Τα δύο μέτρα και δύο σταθμά της οργανωτικής επιτροπής των Ολυμπιακών Αγώνων «ξεμπροστιάζει» σε δημοσίευμά του το Politico, καταγγέλλοντας το Παρίσι για greenwashing, δηλαδή για «πράσινο» ξέπλυμμα που έχει σκοπό να παραπλανήσει το κοινό προβάλλοντας πρακτικές δήθεν «φιλικές προς το περιβάλλον».
Οι διοργανωτές του Παρισιού είχαν πράγματι δεσμευτεί να μειώσουν στο μισό την παραγωγή διοξειδίου του άνθρακα σε σύγκριση με τους πρόσφατους (μη πανδημικούς) θερινούς αγώνες του 2016 και του 2012 κι ένα σημαντικό κομμάτι αυτού του σχεδίου υπήρξε η αντικατάσταση των πλαστικών δοχείων μίας χρήσης με ποτήρια πολλαπλών χρήσεων.
Ενώ οι θεατές όμως αναγκάζονται να τηρήσουν αυτόν τον κανόνα, η Coca-Cola δεσμεύεται απλά να σερβίρει «περισσότερα από τα μισά από τα 18 εκατομμύρια ποτά που αναμένεται να πουλήσει» χωρίς πλαστικό μιας χρήσης.
Κάπως έτσι περίπου 6,4 εκατομμύρια ποτά - σύμφωνα με εκπρόσωπο της οργανωτικής επιτροπής των Ολυμπιακών Αγώνων - θα σερβιριστούν από πλαστικά μπουκάλια.
Η Coca-Cola ισχυρίζεται πως αυτό είναι το καλύτερο που μπορεί να κάνει. Η διαθέσιμη υποδομή καθιστά «απαγορευτική» στην εταιρεία την αποκλειστική χρήση συντριβανιών ή γυάλινων επιστρεφόμενων μπουκαλιών.
Οι ακτιβιστές του κλίματος εχουν αντίθετη απόψη: Αυτός είναι ο ορισμός του greenwashing. Οι Αγώνες του Παρισιού διατυμπανίζουν θριαμβευτικά την απαγόρευση των πλαστικών μιας χρήσης, ενώ ο βασικός τους χορηγός χρησιμοποιεί αθόρυβα εκατομμύρια τέτοιες συσκευασίες.
Η «ηθική» επιλογή και τα ψέματα
Η ιστορία με τα πλαστικά στους Ολυμπιακούς Αγώνες ξεκίνησε τον περασμένο Μάιο, όταν η πόλη του Παρισιού ανακοίνωσε ότι οι θεατές δεν θα μπορούν να εισέρχονται στους χώρους διεξαγωγής των αγώνων με μπουκάλια μιας χρήσης.
«Η συστηματική χρήση ανακυκλωμένων πλαστικών μπουκαλιών αντικαθίσταται από μια πιο "ηθική" μέθοδο κατανάλωσης, καθώς η ανακύκλωση δεν αποτελεί λύση για την πλαστική ρύπανση», αναφέρεται στην ιστοσελίδα του δήμου Παρισιού. Αυτό που δεν διευκρινίζεται όμως είναι πως το σχέδιο δεν ισχύει όλους. Η ιστοσελίδα παρόλα αυτά κάνει ένα βήμα παραπάνω και ισχυρίζεται πως η Coca-Cola «αναβάθμισε τη γκάμα των ποτών της για να ανταποκριθεί στο στόχο της πόλης του Παρισιού για μηδενικό πλαστικό μιας χρήσης».
Το πράσινο αφήγημα «κατέρρευσε» όταν το γαλλικό Vakita αποκάλυψε πως ο κολοσσός ετοιμαζόταν να πουλήσει εκατομμύρια ποτά σερβίροντας σε επαναχρησιμοποιήσιμα ποτήρια μεν από ανακυκλωμένα πλαστικά μπουκάλια δε.
Η Coca-Cola επιμένει ότι δεν έχει άλλη επιλογή: Η εταιρεία χρησιμοποιεί ανακυκλωμένα πλαστικά μπουκάλια «όπου οι επιχειρησιακές συνθήκες εμποδίζουν την εγκατάσταση σιντριβανιών ή τη χρήση γυαλιού».
Αυτό περιλαμβάνει χώρους που δεν είναι συνδεδεμένοι με το δίκτυο διανομής νερού, γεγονός που εμποδίζει τα πληρώματα τροφοδοσίας να διαχειρίζονται γυάλινα μπουκάλια. Ένα παράδειγμα είναι μια προσωρινή υπαίθρια αρένα στο παλάτι των Βερσαλλιών. Ένα άλλο ένας ποδηλατόδρομος στον λόφο Elancourt στα περίχωρα του Παρισιού.
Και όταν δεν φταίνε οι χώροι διεξαγωγής, τότε φταίνε τα ίδια τα αθλήματα.
Τόσο η Coca-Cola όσο και η οργανωτική επιτροπή επιβεβαίωσαν ότι τα σφραγισμένα - και μιας χρήσης - πλαστικά μπουκάλια ήταν απαραίτητα για να ικανοποιήσουν την «επιθυμία που εξέφρασαν ορισμένες ομοσπονδίες» να παρέχουν στους αθλητές ασφαλείς επιλογές κατανάλωσης που περιορίζουν τους κινδύνους ντόπινγκ από ατύχημα ή σαμποτάζ.
Συστημικός ρυπαντής η Coca Cola
Δεν είναι η πρώτη φορά που η Coca-Cola γίνεται στόχος εντονης κριτικής επειδή γίνεται χορηγός σε μεγάλες εκδηλώσεις και καυχιέται για προϊόντα χωρίς πλαστικό, ενώ αποτελεί παραδοσιακά τον νο.1 εταιρικό ρυπαντή πλαστικού στον κόσμο - παράγοντας ενδεικτικά το 2022 πάνω από 3,4 εκατομμύρια μετρικούς τόνους πλαστικών συσκευασιών.
Την ίδια εκείνη χρονιά, ακτιβιστές για το κλίμα είχαν ζητήσει από τους διοργανωτές της διάσκεψης COP27 των Ηνωμένων Εθνών να αφαιρέσουν την Coca Cola απο τους χορηγούς, υποστηρίζοντας πως ένας παραγωγός πλαστικών με δεσμούς με τη βιομηχανία ορυκτών καυσίμων δεν θα έπρεπε να εμπλέκεται με οποιονδήποτε τρόπο στις συνομιλίες για το κλίμα.
Για τον Μίλερ, διευθυντή της ΜΚΟ Oceana, είναι σίγουρα καλύτερο να έχουμε κάποιες επαναχρησιμοποιούμενες συσκευασίες από το να μην έχουμε καμία. «Υπάρχει μια δυναμική που αυξάνεται στις μεγάλες εκδηλώσεις», σημειώνει, προσθέτοντας πως η προσπάθεια να γίνουν κανόνας οι συσκευασίες πολλαπλών χρήσεων είναι καλό πράγμα.
Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, η Oceana έστειλε επιστολή - μαζί με αθλητικές οργανώσεις και περισσότερους από εκατό αθλητές - προτρέποντας την Coca-Cola και την παγκόσμια ανταγωνίστριά της PepsiCo να τερματίσουν την πλαστική ρύπανση «στο πνεύμα των Ολυμπιακών Αγώνων και του αθλητισμού».
Η κίνηση είχε προφανώς συμβολικό χαρακτήρα.
