Οι περισσότεροι από εμάς θεωρούμε ότι η καλοσύνη φέρνει τους ανθρώπους πιο κοντά. Το άτομο που θυμάται τα γενέθλιά σου, απαντά σε μήνυμα αργά τη νύχτα και έρχεται να βοηθήσει στη μετακόμιση δεν θα έπρεπε να είναι μόνο. Κι όμως, για κάποιους ζεστούς και γενναιόδωρους ανθρώπους, αυτό ακριβώς συμβαίνει.
Τι φταίει λοιπόν; Η έρευνα για τη φιλία δείχνει ότι η εγγύτητα δεν χτίζεται μόνο στην καλοσύνη, αλλά και στο να νιώθει κανείς ότι τον καταλαβαίνουν, στο να υπάρχει σωστός ρυθμός στην ευαλωτότητα, στο να παραμένεις αυθεντικός και στο να υπάρχει αμοιβαιότητα στη στήριξη. Όταν αυτά λείπουν, ακόμα και ένας καλός άνθρωπος μπορεί να βρεθεί στο περιθώριο της παρέας.
Η συμβουλή δεν είναι πάντα στήριξη
Μια συνηθισμένη συνήθεια είναι να περνάμε αμέσως σε «mode λύσεων» μόλις κάποιος μοιραστεί ένα πρόβλημα. Έρευνες για την ακρόαση και την ανταπόκριση δείχνουν ότι το να νιώθει κάποιος ότι τον ακούν και του απαντούν ουσιαστικά είναι θεμελιώδες από τα πρώτα στάδια γνωριμίας. Ένας καλοπροαίρετος άνθρωπος μπορεί να ακούγεται βοηθητικός, αλλά ο άλλος μπορεί να φύγει νιώθοντας ότι τον «διαχειρίστηκαν» αντί να τον ακούσουν.
Το χάσμα μεγαλώνει όταν απαντάμε με ανάλυση αντί για συναίσθημα. Απλές φράσεις όπως «φαίνεσαι στεναχωρημένος» ή «ακούγεται δύσκολο» συχνά φέρνουν μεγαλύτερη εγγύτητα από μια τέλεια, λογική λύση.
Για πολλούς καλούς ανθρώπους, η ανάγκη να «φτιάξουν» τα πράγματα προέρχεται από φροντίδα, όχι από έλεγχο. Αλλά η φιλία δεν είναι μόνο το να είσαι χρήσιμος. Μερικές φορές μεγαλώνει μέσα στην παύση, όταν ο άλλος νιώθει αρκετά ασφαλής για να ολοκληρώσει την ιστορία του πριν ακούσει τι πρέπει να κάνει.
Η εμπιστοσύνη θέλει ρυθμό
Ένα άλλο μοτίβο είναι το υπερβολικό άνοιγμα πολύ νωρίς. Η αυτο-αποκάλυψη είναι μια δυναμική διαδικασία: η σχέση επηρεάζει τι μοιράζεσαι και όσα μοιράζεσαι επηρεάζουν τη σχέση. Με απλά λόγια, η εμπιστοσύνη χτίζεται σταδιακά.
Γι’ αυτό έχει σημασία ο ρυθμός. Όταν και οι δύο άνθρωποι ανοίγονται σταδιακά, ενισχύεται η συμπάθεια. Αν όμως κάποιος αποκαλύψει αμέσως βαθιά τραύματα, φόβους και όλη του την ιστορία, η κατάσταση μπορεί να γίνει “βαριά” πριν καν αποκτήσει βάση η σχέση.
Αυτό δεν σημαίνει να είσαι κλειστός για πάντα. Σημαίνει να αφήνεις τη συζήτηση να αναπνέει. Η στενή φιλία μοιάζει περισσότερο με σκάλα παρά με καταπακτή: κάθε μικρό βήμα κάνει το επόμενο πιο ασφαλές.
Η παγίδα του «βοηθού»
Οι καλοί άνθρωποι συχνά βοηθούν χωρίς όρια. Γίνονται ο φίλος για το αεροδρόμιο, για τη μετακόμιση, για το τηλεφώνημα τα μεσάνυχτα — και λένε «ναι» πριν ελέγξουν τη δική τους ενέργεια. Φαίνεται γενναιόδωρο, αλλά με τον καιρό μπορεί να μετατρέψει τη φιλία σε μονόδρομη εξυπηρέτηση.
Η ποιοτική φιλία βασίζεται στην αμοιβαιότητα: και οι δύο δίνουν και λαμβάνουν. Αν ο ένας πάντα «σώζει» και ποτέ δεν στηρίζεται στους άλλους, η σχέση γίνεται χρήσιμη αλλά όχι βαθιά.
Τα όρια δεν είναι ψυχρότητα. Δείχνουν πού τελειώνει η φιλία και πού αρχίζει η υπερβολή. Χωρίς αυτά, η δυσαρέσκεια μπορεί να συσσωρεύεται σιωπηλά, και ακόμα και ο πιο καλοσυνάτος άνθρωπος να νιώθει μόνος.
Το να σε συμπαθούν δεν σημαίνει ότι σε γνωρίζουν
Κάποιοι προσπαθούν να είναι συμπαθείς προσαρμοζόμενοι συνεχώς στους άλλους. Γελούν με αστεία που δεν τους αρέσουν, κρύβουν απόψεις και “καθρεφτίζουν” τα γούστα του άλλου. Αυτό όμως μπορεί να τους κάνει ευχάριστους χωρίς ποτέ να γίνονται πραγματικά γνωστοί.
Η αυθεντικότητα —το να δείχνεις τον πραγματικό σου εαυτό— συνδέεται με μεγαλύτερη ικανοποίηση στις σχέσεις. Αν “στρογγυλεύεις” κάθε γωνία σου για να αποφύγεις τριβές, μπορεί να διατηρείς την ηρεμία, αλλά ταυτόχρονα να κάνεις τη σχέση πιο επίπεδη.
Εδώ εντάσσεται και η αποφυγή σύγκρουσης. Υγιής φιλία δεν σημαίνει συνεχείς καβγάδες, αλλά σημαίνει ειλικρίνεια όταν κάτι σε πληγώνει. Μια φιλία χωρίς μικρές, τίμιες στιγμές μπορεί να μείνει επιφανειακή για χρόνια.
Να αφήνεις και τους άλλους να είναι εκεί για σένα
Το πιο θλιβερό μοτίβο ίσως είναι η απομάκρυνση όταν κάποιος χρειάζεται στήριξη. Μερικοί καλοί άνθρωποι αποσύρονται όταν δυσκολεύονται, γιατί δεν θέλουν να επιβαρύνουν τους άλλους ή φοβούνται ότι θα αλλάξει η εικόνα τους.
Αυτή η σιωπή όμως μοιάζει με απόσταση, ακόμα κι αν προέρχεται από καλή πρόθεση.
Οι άνθρωποι συχνά υποτιμούν πόσο πρόθυμοι είναι οι άλλοι να βοηθήσουν και πόσο θετικά τους κάνει να νιώθουν αυτό. Η φιλία δεν χτίζεται μόνο με το να είσαι εκεί για τους άλλους· βαθαίνει και όταν επιτρέπεις στους άλλους να είναι εκεί για σένα.
πηγή: ecoticias































