Τα Θεοφάνια –γνωστά και ως Φώτα– αποτελούν μία από τις λαμπρότερες γιορτές. Κάθε χρόνο, όμως, ένα ερώτημα επανέρχεται στα περισσότερα ελληνικά σπίτια: Τι τρώμε τα Θεοφάνια;
Η απάντηση εξαρτάται από την ημέρα, καθώς η παράδοση ξεχωρίζει ξεκάθαρα:
- την αυστηρή νηστεία της παραμονής (5 Ιανουαρίου)
- και το εορταστικό τραπέζι ανήμερα των Φώτων (6 Ιανουαρίου)
Τι τρώμε ανήμερα των Θεοφανίων (6 Ιανουαρίου)
Ανήμερα των Φώτων, η νηστεία λύνεται και το τραπέζι αποκτά γιορτινό χαρακτήρα. Μετά τον Αγιασμό των Υδάτων, η οικογένεια συγκεντρώνεται για φαγητό που σηματοδοτεί χαρά, ευλογία και αφθονία.
- Παραδοσιακά φαγητά των Θεοφανίων
- Κρέας (χοιρινό, αρνί ή κοτόπουλο)
- Μαγειρευτά φαγητά κατσαρόλας
- Πίτες (τυρόπιτες, χορτόπιτες)
- Ρύζι ή ζυμαρικά
- Γλυκά σπιτικά ή κουραμπιέδες που έχουν απομείνει από τα Χριστούγεννα
Σε ορισμένες περιοχές της Ελλάδας, το τραπέζι περιλαμβάνει τοπικά εδέσματα, συνδεδεμένα με τα έθιμα της κάθε περιοχής.
Αν και επιτρέπεται το κρέας, σε πολλά ελληνικά σπίτια το κύριο πιάτο είναι το ψάρι (ψητό ή σούπα). Ο λόγος είναι συμβολικός: Επειδή η γιορτή συνδέεται άμεσα με το νερό (Αγιασμός των υδάτων), οι πιστοί τιμούν τη μέρα καταναλώνοντας θαλασσινά.
Καθώς το Δωδεκαήμερο τελειώνει, σε πολλές ορεινές περιοχές της Ελλάδας το τραπέζι περιλαμβάνει κρέας. Συνήθως σερβίρεται χοιρινό με σέλινο ή αρνί φρικασέ, πιάτα που συνδυάζουν τα χειμωνιάτικα χόρτα με το κρέας.
