος, ειδικός σε θέματα κοινωνικής ασφάλισης.
Προσοχή χρειάζεται για τους ασφαλισμένους του ιδιωτικού τομέα -επισημαίνει ο ίδιος- αφού «αν τα χρόνια δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για θεμελίωση, τα χρήματα που έχουν καταβληθεί χάνονται».
Η υποβολή αιτημάτων για εξαγορά πλασματικών συμφέρει:
1 Γονείς ανηλίκων στο Δημόσιο, οι οποίοι με τη χρήση αυτών θεμελιώνουν αναδρομικά το 2010, το 2011 ή το 2012. Συμφέρει να αναγνωρίσουν 3-5 χρόνια.
2 Μητέρες ανηλίκων στο ΙΚΑ που συμπληρώνουν με την εξαγορά 5.500 ημέρες αναδρομικά το 2010 ή το 2011. Συμφέρει να αναγνωρίσουν 4-5 χρόνια.
3 Μητέρες ανηλίκων σε ΔΕΚΟ - τράπεζες που συμπληρώνουν αναδρομικά 25ετία το 2011 ή το 2012. Συμφέρει να αναγνωρίσουν 4-5 χρόνια.
4 Ανδρες δημοσίους υπαλλήλους για τη συμπλήρωση 35ετίας. Συμφέρει να αναγνωρίσουν 4-5 χρόνια ώστε να κατοχυρώσουν 25ετία μέχρι το 2012 και να συνταξιοδοτηθούν φέτος με 35ετία.
5 Ασφαλισμένους σε ΕΤΑΑ ή ΟΑΕΕ για τη συμπλήρωση 35ετίας αναδρομικά το 2011 ή το 2012. Συμφέρει να αναγνωρίσουν 4-5 χρόνια.
6 Ασφαλισμένους όλων των Ταμείων και του ΟΓΑ που συμπληρώνουν 40ετία με την εξαγορά. Συμφέρει να αναγνωρίσουν μέχρι και 7 χρόνια στον ιδιωτικό τομέα.
Το κόστος εξαγοράς
Τα πλασματικά χρόνια που εξαγοράζονται εντός του 2017 υπολογίζονται με νέο τρόπο:
- μισθωτοί ιδιωτικού τομέα πληρώνουν (από 13/5/2016) για κάθε μήνα το σύνολο της εισφοράς εργοδότη και εργαζομένου για κύρια σύνταξη, δηλαδή 20% του τελευταίου μεικτού μισθού
- δημόσιοι υπάλληλοι πληρώνουν (από 1/1/2017) για κάθε μήνα το 10% των συντάξιμων αποδοχών τους το μήνα της αίτησης (η εισφορά τους είναι 6,67% και του Δημοσίου ορίστηκε για το 2017 στο 3,33%)
- η αλλαγή από 1/1/2017 του τρόπου υπολογισμού των εισφορών για ελεύθερους επαγγελματίες - αυτοαπασχολούμενους αλλάζει το πλαίσιο εξαγορών καθώς πλέον το κόστος των πλασματικών θα υπολογίζεται με τις μηνιαίες εισφορές που θα καταβάλλουν
«Η εξαγορά είναι ακριβότερη για ασφαλισμένους του ιδιωτικού τομέα με υψηλές αποδοχές. Αντίθετα παραμένει σε χαμηλά επίπεδα για τους δημοσίους υπάλληλους, για μισθωτούς με μισθούς έως 850 € και για ελευθέρους επαγγελματίες που δηλώνουν χαμηλό εισόδημα και με το νέο τρόπο πληρώνουν χαμηλές εισφορές», εξηγεί ο κ. Ρίζος. Αν πληρωθεί όλο το ποσό εφάπαξ υπάρχει έκπτωση 2% για κάθε έτος εξαγοράς (δηλαδή 4% για 2 έτη, 6% για 3 έτη κ.ο.κ.)
Συνυπολογισμός στη σύνταξη
Τα πλασματικά έτη επηρεάζουν τα ποσά της εθνικής και ανταποδοτικής σύνταξης:
1 Πλασματικοί χρόνοι που αναγνωρίζονται χωρίς εξαγορά και χρησιμοποιούνται μόνο για θεμελίωση δεν συνυπολογίζονται στο ποσό της ανταποδοτικής, δεν λαμβάνονται δηλαδή υπόψη για τα ποσοστά αναπλήρωσης και τις συντάξιμες αποδοχές. Λαμβάνονται ωστόσο υπόψη για τη διαμόρφωση της εθνικής σύνταξης.
2 Πλασματικοί χρόνοι που αναγνωρίζονται με εξαγορά συνυπολογίζονται για ποσοστά αναπλήρωσης, συντάξιμες αποδοχές και εθνική σύνταξη.
Προσοχή: πλασματικοί χρόνοι που εξαγοράστηκαν με το κόστος του παλαιού καθεστώτος (168€/μήνα) θα ληφθούν υπόψη στον υπολογισμό της σύνταξης, μόνο αν έχουν εξαγοραστεί από το 2002 και μετά. Σε αυτή την περίπτωση συνυπολογίζονται στον μέσο όρο των αποδοχών σαν να ελάμβανε ο ασφαλισμένος 840 ευρώ μηνιαίο μισθό (ώστε να πληρώνει εισφορά 168€/μήνα).
Αν ο μ.ό. αποδοχών του ασφαλισμένου από το 2002 είναι πάνω από 850 ευρώ, ο συνυπολογισμός των πλασματικών που αναγνωρίστηκαν με το παλιό καθεστώς θα ρίξει τη βάση υπολογισμού, με αποτέλεσμα ο ασφαλισμένος να μετρήσει απώλειες στην προσδοκώμενη σύνταξή του. «Υψηλόμισθοι, που υπολογίζουν τον μ.ό. των αποδοχών τους από το 2002 αρκετά πάνω από τα 850 ευρώ πρέπει να σκεφτούν διπλά τη χρήση των παλιών πλασματικών καθώς μπορεί να τους συμφέρει σημαντικά να συμπληρώσουν με πραγματικά χρόνια τον απαιτούμενο χρόνο ασφάλισης», παρατηρεί ο κ. Ρίζος.
Αντίθετα, αν κάποιος υπολογίζει τον μ.ό. των αποδοχών του από το 2002 κάτω από 850 ευρώ μπορεί άνετα να χρησιμοποιήσει άμεσα τους πλασματικούς που έχει εξαγοράσει.
Εξαγορές που γίνονται εντός του 2017 υπολογίζονται στον τελευταίο μισθό οπότε δεν αλλάζουν τη βάση υπολογισμού της σύνταξης. Για τους υψηλόμισθους, όμως, το κόστος είναι σχεδόν... απαγορευτικό.
«Για ασφαλισμένο με αποδοχές 1.500 ευρώ, το κόστος εξαγοράς 5 ετών αγγίζει τις 15.000 ευρώ. Με 2.000 ευρώ αποδοχές πρέπει να πληρώσει 24.000 ευρώ για 5 πλασματικά έτη».
