Είναι γνωστό ότι η κακή διατροφή και ο καθιστικός τρόπος ζωής βάζουν τις βάσεις για άσχημα γηρατεία. Οι συνήθεις οδηγίες των ειδικών είναι «πολύ περπάτημα» και «πολλά φρούτα και λαχανικά». Ωστόσο, ακόμη και αν φαίνεται ότι κάνετε τα πάντα σωστά, μπορεί να βλάπτετε τον εαυτό σας με κάποιες καθημερινές συνήθειες.
Για παράδειγμα, μπορεί να πιστεύετε ότι το να λύνετε καθημερινά σταυρόλεξο διεγείρετε τον εγκέφαλό σας, ωστόσο μπορεί να επιταχύνετε τη γνωστική σας παρακμή.
Δύο ειδικοί γήρανσης αναλύουν 5+1 καθημερινές συνήθειες που μπορεί να σας γερνούν πρόωρα:
1) Το περπάτημα είναι η μόνη σας άσκηση
Μας υπενθυμίζεται συνεχώς πόσο σημαντικό είναι το περπάτημα. Είτε κάνετε 10.000 την ημέρα είτε εστιάζετε στην ταχύτητα και την ένταση, το περπάτημα έχει ισχυρά οφέλη για την υγεία, από τη βελτίωση της καρδιαγγειακής σας κατάστασης έως την κυκλοφορία του αίματος.
Ωστόσο, εάν το περπάτημα είναι η μόνη μορφή άσκησης που κάνετε και παραμελείτε τους μύες σας, αυτό μπορεί να προκαλέσει προβλήματα στο μέλλον. Είναι σημαντικό να ακολουθήσετε κάποια μορφή προπόνησης με αντίσταση για να βοηθήσετε στην «καταπολέμηση της απώλειας μυϊκής μάζας που σχετίζεται με την ηλικία. Μπορεί επίσης να βοηθήσει στην ισορροπία, τον συντονισμό και τη βελτίωση της οστικής πυκνότητας», εξηγεί η Δρ Cheryl Lythgoe, σύμβουλος νοσηλευτικής στο Benenden Health.
Μια μελέτη που δημοσιεύτηκε στο British Journal of Sports Medicine διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι που κάνουν ασκήσεις ενδυνάμωσης μυών παράλληλα με την αερόβια γυμναστική είναι πιο πιθανό να ζήσουν περισσότερο, ενώ έρευνα στο Journal of Strength and Conditioning το 2024 επιβεβαίωσε ότι τα βάρη βελτιώνουν την ποιότητα ζωής καθώς μεγαλώνουμε.
«Δεν χρειάζεται να σηκώνετε πολλά βάρη στο γυμναστήριο», λέει η Δρ Lythgoe. «Θα μπορούσατε να δοκιμάσετε πεζοπορία σε λόφους, κηπουρική ή να κουβαλάτε βαριά ψώνια. Η άσκηση ήπιας σωματικής καταπόνησης μπορεί να επιβραδύνει τα σημάδια και τα συμπτώματα της γήρανσης».
2) Λύνεται σταυρόλεξο κάθε μέρα
Η διέγερση του εγκεφάλου είναι σημαντική σε κάθε ηλικία. Ωστόσο, αν έχετε συνήθεια να λύνετε καθημερινά σταυρόλεξο ή Sudoku σε σημείο που να μην αποτελεί πλέον γιας σας πρόκληση και να είναι απλώς μια συνήθεια, είναι πιθανόν να προκληθεί... στασιμότητα στον εγκέφαλό σας.
«Οι εγκέφαλοί μας είναι παρόμοιοι με το σώμα μας, καθώς χρειάζονται συνεχή πρόκληση και διέγερση», εξηγεί ο Δρ. Lythgoe. «Μόλις ο εγκέφαλος γίνει αποτελεσματικός στην καθημερινή σας δραστηριότητα, τότε γίνεται ξανά «τεμπέλης» και δεν σχηματίζει νέες νευρωνικές συνδέσεις. Η συνεχής επανάληψη των ίδιων νοητικών προκλήσεων μας οδηγεί σε μια παθητική οικειότητα, όπου μπορεί να χάσουμε τη δημιουργικότητά μας και την νοητική μας ταχύτητα».
Για να διατηρήσουμε τις γνωστικές μας ικανότητες, πρέπει να προκαλούμε τον εγκέφαλο με διαφορετικές νοητικές εργασίες κάθε μέρα.
Την επόμενη φορά που θα ολοκληρώσετε το πρωινό σας σταυρόλεξο με ευκολία, σκεφτείτε αν θα μπορούσατε να δοκιμάσετε κάτι πιο δύσκολο, ένα παζλ ή μια νέα δραστηριότητα ή δεξιότητα (όπως η εκμάθηση ενός νέου οργάνου ή γλώσσας) για να ενισχύσετε τον εγκέφαλό σας.
