Η Άτροπος ήταν μια από τις τρείς μοίρες της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας που έκοβε με μεγάλα ψαλίδια το νήμα της ζωής των ανθρώπων. Αντίθετα όμως με την κακιά μοίρα, η iGEM Ioannina στο πλαίσιο του πρότζεκτ ATROPOS όχι μόνο σκοπεύει να κόψει το γονιδίωμα του Ιού του Δυτικού Νείλου (WNV) με το «μοριακό ψαλίδι»-την τεχνολογία CRISPR-Cas 13-για να προστατέψει την ζωή των ασθενών, αλλά επιδιώκει να κόψει και πρώτη το νήμα στον παγκόσμιο διαγωνισμό Συνθετικής Βιολογίας (International Genetically Engineered Machine) iGEM, που διοργανώνει το ΜΙΤ στο Παρίσι τον ερχόμενο Οκτώβριο.
Είναι η τρίτη φορά που η iGEM Ioannina, μια διεπιστημονική ομάδα 15 φοιτητών που συστήθηκε το 2020, θα συμμετάσχει με την καθοδήγηση των καθηγητών της και φέτος στον παγκόσμιο διαγωνισμό iGEM. Μετά από τις διακρίσεις που έλαβαν οι δύο προηγούμενες ομάδες που εκπροσώπησαν το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων στον διαγωνισμό (η μια με το πρότζεκτ Antibyeotic το 2021 που απέσπασε το χάλκινο μετάλλιο και η άλλη με το πρότζεκτ Iris το 2023 που απέσπασε το αργυρό μετάλλιο), η φετινή ομάδα φιλοδοξεί να διεκδικήσει το χρυσό.
«Στοχεύουμε στην κορυφή και θα βάλουμε τα δυνατά μας για να την κατακτήσουμε!», δηλώνουν αποφασιστικά τα μέλη της iGEM Ioannina.
Με έμπνευση την λίμνη των Ιωαννίνων
Η λίμνη των Ιωαννίνων, η Παμβώτιδα αλλά και η ανησυχητική πορεία της κλιματικής αλλαγής αποτέλεσαν πηγή έμπνευσης για το project. «Οι περιβαλλοντικές συνθήκες όπως έχουν εξελιχθεί προάγουν την εξάπλωση ιών που μεταδίδονται από φορείς και που μέχρι πρότινος δεν άγγιζαν τόσο τον ελλαδικό χώρο. Ένας από αυτούς, που φέτος απασχολεί ιδιαίτερα τη χώρα μας όπως τονίζουν οι ειδικοί, είναι και ο Ιός του Δυτικού Νείλου (WNV)», σχολιάζει η Ιωάννα Κουτσοτόλη, προπτυχιακή φοιτήτρια του τμήματος Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών και επικεφαλής της φετινής ομάδας iGEM Ιoannina.
Ο ιός του Δυτικού Νείλου πρωτοεμφανίστηκε στην Ουγκάντα το 1937 και έκτοτε εξαπλώθηκε σε πολλές περιοχές του κόσμου. Μολυσμένα πτηνά μεταδίδουν τον ιό στα κουνούπια που τρέφονται από αυτά και στη συνέχεια στους ανθρώπους και σε άλλα θηλαστικά μέσω του τσιμπήματος των κουνουπιών. Η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο είναι σπάνια και δεν γίνεται μέσω απλής επαφής.
Οι αλλαγές στο κλίμα δημιουργούν ευνοϊκές συνθήκες για την αναπαραγωγή και την εξάπλωση των κουνουπιών, επιταχύνουν τον κύκλο ζωής τους και επεκτείνουν την περίοδο δραστηριότητάς τους αυξάνοντας τον κίνδυνο μετάδοσης του ιού στους ανθρώπους και κατ’ επέκταση τον αριθμό των κρουσμάτων που θα εμφανίσουν πιο σοβαρές επιπλοκές.
Οι περισσότερες μολύνσεις από τον ιό είναι ασυμπτωματικές, ενώ αν εμφανιστούν συμπτώματα αυτά είναι συνήθως ήπια, όπως πυρετός, πονοκέφαλος και κόπωση. Σε σοβαρότερες περιπτώσεις, ο ιός μπορεί να προκαλέσει νευρολογικές επιπλοκές που πλήττουν κυρίως άτομα άνω των 50 ετών και ανοσοκατεσταλμένους.
«Μέχρι σήμερα, οι διαθέσιμες θεραπευτικές προσεγγίσεις για την εγκεφαλίτιδα που προκαλείται από τον Ιό του Δυτικού Νείλου (WNV) ανακουφίζουν τα συμπτώματα, χωρίς να θεραπεύουν ουσιαστικά την νόσο. Στην κάλυψη αυτού του κενού στοχεύει και η ομάδα μας με την θεραπευτική προσέγγιση που προτείνουμε», λέει ο Γιάννης Ελαφρόπουλος προπτυχιακός φοιτητής του τμήματος Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών και εμπνευστής του project.
Η iGEM Ioannina φέτος αποτελείται από φοιτητές του τμήματος Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών, Χημείας, Μηχανικών Υπολογιστών και Πληροφορικής και Οικονομικών αναδεικνύοντας την διεπιστημονικότητα και την ανάγκη συνεργασίας μεταξύ των διαφόρων επιστημονικών κλάδων. Παράλληλα, η ομάδα με τις δράσεις που οργανώνει επιδιώκει να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ επιστήμης και κοινωνίας ευαισθητοποιώντας τον κόσμο σχετικά με τον Ιό του Δυτικού Νείλου (WNV).
Εικοσιένα χρόνια κλείνει ο διαγωνισμός iGEM
Οι πόρτες του Paris Expo Porte de Versailles θα ανοίξουν και φέτος για να γιορτάσουν τα 21 χρόνια του διαγωνισμού iGEM και οι διαγωνιζόμενες και οι διαγωνιζόμενοι θα κληθούν για μια ακόμη φορά να αξιοποιήσουν τα εργαλεία της συνθετικής βιολογίας στην αντιμετώπιση κρίσιμων περιβαλλοντικών προκλήσεων και να αξιολογηθούν για τις ιδέες τους.
Εκεί όπου χτυπάει η καρδιά της συνθετικής βιολογίας, στο iGEM 2023 Grand Jamboree οι διοργανωτές θα καλωσορίσουν και φέτος περισσότερα από 5.000 άτομα συμπεριλαμβανομένων ερευνητών συνθετικής βιολογίας, εκπροσώπων του κλάδου, ιδρυτών startup, επενδυτών, δημοσιογράφων, ειδικών στη διακυβέρνηση και την πολιτική, αλλά και κοινού, για να πάρουν μια ιδέα για το μέλλον της συνθετικής βιολογίας.
Ο διαγωνισμός θα διεξαχθεί στις 23-26 Οκτωβρίου στο Παρίσι με την συμμετοχή περισσότερων από 600 ομάδων από όλο τον κόσμο.
Περισσότερα για την ομάδα και το έργο της εδώ
