Σε τιμές μεζονέτας στα βόρεια προάστια πωλούνται οι θέσεις στάθμευσης στο κέντρο της Αθήνας, με τις απαιτήσεις για αγορά ή ενοικίαση μιας θέσης, να έχουν ξεπεράσει προ πολλού τα όρια της λογικής.
Για να αφήσει κάποιος το αυτοκίνητό του σε parking στο κέντρο της Αθήνας, μπορεί να πληρώσει έως 18ευρώ την ώρα (ή και 25 ευρώ, ανάλογα με το μέγεθος του οχήματος) και επιπλέον 3 ευρώ για κάθε επόμενη. Πολύ δύσκολα μπορεί να βρεθεί μόνιμη θέση, με το μέσο κόστος να ξεπερνάει τα 200 και να φθάνει τα 500 ευρώ το μήνα ή όπου αποφασίζει η υπέρτατη αρχή της… ελεύθερης αγοράς.
Και η αγορά μπορεί να κοστολογήσει την πώληση θέσης στάθμευσης στις 350.000 ευρώ, όπως αναφέρει αγγελία σε γνωστό ιστότοπο, με τις 200.000ευρώ να θεωρούνται φυσιολογική τιμή για 12τμ στο Κολωνάκι. «Δεν υπάρχουν θέσεις στάθμευσης και αυτό έχει οδηγήσει σε υπερβολική άνοδο των τιμών» τονίζει μιλώντας στο Dnews η Μίνα Χαρμπαλή, αντιπρόεδρος Συλλόγου Μεσιτών Αττικής και προσθέτει ότι «το κέντρο έχει πυκνοκατοικηθεί, έχει αυξηθεί ο πληθυσμός, έχουν πουληθεί πολλά σπίτια, έχουν αυξηθεί τα Airbnb και οι χώροι στάθμευσης γίνονται ανάρπαστοι. Έχω πελάτες που ψάχνουν μόνιμη θέση και δεν βρίσκουν, τα parking πλέον λειτουργούν με σειρά προτεραιότητας».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Οι μόνιμοι κάτοικοι των κέντρων των πόλεων δίνουν καθημερινά πολύωρη μάχη με το κυκλοφοριακό και ακόμη περισσότερο για μία θέση στάθμευσης. Η αύξηση του μετακινούμενου πληθυσμού στο κέντρο των πόλεων προβληματίζει και κανείς δεν μοιάζει ικανός να εγγυηθεί ότι τα κέντρα των πόλεων θα συνεχίσουν να έχουν μόνιμους κατοίκους. Ο Αθηναίοι και όχι μόνο, αισθάνονται αυξανόμενες πιέσεις, η ελεγχόμενη στάθμευση δεν λειτουργεί υπέρ των κατοίκων καθώς μοιάζει περισσότερο με τιμωρία και σε πολλές περιπτώσεις η άναρχη ανάπτυξη έχει ως αποτέλεσμα οι κάτοικοι να αισθάνονται ότι η «πόλη» τους διώχνει.
Θεσσαλονίκη: Γιατί το parking αποτελεί τη Νο1 «πληγή» στο κέντρο της πόλης
Σε καθημερινό κυνήγι θησαυρού εξελίσσεται η προσπάθεια εύρεσης μιας θέσης στάθμευσης στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, όπως αναλυτικά περιγράφει το ρεπορτάζ του Θωμά Καλέση από την parallaxi. Με τις εργασίες του Flyover να βρίσκονται σε εξέλιξη, τις διαπλατύνσεις των πεζοδρομίων αλλά και τις πεζοδρομήσεις να μειώνουν τον ζωτικό χώρο των οχημάτων και τον αποκλεισμό της στάθμευσης σε κεντρικές αρτηρίες, η πόλη μοιάζει να έχει εξαντλήσει τα όριά της.
Tην ωμή πραγματικότητα που βιώνει η πόλη, επιβεβαίωσε με τον πιο επίσημο τρόπο ο ίδιος ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Στέλιος Αγγελούδης, ο οποίος σε πρόσφατη τοποθέτησή του παραδέχτηκε πως «αυτό το διάστημα οι χώροι στάθμευσης αποτελούν το Νο1 πρόβλημα της πόλης» κάνοντας λόγο για τεράστιο έλλειμμα θέσεων που καθιστά την καθημερινότητα αφόρητη για κατοίκους και επισκέπτες.