3) Φοράτε λάθος παπούτσια
Ωραία τα ψηλοτάκουνα παπούτσια, ωστόσο όσο μεγαλώνουμε, πρέπει να σκεφτόμαστε την υγεία και τη σταθερότητά μας.
«Καθώς μεγαλώνουμε, είναι σύνηθες να υποφέρουμε από διάφορα προβλήματα στα πόδια και επομένως ορισμένοι άνθρωποι τείνουν να επιλέγουν μεγαλύτερα, πιο χαλαρά υποδήματα ή να καταφεύγουν σε παντόφλες», εξηγεί η Δρ Lythgoe. «Δυστυχώς, τα μεγαλύτερα και πιο χαλαρά παπούτσια δεν παρέχουν την υποστήριξη που χρειάζονται τα πόδια μας και αυξάνουν τον κίνδυνο πτώσεων».
Αυτό τονίστηκε σε μελέτη στο Geriatric Orthopaedic Surgery & Rehabilitation, η οποία διαπίστωσε ότι τα υποδήματα που δεν εφαρμόζουν σωστά αποτελούν συχνή αιτία παθολογιών των ποδιών, οι οποίες, με τη σειρά τους, αυξάνουν περαιτέρω τον κίνδυνο πτώσεων και καταγμάτων.
4) Κρατάτε πάντα κλειστές τις κουρτίνες
Το να κρατάτε πάντα κλειστές τις κουρτίνες μπορεί να επηρεάσει ψυχικά και σωματικά.
«Ο ήλιος παίζει σημαντικό ρόλο, καθώς η μέτρια έκθεση στον ήλιο μπορούν να βοηθήσουν στη βελτίωση της κυτταρικής και καρδιαγγειακής μας υγείας», λέει η Δρ Lythgoe.
Η τακτική έκθεση στον ήλιο μπορεί να μειώσει την αρτηριακή πίεση και τους κινδύνους καρδιακών παθήσεων, διαβήτη τύπου 2 και παχυσαρκίας. Φαίνεται επίσης να ωφελεί το ανοσοποιητικό σύστημα ενδεχομένως μειώνοντας τη φλεγμονή.
Επίσης, ορισμένες μελέτες δείχνουν μια θετική συσχέτιση μεταξύ της έκθεσης στο ηλιακό φως και της ψυχικής υγείας.
5) Φοράτε αντηλιακό μόνο όταν έχει ηλιοφάνεια
«Ακόμα και τις συννεφιασμένες μέρες ή όταν κάθεστε δίπλα σε ένα παράθυρο σε εσωτερικό χώρο, συνιστάται μια κρέμα SPF 30», εξηγεί η Δρ Arora, πρόεδρος της Βρετανικής Γηριατρικής Εταιρείας. «Οι μη θωρακισμένες υπεριώδεις (UV) ακτίνες καταστρέφουν τις ίνες κολλαγόνου και ελαστίνης στο δέρμα και μπορεί να προκληθούν πανάδες, λεπτές ρητίδες και μερικές φορές να αυξήσει τον κίνδυνο μελάνωμα και καρκίνο του δέρματος».
Η άμεση έκθεση στον ήλιο μπορεί επίσης να αυξήσει τον κίνδυνο εμφάνισης καταρράκτη, τονίσει η Δρ Arora.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) εκτιμά ότι 15 εκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο είναι τυφλοί λόγω καταρράκτη - από αυτούς, για το περίπου 10% μπορεί να οφείλεται στην έκθεσης σε υπεριώδη ακτινοβολία.
Η Δρ. Arora συνιστά τη χρήση SPF 30 ή υψηλότερου όποτε είναι δυνατόν, και τη χρήση γυαλιών ηλίου με προστασία UV 400.
6) Δεν βουρτσίζετε τη γλώσσα σας
Μόνο το 30% των ανθρώπων στο Ηνωμένο Βασίλειο βουρτσίζουν εκτός από τα δόντια τους και τη γλώσσα τους, σύμφωνα με την εταιρεία στοματικής υγείας MyMouth.
«Αν δεν φροντίζετε τη γλώσσα σας, οι εναποθέσεις βακτηρίων και τροφών μπορεί να οδηγήσουν σε κακοσμία του στόματος, ουλίτιδα, ακόμη και προβλήματα στο έντερο», λέει η Δρ. Arora. «Πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι μια βρόμικη γλώσσα μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγές στο μικροβίωμα του εντέρου.
Με πληροφορίες από The Telegraph
