Η πολιτική σταθερότητα αναδεικνύεται σε καθοριστικό παράγοντα για την πορεία της ελληνικής οικονομίας ενόψει των επόμενων εθνικών εκλογών, οι οποίες θα πρέπει να πραγματοποιηθούν έως τα μέσα του 2027, σύμφωνα με νέα ανάλυση της Moody’s Analytics. Ο οίκος εξετάζει τέσσερα πιθανά πολιτικά σενάρια και αποτιμά τις επιπτώσεις τους στην ανάπτυξη, τις επενδύσεις, την αγορά εργασίας και τη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους.
Στην ανάλυση επισημαίνεται ότι η βασική πρόκληση δεν αφορά αποκλειστικά τον χρόνο διεξαγωγής των εκλογών, αλλά κυρίως την ταχύτητα σχηματισμού κυβέρνησης. Οι τρέχουσες δημοσκοπικές τάσεις περιορίζουν τις πιθανότητες αυτοδυναμίας, αυξάνοντας το ενδεχόμενο παρατεταμένων διαβουλεύσεων ή ακόμη και επαναληπτικών εκλογικών αναμετρήσεων, εξέλιξη που θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά την οικονομική δραστηριότητα και το επενδυτικό κλίμα.
Ως βασικό σενάριο, η Moody’s Analytics τοποθετεί τις εκλογές στο δεύτερο τρίμηνο του 2027, με σχηματισμό κυβέρνησης μετά από μία ή δύο εκλογικές διαδικασίες. Σε αυτό το πλαίσιο εκτιμάται ότι θα υπάρξει περιορισμένη δημοσιονομική χαλάρωση μέσω στοχευμένων παροχών και φορολογικών ελαφρύνσεων, χωρίς όμως ουσιαστική επιβάρυνση της δυναμικής του δημόσιου χρέους. Παράλληλα, τα spreads αναμένεται να κινηθούν κοντά στα επίπεδα ισορροπίας, ενώ η αβεβαιότητα προβλέπεται να υποχωρήσει σχετικά γρήγορα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Το δεύτερο σενάριο αφορά πρόωρη προσφυγή στις κάλπες το τρίτο τρίμηνο του 2026. Σύμφωνα με τον οίκο, μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να επιβαρύνει βραχυπρόθεσμα την κατανάλωση και τις επενδύσεις, αυξάνοντας την αβεβαιότητα κατά τη διάρκεια του 2026. Ωστόσο, εφόσον προκύψει σταθερή κυβέρνηση χωρίς παρατεταμένο πολιτικό αδιέξοδο, η οικονομία εκτιμάται ότι θα επανέλθει σε αναπτυξιακή τροχιά μέσα σε λίγα τρίμηνα.
Τα μεγαλύτερα ρίσκα εντοπίζονται στα δυσμενή σενάρια. Η Moody’s Analytics προειδοποιεί ότι μια παρατεταμένη περίοδος διαδοχικών εκλογικών αναμετρήσεων και αδυναμίας σχηματισμού κυβέρνησης θα μπορούσε να πλήξει την εμπιστοσύνη, να περιορίσει τις επενδύσεις και να επιβαρύνει τις πιστωτικές συνθήκες. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι μικρές διαφορές μεταξύ των πολιτικών δυνάμεων ενδέχεται να δημιουργήσουν κίνητρα παράτασης της εκλογικής διαδικασίας με στόχο ευνοϊκότερους πολιτικούς συσχετισμούς.
Το πλέον ακραίο σενάριο συνδυάζει πρόωρες εκλογές το 2026 με παρατεταμένη αδυναμία σχηματισμού κυβέρνησης. Σε αυτή την περίπτωση, ο οίκος κάνει λόγο για συνθήκες χωρίς πρόσφατο ιστορικό προηγούμενο, με σοβαρές επιπτώσεις στην εμπιστοσύνη, την επενδυτική προοπτική και την αξιοπιστία της οικονομικής πολιτικής.
Οι οικονομικές επιπτώσεις διαφοροποιούνται αισθητά ανάλογα με το σενάριο. Στην πλέον αρνητική εκδοχή, η ανάπτυξη του πραγματικού ΑΕΠ περιορίζεται στο 0,6% το 2027, οι επενδύσεις υποχωρούν κατά 8,2%, η ανεργία επιστρέφει πάνω από το 9%, ενώ τα spreads κινούνται σε επίπεδα άνω του 10%, παραπέμποντας στην περίοδο της κρίσης χρέους και του 2015.
Αντίθετα, στα βασικά και ηπιότερα σενάρια η ελληνική οικονομία διατηρεί θετική δυναμική, με ρυθμούς ανάπτυξης μεταξύ 2,4% και 2,7%, spreads κάτω από τις 250 μονάδες βάσης και συνέχιση της αποκλιμάκωσης του δημόσιου χρέους, το οποίο διαμορφώθηκε στο 148% του ΑΕΠ το 2025, έναντι 206% το 2020.
Η Moody’s Analytics αναγνωρίζει τη σημαντική πρόοδο της ελληνικής οικονομίας τα τελευταία χρόνια, σημειώνοντας ότι η ανάπτυξη κινήθηκε πάνω από τον μέσο όρο της ευρωζώνης και η ανεργία αποκλιμακώθηκε αισθητά. Ωστόσο, υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να διαθέτει το υψηλότερο δημόσιο χρέος στην ευρωζώνη, ενώ το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ παραμένει κατά 7,3% χαμηλότερο σε σχέση με τα επίπεδα του 2008, περιορίζοντας τα περιθώρια αντοχής απέναντι σε ενδεχόμενη πολιτική αστάθεια.
Παράλληλα, ο οίκος επισημαίνει ότι η χώρα δεν διαθέτει ισχυρή παράδοση κυβερνήσεων συνεργασίας, γεγονός που αυξάνει τη σημασία της ομαλής πολιτικής μετάβασης. Όπως σημειώνεται, η αβεβαιότητα επηρεάζει άμεσα την οικονομία μέσω αναβολής επενδύσεων, αύξησης της προληπτικής αποταμίευσης, αυστηρότερης πιστωτικής πολιτικής και υψηλότερου ασφαλίστρου κινδύνου από τις αγορές.
Η συγκυρία καθίσταται ακόμη πιο απαιτητική καθώς η πολιτική αβεβαιότητα συμπίπτει με επιδείνωση βασικών οικονομικών δεικτών. Η ανεργία αυξήθηκε στο 9% τον Μάρτιο από 7,9% τον Δεκέμβριο, ενώ ο πληθωρισμός ανήλθε στο 4,6% τον Απρίλιο, υπό το βάρος ενεργειακών πιέσεων και διεθνών αναταράξεων. Σύμφωνα με τη Moody’s Analytics, η επόμενη περίοδος θα κριθεί από την ικανότητα της Ελλάδας να διατηρήσει δημοσιονομική πειθαρχία και προβλεψιμότητα πολιτικής σε ένα περιβάλλον αυξημένης πολιτικής πολυπλοκότητας.