Το «μαρτύριο» των μόνιμων κατοίκων
Η αναζήτηση μιας θέσης στάθμευσης γίνεται καθημερινός εφιάλτης για όσους διαμένουν στην ευρύτερη περιοχή του ιστορικού κέντρου της Θεσσαλονίκης. Η μόνιμη κάτοικος της περιοχής Αγίας Σοφίας, Μαρία Κωνσταντινίδου περιγράφει στην parallaxi την κατάσταση που βιώνει με μελανά χρώματα: «Η αναζήτηση για μια θέση στάθμευσης διαρκεί τουλάχιστον μια ώρα κάθε μέρα. Και το χειρότερο είναι ότι, μετά από αυτή την Οδύσσεια, δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι θα βρεις τελικά να παρκάρεις».
Όπως τονίζει η ίδια, το πρόβλημα έχει «χτυπήσει κόκκινο» καθώς ακόμα κι αν κάποιος έχει την οικονομική δυνατότητα και τη διάθεση να πληρώσει, οι θέσεις στα ιδιωτικά parking είναι σχεδόν πάντα εξαντλημένες. Την ίδια ώρα όσοι από τους μόνιμους κατοίκους βρίσκουν τελικά να παρκάρουν σπάνια αποφασίζουν να χρησιμοποιήσουν ξανά το όχημα τους σε σύντομο χρονικό διάστημα υπό το φόβο ότι δεν θα ξαναβρούν. Αυτό σημαίνει ότι οι λιγοστές θέσεις καταλαμβάνονται είτε από τυχερούς, είτε από αυτούς που ξεπαρκάρουν δύσκολα το όχημά τους μετά από μέρες ή ακόμα και μήνες.
Όσο για το σύστημα ελεγχόμενης στάθμευσης (THESi) και τις ειδικές κάρτες των μόνιμων κατοίκων, η πραγματικότητα απέχει πολύ από τον σχεδιασμό στα χαρτιά: «Οι κάρτες στάθμευσης δεν εξασφαλίζουν τίποτα. Στην πράξη, βρίσκεις ελεύθερη θέση μόνιμου κατοίκου μόνο αν προηγουμένως η Δημοτική Αστυνομία ή η Τροχαία έχει περάσει από τον δρόμο και έχει γράψει όσους παρανομούν. Αν δεν υπάρχει συνεχής έλεγχος, οι θέσεις καταλαμβάνονται αμέσως από επισκέπτες» σημειώνει με απόγνωση η κ. Κωνσταντινίδου.
Το κυκλοφοριακό χάος αναδιαμορφώνει και την αγορά ακινήτων. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Συλλόγου Μεσιτών Θεσσαλονίκης, Θάνο Τσουλκανάκη, στις αγορές κατοικιών, το parking είναι πλέον ο απόλυτος ρυθμιστής. «Ο κόσμος ζητάει επίμονα μια θέση, έστω στην πυλωτή, έστω στην αυλή. Οι αγοραστές είναι διατεθειμένοι να κάνουν έκπτωση στον όροφο ή σε άλλα χαρακτηριστικά του ακινήτου, προκειμένου να εξασφαλίσουν μία θέση». Το πρόβλημα εύρεσης θέσης στάθμευσης το αντιμετωπίζει και ο ίδιος καθώς όπως επισημαίνει «έχω γραφείο στην Αγίας Σοφίας και εδώ και τρία χρόνια δεν έχω καταφέρει να βρω μια μόνιμη θέση στάθμευσης για να νοικιάσω κάπου».
