Η σουηδική μελέτη ανέλυσε το εντερικό μικροβίωμα και τα δεδομένα απεικόνισης της καρδιάς από 8.973 άτομα ηλικίας 50 έως 65 ετών από την Ουψάλα και το Μάλμε της Σουηδίας που δεν είχαν προηγουμένως διαγνωστεί με καρδιακή νόσο και που είναι όλοι στρατολογημένοι στη Σουηδική CardioPulmonary BioImage Study (SCAPIS), μια εθνική μελέτη της καρδιαγγειακής νόσου και της χρόνιας αποφρακτικής πνευμονοπάθειας.
«Διαπιστώσαμε ότι τα στοματικά βακτήρια, ειδικά είδη του γένους Streptococcus, σχετίζονται με αυξημένη εμφάνιση αθηρωματικών πλακών στις μικρές αρτηρίες της καρδιάς όταν εντοπίζονται στη χλωρίδα του εντέρου. Είδη από το ίδιο γένος αποτελούν κοινές αιτίες πνευμονίας και λοιμώξεων του ανώτερου αναπνευστικού, του δέρματος και των καρδιακών βαλβίδων. Τώρα πρέπει να επιβεβαιώσουμε εάν αυτά τα βακτήρια συμβάλλουν και στην ανάπτυξη αθηροσκλήρωσης», λέει η Tove Fall, Καθηγήτρια Μοριακής Επιδημιολογίας στο Τμήμα Ιατρικών Επιστημών και στο SciLifeLab του Πανεπιστημίου της Ουψάλα, η οποία συντόνισε τη μελέτη μαζί με ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Lund.
Οι πρόσφατες τεχνολογικές εξελίξεις κατέστησαν δυνατή την ανάλυση σε μεγάλη κλίμακα βακτηριακών κοινοτήτων σε βιολογικά δείγματα, με προσδιορισμό της αλληλουχίας του DNA τους και σύγκρισής του με γνωστά βακτηριακά προφίλ. Οι βελτιωμένες τεχνικές απεικόνισης επέτρεψαν επίσης στους ερευνητές να ανιχνεύσουν και να μετρήσουν πρώιμες αλλαγές στις μικρές αρτηρίες της καρδιάς. Η μελέτη SCAPIS είναι ένα από τα μεγαλύτερα σύνολα δεδομένων στον κόσμο που συνδυάζει και τους δύο τύπους πληροφοριών. Σε αυτή τη μελέτη, οι επιστήμονες διερεύνησαν τη σύνδεση μεταξύ των βακτηρίων του εντέρου και της συσσώρευσης λίπους στις καρδιακές αρτηρίες.
«Ο μεγάλος αριθμός δειγμάτων με δεδομένα υψηλής ποιότητας από την καρδιακή απεικόνιση και την εντερική χλωρίδα μας επέτρεψε να βρούμε νέες συσχετίσεις. Από τα πιο σημαντικά ευρήματά μας είναι ο Streptococcus anginosus και ο S. oralis subsp, με τον δεύτερο να είναι πιο δυνατός», λέει ο Sergi Sayols-Baixeras, επικεφαλής συγγραφέας από το Πανεπιστήμιο της Ουψάλα. Οι επιστήμονες ανακάλυψαν επίσης ότι ορισμένα από τα είδη που συνδέονται με τη συσσώρευση λίπους στις αρτηρίες της καρδιάς συνδέονται με τα επίπεδα του ίδιου είδους στο στόμα. Αυτό μετρήθηκε χρησιμοποιώντας δείγματα κοπράνων και σάλιου που συλλέχθηκαν από τη μελέτη Malmö Offspring Study και Malmö Offspring Dental Study. Επιπλέον, αυτά τα βακτήρια συσχετίστηκαν με δείκτες φλεγμονής στο αίμα, ακόμη και αφού ελήφθησαν υπόψη διαφορές στη διατροφή και τη φαρμακευτική αγωγή μεταξύ των συμμετεχόντων που έφεραν τα βακτήρια και εκείνων που δεν τα είχαν.
«Μόλις αρχίσαμε να κατανοούμε πώς ο ανθρώπινος ξενιστής και η βακτηριακή κοινότητα στα διαφορετικά διαμερίσματα του σώματος επηρεάζουν ο ένας τον άλλον. Η μελέτη μας δείχνει χειρότερη καρδιαγγειακή υγεία σε φορείς στρεπτόκοκκων στο έντερό τους. Τώρα πρέπει να διερευνήσουμε εάν αυτά τα βακτήρια είναι σημαντικοί παράγοντες στην ανάπτυξη της αθηροσκλήρωσης», σημειώνει ο Marju Orho-Melander, καθηγητής Γενετικής Επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο Lund και ένας από τους ανώτερους συγγραφείς της μελέτης.
Μια άλλη πιο πρόσφατη μελέτη Ιαπώνων ερευνητών διαπιστώνει ότι το ίδιο βακτήριο, ο Streptococcus anginosus, μπορεί να παρουσιάζεται σε αφθονία και στα έντερα των ατόμων με εγκεφαλικό και σχετίζεται με χειρότερη πρόγνωση και αυξημένο κίνδυνο θανάτου. Αυτή η μελέτη θα παρουσιαστεί στο Διεθνές Συνέδριο της Αμερικανικής Ένωσης Εγκεφαλικών Επεισοδίων 2025 . Το συνέδριο πραγματοποιείται στο Λος Άντζελες, 5-7 Φεβρουαρίου 2025 και είναι μια παγκόσμια πρώτη συνάντηση για ερευνητές και κλινικούς γιατρούς αφιερωμένη στην επιστήμη του εγκεφαλικού και της υγείας του εγκεφάλου. Προηγουμένως, οι ίδιοι ερευνητές είχαν διαπιστώσει συσχέτιση μεταξύ ενός διαφορετικού βακτηρίου που προκαλεί τερηδόνα, του Streptococcus mutans και υψηλότερου κινδύνου αιμορραγίας στον εγκέφαλο.
