Η εποπτική αρχή της Ρωσίας στον τομέα της υγείας ανακοίνωσε σήμερα ότι είναι ψευδείς οι πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες δεύτερο άτομο ασθένησε μετά τον θάνατο εργαζόμενης σε ερευνητικό ινστιτούτο κατά της πανώλης στη Σιβηρία, την ώρα που εντείνονται διεθνώς οι ανησυχίες.
Η Rospotrebnadzor διευκρίνισε ότι η εργαζόμενη πέθανε από πνευμονία άγνωστης αιτιολογίας. Η υπηρεσία δεν έδωσε νέα στοιχεία για την ασθένεια και τον θάνατο της εργαζόμενης ούτε εξήγησε τους λόγους για τους οποίους ελήφθησαν εκτεταμένα μέτρα έκτακτης ανάγκης στην περιοχή.
Την Τετάρτη, η Μαρία Βαν Κέρκοβ, διευθύντρια του ΠΟΥ για την πρόληψη και την προετοιμασία και τη διαχείριση επιδημιών και πανδημιών, δήλωσε ότι ο Οργανισμός δεν γνωρίζει τι προκάλεσε τον θάνατο της γυναίκας στις 2 Οκτωβρίου.
Ανεπιβεβαίωτες αναφορές στη Ρωσία τον απέδωσαν σε πνευμονική πανώλη, μια σοβαρή μορφή της νόσου που μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Οι δηλώσεις της Βαν Κέρκοβ δείχνουν ότι ο ΠΟΥ εξακολουθεί να ψάχνει απαντήσεις σχετικά με την κατάσταση στο συγκεκριμένο εργαστήριο, το οποίο ειδικεύεται στην έρευνα για την πανώλη και ιδρύθηκε πριν από περίπου έναν αιώνα για τη μελέτη της νόσου στη Σιβηρία, όπου η πανώλη εμφανίζεται φυσικά σε άγρια ζώα.
Ο ΠΟΥ ανακοίνωσε ότι έχει ζητήσει πρόσθετες πληροφορίες προκειμένου να διευκρινιστούν η αιτία της σοβαρής πνευμονίας, το παθογόνο που οδήγησε στη λήψη μέτρων από τις υγειονομικές αρχές, καθώς και οι αναφορές σύμφωνα με τις οποίες δεύτερη εργαζόμενη εμφάνισε πνευμονία άγνωστης αιτιολογίας.
Η Rospotrebnadzor ανέφερε την Τετάρτη ότι έλαβε όλα τα προβλεπόμενα μέτρα για την αντιμετώπιση του περιστατικού, δεδομένου ότι η εργαζόμενη είχε επαγγελματική επαφή με επικίνδυνα παθογόνα. Παράλληλα, σημείωσε ότι η ίδια «είχε εμβολιαστεί και διέθετε ανοσία έναντι επικίνδυνων λοιμώξεων».
Η υπηρεσία ανέφερε επίσης ότι ο έλεγχος για την τήρηση των κανόνων βιολογικής ασφάλειας στο ινστιτούτο δεν εντόπισε «κανένα περιστατικό κατά τον χειρισμό παθογόνων» και επιβεβαίωσε ότι όλα τα προβλεπόμενα μέτρα ασφαλείας είχαν τηρηθεί.
Μυστικότητα
Οι ρωσικές αρχές έχουν περιορίσει σημαντικά τις πληροφορίες που δημοσιοποιούνται για την υπόθεση, η οποία περιβάλλεται από μυστικότητα.
Η ρωσική κρατική τηλεόραση και άλλα μέσα ενημέρωσης που ελέγχονται από το κράτος έχουν σε μεγάλο βαθμό αποφύγει να ασχοληθούν με το θέμα. Ορισμένα μέσα ενημέρωσης απέσυραν προηγούμενα δημοσιεύματά τους σχετικά με την υπόθεση.