Η Θεσσαλονίκη βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Διότι μπορεί η απομάκρυνση μέσα σε ενάμιση χρόνο περίπου 400 εγκαταλελειμμένων οχημάτων να προσφέρει κάποιες ανάσες, όμως δεν αρκεί για να λύσει ένα δομικό πρόβλημα δεκαετιών που απειλεί τον εμπορικό και κοινωνικό ιστό του κέντρου. Η δημιουργία μεγάλων υπόγειων ή υπέργειων υποδομών παραμένει το μεγάλο ζητούμενο των φορέων, την ώρα που η διοίκηση στρέφεται στη διαχείριση της υπάρχουσας χωρητικότητας και στη δημιουργία περιφερειακών υπαίθριων parking. Όπως συμφωνούν όλες οι πλευρές, το πραγματικό στοίχημα για το μέλλον της πόλης είναι η δραματική μείωση χρήσης του ιδιωτικού ΙΧ τουλάχιστον στο ιστορικό κέντρο της, αλλά και του φαινομένου των solo drivers (ένα άτομο, ένα αυτοκίνητο). Μέχρι να συμβούν όλα αυτά σε συνδυασμό (πάντα) με την αλλαγή νοοτροπίας του «πέντε λεπτά θα κάνω», η μάχη για μια θέση στάθμευσης στη Θεσσαλονίκη θα συνεχίσει να αποτελεί έναν πόλεμο υπομονής ή νεύρων.
Μάχη για μία θέση και στο κέντρο της Πάτρας
Έντονο είναι το πρόβλημα της έλλειψης θέσεων στάθμευσης στην Πάτρα. Χιλιάδες οδηγοί αναζητούν καθημερινά, μία ελεύθερη θέση στο κέντρο, ξοδεύοντας χρόνο και εξαντλώντας την υπομονή τους, όπως αναφέρει το ρεπορτάζ της Εύας Στρατή από το Ionian. Οι κάτοικοι της πόλης που μίλησαν στο κανάλι, έκαναν λόγο για «βάσανο» και μεγάλη ταλαιπωρία προκειμένου να βρουν μία θέση στο κέντρο της πόλης.
Η Πάτρα διαθέτει 4 δημοτικούς χώρους στάθμευσης αλλά δεν επαρκούν. Όπως τονίζει η αντιδήμαρχος Αναστασία Τογιοπούλου, έχει ανοίξει ο διάλογος με ιδιοκτήτες μικρών ή μεγαλύτερων χώρων ώστε να ενισχυθούν οι χώροι ελεύθερης στάθμευσης.
Η έλλειψη χώρων στάθμευσης στην Πάτρα, οδηγεί σε αυξήσεις τιμών στα ιδιωτικά Parking, όπως τονίζει ο Αθανάσιος Κόλιας, ιδιοκτήτης χώρου στάθμευσης, «τα τελευταία δύο χρόνια έχει αυξηθεί η κίνηση, με τους περισσότερους να αφήνουν τα οχήματά τους για 4 ή 5 ώρες. Μεγάλη αύξηση παρατηρείται και στη ζήτηση για μόνιμη παραμονή και μηνιαία χρέωση».
Μπορεί οι τιμές στο κέντρο της Πάτρας να είναι πολύ χαμηλότερες από το κέντρο της Αθήνας, με μέσο κόστος λίγο παραπάνω από 1 ευρώ την ώρα και 10 ευρώ για όλη την ημέρα, η ταλαιπωρία όμως των πατρινών και η καθημερινή αγωνία για μία θέση στάθμευσης είναι ακριβώς η ίδια.
Τι πόλεις θέλουμε -Το ιδανικό σενάριο
Το κρίσιμο ερώτημα που προκύπτει από την έξαρση του προβλήματος στο κέντρο των μεγάλων πόλεων, είναι ευρύτερο και σχετίζεται με το πώς οραματιζόμαστε τις πόλεις μας.
Η κατεύθυνση που προκύπτει από το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο, αλλά και τα ρυθμιστικά, είναι σαφή. Στόχος είναι να αντικατασταθεί η στάθμευση «παρά την οδό» με στεγασμένη, ώστε να απελευθερωθεί ο δημόσιος χώρος. Ήδη από το 1979 ισχύει η πολιτική που υποχρεώνει τις νέες πολυκατοικίες να έχουν θέσεις στάθμευσης.
Αυτή η κατεύθυνση ισχύει και σήμερα, αναφέρει μιλώντας στο Dnews, η Μάρω Ευαγγελίδου, αντιδήμαρχος Αστικής Αναζωογόνησης και Ανθεκτικότητας του Δήμου Αθηναίων. Και ισχύει όπως συμπληρώνει «γιατί θέλουμε να απελευθερώσουμε το Δημόσιο Χώρο για τον πεζό, για την ήπια κινητικότητα να δοθεί ανάσα στην πόλη και να ομορφύνει».
