Έκτακτη συζήτηση στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προκάλεσε η υπόθεση παρακολούθησης του δημοσιογράφου και πρώην ευρωβουλευτή Στέλιου Κούλογλου, την περίοδο που συμμετείχε στην Ειδική Εξεταστική Επιτροπή PEGA για τη χρήση παράνομων κατασκοπευτικών λογισμικών στην Ευρώπη.
Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε έπειτα από αίτημα των πολιτικών ομάδων της LEFT και των Πρασίνων, το οποίο εγκρίθηκε από την Ολομέλεια.
Κεντρικό αίτημα των παρεμβάσεων ήταν η πλήρης διερεύνηση της υπόθεσης από τις ελληνικές, τις βελγικές και τις ευρωπαϊκές αρχές, καθώς και από το ίδιο το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ευρωβουλευτές τόνισαν ότι η παρακολούθηση μέλους της Επιτροπής PEGA δεν αποτελεί απλώς ζήτημα ιδιωτικότητας, αλλά εγείρει σοβαρά θέματα θεσμικής ακεραιότητας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Παράλληλα, ασκήθηκε πίεση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προχωρήσει άμεσα σε νομοθετικές πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση των κατασκοπευτικών λογισμικών, υλοποιώντας τα πορίσματα και τα ψηφίσματα που έχει ήδη εγκρίνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Στη συζήτηση πήραν τον λόγο δεκάδες ευρωβουλευτές από σχεδόν όλες τις πολιτικές ομάδες, καταδικάζοντας τη χρήση spyware και εκφράζοντας προβληματισμό για τη γενίκευση των παράνομων παρακολουθήσεων στην Ευρώπη. Οι περισσότεροι ζήτησαν πλήρη διαλεύκανση της υπόθεσης Κούλογλου, αυστηρότερη προστασία της ιδιωτικότητας και άμεση ευρωπαϊκή νομοθετική παρέμβαση.
Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι εκπρόσωποι της Κομισιόν και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου φέρονται να συμφώνησαν με τις προτάσεις των ευρωβουλευτών, ζητώντας από τις εθνικές αρχές της Ελλάδας και του Βελγίου να διερευνήσουν την υπόθεση.
Ο Πολωνός ευρωβουλευτής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος Krzysztof Brejza, ο οποίος είχε βρεθεί και ο ίδιος στο στόχαστρο του Pegasus, ανέφερε ότι γνωρίζει από προσωπική εμπειρία πώς τέτοιου είδους λογισμικά μπορούν να καταστρέψουν ζωές και να υπονομεύσουν ακόμη και εκλογικές διαδικασίες.
Από την πλευρά των Σοσιαλιστών, ο Jaume Asens Llodrà έκανε λόγο για υπόθεση που ξεπερνά ακόμη και δυστοπικά σενάρια, σημειώνοντας ότι η αποκάλυψη πως ο Στέλιος Κούλογλου παρακολουθήθηκε με Pegasus προκαλεί σοβαρά ερωτήματα για τη στάση των ευρωπαϊκών θεσμών.
Εκ μέρους των Πρασίνων, η Saskia Bricmont υπενθύμισε ότι οι αποκαλύψεις για το Pegasus έχουν ξεκινήσει από το 2021 και επέκρινε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι δεν έχει ανταποκριθεί ουσιαστικά στις συστάσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ζήτησε να διερευνηθεί ποιος παρακολουθούσε τον Κούλογλου και για λογαριασμό ποιου.
Η Έλενα Κουντουρά, εκ μέρους της LEFT, χαρακτήρισε την υπόθεση «ευθεία επίθεση στην ανεξαρτησία του ίδιου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου», υπογραμμίζοντας ότι μέσω της παρακολούθησης ενός πρώην ευρωβουλευτή ενδέχεται να παρακολουθήθηκε και το έργο της Επιτροπής PEGA.
Η Hanna Neumann από τους Πράσινους προειδοποίησε ότι σύγχρονα κατασκοπευτικά λογισμικά μπορούν να μολύνουν κινητές συσκευές ακόμη και χωρίς ο χρήστης να πατήσει κακόβουλο σύνδεσμο. Κάλεσε μάλιστα τους ευρωβουλευτές να ελέγξουν τα κινητά τους με τη συνδρομή του Citizen Lab.
Έλληνες ευρωβουλευτές ζήτησαν επίσης πλήρη διαλεύκανση. Η Μαρία Ζαχαρία χαρακτήρισε μείζον θεσμικό ζήτημα την παρακολούθηση ευρωβουλευτή με ισραηλινό κατασκοπευτικό λογισμικό, ενώ ο Νικόλας Φαραντούρης συνέδεσε την υπόθεση με προηγούμενες υποθέσεις παρακολούθησης μελών της Ευρωβουλής, όπως εκείνη του Νίκου Ανδρουλάκη.
Ο Μανώλης Φράγκος έκανε λόγο για σοβαρή απειλή κατά της δημοκρατίας και ζήτησε πλήρη διαφάνεια, ενώ ο Λευτέρης Νικολάου-Αλαβάνος υποστήριξε ότι οι παρακολουθήσεις δεν αποτελούν μεμονωμένα περιστατικά, αλλά έχουν γενικευθεί μέσα από το ισχύον ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Η συζήτηση κατέληξε σε κοινή πολιτική πίεση για θεσμική διερεύνηση σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Το ζήτημα, όπως επισημάνθηκε από τις παρεμβάσεις, δεν αφορά πλέον μόνο μια μεμονωμένη περίπτωση παρακολούθησης, αλλά μια ευρύτερη ευρωπαϊκή πρόκληση για το κράτος δικαίου, τη δημοκρατική λογοδοσία και την προστασία των πολιτών από παράνομα λογισμικά παρακολούθησης.
