Ακόμη και αν υπήρχε ένας ενιαίος φορέας, επιφορτισμένος με την παρακολούθηση όλων των μορφών της απάτης, το έργο του πρακτικά θα ήταν αδύνατο, καθώς οι μορφές της απάτης είναι ποικίλες και μεταβάλλονται συνεχώς. Ωστόσο η ασφαλιστική αγορά οργανώνεται απέναντι στο φαινόμενο.
Αυτό υπογράμμισε η γενική διευθύντρια της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών Ελλάδος, Μαργαρίτα Αντωνάκη, σε ενημερωτική εκδήλωση της Ένωσης για την ασφαλιστική απάτη.
Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, η κ. Αντωνάκη ανέφερε, ότι με βάση την αποτίμηση των ασφαλιστικών επιχειρήσεων που έλαβαν μέρος στην έρευνα που πραγματοποίησε πρόσφατα η Ένωση Ασφαλιστικών Εταιρειών, το οικονομικό όφελος από την εξακρίβωση των απατηλών απαιτήσεων αποζημίωσης αυξήθηκε κατά 20,7% κατά τη διάρκεια της εξεταζόμενης περιόδου 2013-2014 (από 3,8 εκατ. ευρώ το 2013 σε 4, 6 εκατ. ευρώ το 2014).
Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα να αυξηθεί κατά 2,4% το οικονομικό όφελος ανά εξακριβωμένη περίπτωση απάτης (μέσος όρος): από 2.237 ευρώ 2013, σε 2.290 ευρώ το 2014.
«Η ασφαλιστική αγορά οργανώνεται και γίνονται ακόμη περισσότεροι έλεγχοι, αλλά το φαινόμενο πρέπει να αναδειχθεί ως πρόβλημα και να συνεργαστεί ο δημόσιος με τον ιδιωτικό τομέα για να χτυπηθεί ριζικά» είπε η κ. Αντωνάκη, συμπληρώνοντας ότι η ασφαλιστική απάτη είναι έγκλημα με θύματα τους ασφαλισμένους που πληρώνουν παραπάνω ασφάλιστρα.
Ιεράρχηση εντοπισμένων περιπτώσεων ασφαλιστικής απάτης
Σύμφωνα με τα ευρήματα της πρόσφατης έρευνας της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών, με βάση την συχνότητα εμφάνισης (πρώτη η πιο συχνή περίπτωση) των εντοπισμένων περιπτώσεων ασφαλιστικής απάτης (τόσο ως προς το πλήθος εμφάνισης, όσο και ως προς τον οικονομικό τους αντίκτυπο) ανά τύπο απάτης, δηλώθηκαν οι εξής περιπτώσεις:
- Αλλοίωση συνθηκών ασφαλιστικού γεγονότος (πχ δήλωση εξυπηρέτησης)
- Υπερκοστολόγηση
- Κατασκευή ανύπαρκτου ασφαλιστικού γεγονότος (πχ σκηνοθεσία ολικής κλοπής, προγενέστερες ζημιές, κτλ)
- Δήλωση ψευδών στοιχείων ασφάλισης (πχ απόκρυψη νέου οδηγού)
- Πλαστά ασφαλιστήρια συμβόλαια
Συνηθέστερες ενδείξεις πιθανής ασφαλιστικής απάτης
Με βάση την συχνότητα εμφάνισης (πρώτη η πιο συνηθέστερη περίπτωση) των ενδείξεων που εντοπίζονται κατά την διαδικασία ανίχνευσης μιας πιθανής ασφαλιστικής απάτης, δηλώθηκαν οι εξής περιπτώσεις:
- Ασύμβατες ζημιές ως προς τις συνθήκες του ατυχήματος
- Ζημιές χωρίς επαφή μεταξύ των εμπλεκομένων οχημάτων
- Ζημιά σε σύντομο χρονικό διάστημα, είτε από την έναρξη ασφάλισης, είτε μετά την επέκταση κάλυψης (προσθήκη κάλυψης κατά τη διάρκεια της ασφαλιστικής περιόδου)
- Συνεργεία επισκευής ή ανταλλακτικών
- Υπερτιμολόγηση ή υπερβολική απαίτηση
- Φιλική ή συγγενική ή άλλη σχέση (πχ συνάδελφοι, γείτονες) μεταξύ των εμπλεκομένων
- Επαναλαμβανόμενες ζημιές
- Ασυνεπείς δηλώσεις
- Ζημιές μεταξύ οχημάτων που ασφαλίζονται από τον ίδιο ασφαλιστικό διαμεσολαβητή
- Προσθήκη νέων καλύψεων ή αύξηση ορίων υφιστάμενης κάλυψης κατά τη διάρκεια ασφάλισης (αφορά σε προαιρετικές καλύψεις)
- Παραποιημένα έγγραφα
- Αδυναμία προσκόμισης παραστατικών / αποδεικτικών στοιχείων
- Άλλες περιπτώσεις (βραδινές ώρες, απομακρυσμένες περιοχές, εμπλεκόμενος σε προηγούμενες ζημιές απάτης, αγορασμένες ζημιές από συνεργεία, αγωγές χωρίς πραγματογνωμοσύνη, δυσμενής εξέλιξη της σωματικής βλάβης με ιδιωτική ιατρική γνωμάτευση).
Οι υπόλοιποι ομιλητές υπογράμμισαν ότι η ευκαιριακή απάτη είναι ένα διαρκές πρόβλημα για τον ασφαλιστικό κλάδο, αλλά η σημαντικότερη πρόκληση έρχεται με τη μορφή της οργανωμένης απάτης. Σκηνοθετημένα ατυχήματα και εξελιγμένες συμβιβαστικές συμφωνίες οργανώνονται από μεγάλα κυκλώματα, που περιλαμβάνουν δικηγόρους, κέντρα υγειονομικής περίθαλψης και φυσικά ιδιώτες και επιχειρήσεις που επιθυμούν να εισπράξουν χρήματα από αποζημιώσεις. Από την πλευρά τους, οι ασφαλιστικές εταιρίες, αναπόφευκτα μετακυλύουν το κόστος της απάτης στα ασφάλιστρά τους. Όμως, ειδικά σε περιόδους οικονομικής κρίσης, κάτι τέτοιο δεν μπορεί να συνεχιστεί. Με δεδομένο μάλιστα, ότι στην τελική τιμή κάθε υπηρεσίας επιδρούν ανάλογα όλες οι επιβαρύνσεις, οι ασφαλιστές εκτιμούν ότι οι απάτες κοστίζουν ακριβά στους ασφαλισμένους.
«Στην εγγλέζικη ασφαλιστική αγορά, κατά μέσο όρο το 2012, διαπιστώθηκε ότι συμβαίνουν 15 δόλιες ζημιές κάθε ώρα. Δηλαδή, 140.000 ζημιές κρίθηκαν ως απατηλές. Δημιούργησαν μια ειδική υπηρεσία για να αντιμετωπίσει με πρακτικούς τρόπους τους εγκληματίες, διότι είναι πάνω από 1 δισ. ευρώ το κόστος από τον εντοπισμένο δόλο, ενώ εκτιμάται σε 2 δισ. συνολικά το κόστος αν εντοπιζόταν πλήρως στο εύρος της η δόλια συμπεριφορά κι αυτό όλο επιβαρύνει με επιπλέον 50 λίρες το χρόνο τους ασφαλισμένους» είπε η κ. Αντωνάκη, δανειζόμενη στοιχεία από την ομιλία που ακολούθησε, του Στέφεν Ντάλτον, υπεύθυνου του βρετανικού γραφείου καταπολέμησης ασφαλιστικής απάτης.