Ο χώρος σήμερα είναι ανεπαρκής καθώς πολλές πολυκατοικίες έχουν χτιστεί πριν από το 1979 και υπάρχουν δύο ή τρεις θέσεις στην πρόσοψη, για 15 οικογένειες. Ο δημόσιος χώρος είναι ανεπαρκής. Μία μακροχρόνια λύση, το μακροχρόνιο σχέδιο, όπως προσθέτει η κ. Ευαγγελίδου περιλαμβάνει την κατασκευή κτιρίων στάθμευσης στις περιοχές κατοικίας. Αυτά τα κτίρια θα διευκολύνουν τους κατοίκους αλλά δεν σχεδιάζονται για καθημερινή χρήση καθώς ο στόχος είναι να περιοριστεί η χρήση του αυτοκινήτου.
Ο αντιδήμαρχος Δημοτικής Αστυνομίας στο δήμο Θεσσαλονίκης, Γιώργος Δημαρέλος, συγκοινωνιολόγος, μιλώντας στην parallaxi καταρρίπτει μια διαδεδομένη κοινωνική ψευδαίσθηση: «Δεν είναι υποχρέωση κανενός δήμου να εξασφαλίσει το θέμα της στάθμευσης των πολιτών του με τα αυτοκίνητα τα οποία επιλέγουν να αγοράζουν. Μαγικές λύσεις δεν υπάρχουν. Οι θέσεις είναι συγκεκριμένες, δεν μπορούν να γεννηθούν νέες από το μηδέν».
Η λύση είναι ο περιορισμός της χρήσης αυτοκινήτου, καθώς οι θέσεις στάθμευσης είναι πεπερασμένες, αλλά ο περιορισμός της χρήσης αυτοκινήτου προϋποθέτει καλύτερες συγκοινωνίες. Καλύτερη σχέση εργασίας – σπιτιού, να μεγαλώσουν τα πεζοδρόμια και να εφαρμοστεί το σχέδιο για τη λεγόμενη γειτονιά των 15 λεπτών. «Να μπορούμε στις γειτονιές μας να καλύπτουμε τις βασικές μας ανάγκες σε αποστάσεις με τα πόδια οι οποίες δεν θα ξεπερνούν τα 15 λεπτά. Αυτά φαντάζουν ιδανικά, αλλά οφείλουμε να έχουμε τέτοιους στόχους» τονίζει η κ. Ευαγγελίδου.
Σήμερα όμως και μέχρι να αρχίσει να εφαρμόζεται το ιδανικό σενάριο, οι κάτοικοι των μεγάλων αστικών κέντρων δεινοπαθούν.
Η συζήτηση για το κυκλοφοριακό και τις θέσεις στάθμευσης στην Αθήνα και τα κέντρα των μεγάλων πόλεων ξεπερνάει κατά πολύ τα όρια και τις αρμοδιότητες ενός Δήμου. Δεν είμαστε αισιόδοξοι ότι άμεσα μπορεί να υπάρξει λύση καθώς κανείς δεν γνωρίζει τα πραγματικά δεδομένα. Δεν υπάρχουν καταγραφές, δεν έχουν γίνει πρόσφατες μελέτες για τη χρήση του αυτοκινήτου, πέρα από τα στοιχεία της απογραφής που αφορούν δείκτες ιδιοκτησίας αυτοκινήτων και τίποτα περισσότερο.
Οι υπηρεσίες του Δήμου Αθηναίων κάνουν μελέτες για την ελεγχόμενη στάθμευση αλλά συνολικά δεν υπάρχει μία ευρύτερη οργανωμένη καταγραφή και άρα μία διευρυμένη προσπάθεια αντιμετώπισης του προβλήματος, με την αποτροπή χρήσης του ΙΧ στην πόλη, με χώρους στάθμευσης σε περιμετρικούς σταθμούς του Μετρό, ενίσχυση των ΜΜΜ κλπ.
Μέχρι κάποιοι να ασχοληθούν σοβαρά με το θέμα, το πρόβλημα διαρκώς θα μεγεθύνεται και όλο και περισσότεροι πολίτες θα αντιμετωπίζονται ως παρείσακτοι στις πόλεις τους..