Η ΕΕ ζητά ταχεία και διαφανή πληροφόρηση από τη Ρωσία
Χθες, μετά τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Ευρωπαϊκή Ενωση ζήτησε με τη σειρά της από τη Ρωσία «ταχεία και διαφανή» πληροφόρηση μετά τον θάνατο μέλους εργαστηρίου του Ινστιτούτου του Ιρκούτσκ για την πανώλη.
«Καλέσαμε την Ρωσία να δώσει ταχείες και διαφανείς πληροφορίες για το περιστατικό αυτό που συνέβη σε εργαστήριο της Σιβηρίας, διότι θεωρούμε ότι είναι απαραίτητο να έχουμε αξιόπιστα επιδημιολογικά και μικροβιολογικά στοιχεία», δήλωσε η Εύα Χερντσιρόβα, εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιιτροπής που διαβεβαιώνει ότι παρακολουθεί «την κατάσταση από πολύ κοντά».
Η απειλή της βιοτρομοκρατίας
Υγειονομικές αρχές, μεταξύ των οποίων και τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC), διαθέτουν σχέδια αντιμετώπισης σε περίπτωση σκόπιμης απελευθέρωσης του βακτηρίου της πανώλης. Τα σχέδια αυτά περιλαμβάνουν την ιχνηλάτηση επαφών, την παροχή οδηγιών στα νοσοκομεία και την εξασφάλιση των απαραίτητων ιατρικών προμηθειών.
Ο κίνδυνος θεωρείται χαμηλός, όμως η πανώλη έχει χρησιμοποιηθεί στο παρελθόν ως όπλο. Υπάρχουν αναφορές ότι κατά τον 14ο αιώνα πετούσαν μολυσμένα πτώματα στους εχθρούς, ενώ κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ο ιαπωνικός στρατός έριχνε μολυσμένους ψύλλους σε κινεζικούς πληθυσμούς.
Το 2025, ο Ολιάρο και οι συνεργάτες του δημοσίευσαν την πρώτη τυχαιοποιημένη, ελεγχόμενη κλινική μελέτη για τη θεραπεία της βουβωνικής πανώλης στη Μαδαγασκάρη. Η μελέτη έδειξε ότι δύο αντιβιοτικά, η σιπροφλοξασίνη που χορηγείται από το στόμα και ένα ενέσιμο αμινογλυκοσίδιο, ήταν αποτελεσματικά στο 91% και το 92% των περιπτώσεων αντίστοιχα.
Ακόμη και στις λίγες περιπτώσεις όπου η λοίμωξη εξελίχθηκε σε πνευμονική πανώλη, το 85% των ασθενών ανάρρωσε και επέζησε όταν έλαβε άμεσα θεραπεία.
Γιατί δεν είναι πιθανή μια νέα πανδημία
Ένας ακόμη λόγος για τον οποίο μια πανδημία πανώλης θεωρείται πολύ απίθανη είναι ότι, σε αντίθεση με τον ιό της Covid-19, η πνευμονική πανώλη μπορεί να μεταδοθεί μόνο αφού εμφανιστούν τα συμπτώματα.
Αυτό συμβαίνει συνήθως μέσα σε 24 ώρες. Τα συμπτώματα είναι σοβαρά και εμφανή, γεγονός που σημαίνει ότι νέα περιστατικά μπορούν να εντοπιστούν, να απομονωθούν και να αντιμετωπιστούν γρήγορα, πριν προλάβει να υπάρξει περαιτέρω μετάδοση.
«Δεν είναι κάτι που μπορεί εύκολα να μας διαφύγει, ώστε να βλέπουμε ανθρώπους να επιβιβάζονται σε ένα αεροπλάνο, να ταξιδεύουν και να προκαλούν νέες λοιμώξεις παντού», λέει η Ζάνια Σταματάκη, αναπληρώτρια καθηγήτρια ιολογικής ανοσολογίας στο Πανεπιστήμιο του Μπέρμιγχαμ. Όπως υπογραμμίζει, μια τέτοια εξέλιξη θα γινόταν αντιληπτή αρκετά γρήγορα.
Με πληροφορίες από Associated Press, BBC































