Την περασμένη εβδομάδα, η Ινδή παιδίατρος Soumya Swaminathan ανακοίνωσε στο Twitter ότι αποχωρεί από τη θέση της ως επικεφαλής επιστήμονας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) στα τέλη αυτού του μήνα.
Σκοπεύει να επιστρέψει στην Ινδία για να εργαστεί στη δημόσια υγεία.
«Καθώς η Ινδία και πολλές άλλες χώρες έχουν θέσει την υγεία ως προτεραιότητα, νομίζω ότι υπάρχει πιθανώς μια ευκαιρία να μεταμορφώσουμε πραγματικά τον τρόπο που την προσεγγίζουμε εστιάζοντας συστηματικά, στην πρόληψη και την προαγωγή της», δηλώνει σε συνέντευξή της στο περιοδικό Science
Η 63χρονη Swaminathan εντάχθηκε στον ΠΟΥ το 2017 και τον Μάρτιο του 2019 ορίστηκε πρώτη επικεφαλής επιστήμονας του οργανισμού, μια θέση που δημιουργήθηκε από τον Γενικό Διευθυντή Tedros Adhanom Ghebreyesus για να διασφαλίσει ότι «ο οργανισμός προβλέπει και παραμένει στην κορυφή των τελευταίων επιστημονικών εξελίξεων».
Κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, η Swaminathan εκπροσώπησε τον παγκόσμιο οργανισμό, απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων σε αμέτρητες συνεντεύξεις τύπου.
Η επικοινωνία για την επιστήμη της COVID-19 «δεν θεωρούνταν πραγματικά μια από τις λειτουργίες της επικεφαλής επιστήμονα», λέει - αλλά εκείνη αγκάλιασε τον ρόλο. Η μεγαλύτερη λύπη της είναι ότι δεν παραδέχτηκε νωρίς στην πανδημία ότι ο SARS- CoV-2 θα μπορούσε να μεταδοθεί από αερολύματα.
«Ήμουν πολύ νέα στον ρόλο και δεν είχε καθοριστεί τι κάνει ο επικεφαλής επιστήμονας κατά τη διάρκεια μιας πανδημίας.
Προσπάθησα να κάνω αυτό που πίστευα ότι ήταν καλύτερο. Στον ΠΟΥ τα τεχνικά τμήματα δίνουν τις κατευθυντήριες γραμμές και οι επιστήμονες ορίζουμε απλώς τους κανόνες για το πώς να δοθούν κατευθυντήριες γραμμές. Οπότε δεν ήταν ο ρόλος μου και ούτε κάποιος μου ζήτησε να εμπλακώ σε εκείνη τη φάση. Τα μοντέλα που είχαμε βασίζονταν στη γρίπη, επειδή το μεγαλύτερο μέρος της ετοιμότητάς μας για πανδημία είναι η γρίπη. Το SARS-1 ήταν πολύ διαφορετικό ως παθογόνο, αλλά δεν μπορούσαμε να παρεκλίνουμε πολύ από το υπάρχον μοντέλο.
Αυτό που θα έλεγα στον επόμενο επικεφαλής επιστήμονα είναι το εξής:
“Εάν υπάρχει μια κατάσταση όπου αναδύονται νέα στοιχεία, ιδιαίτερα από άλλους κλάδους και που προκαλούν την κατανόησή μας, εμπλακείτε νωρίς!”», λέει η ίδια στο Science.
Η επιστήμονας ωστόσο είναι ικανοποιημένη γιατί έθεσε στην επιστήμη σε μια πορεία, δίνοντάς της μεγάλη προβολή παγκοσμίως και σφυρηλατώντας δεσμούς με τις μεγάλες επιστημονικές κοινότητες.
Τον περασμένο μήνα ο οργανισμός υπέγραψε μνημόνιο με 130 επιστημονικές ακαδημίες σε όλο τον κόσμο, ενώ πέρυσι, ιδρύθηκε και το Επιστημονικό Συμβούλιο του ΠΟΥ, με πρόεδρο τον Νομπελίστα Χάρολντ Βάρμους.
«Το άλλο πράγμα για το οποίο είμαι πραγματικά υπερήφανη είναι η δημιουργία του τεχνολογικού κόμβου εμβολίων mRNA του ΠΟΥ, μιας εγκατάστασης με έδρα το Κέιπ Τάουν που στοχεύει να παρέχει στην Αφρική εμβόλια αγγελιαφόρου RNA.
Η Moderna και η BioNTech-Pfizer αρνήθηκαν να μοιραστούν οποιαδήποτε τεχνογνωσία ή να μας βοηθήσουν με οποιονδήποτε τρόπο, αλλά οι Νοτιοαφρικανοί επιστήμονες μπόρεσαν να δημιουργήσουν ένα εμβόλιο.
Φυσικά, τώρα αυτό πρέπει να περάσει από όλα τα στάδια των κλινικών δοκιμών. Οπότε δεν μπορώ να πω ότι είχε απόλυτη επιτυχία.
Όμως τα πρώτα αποτελέσματα είναι πολύ ενθαρρυντικά», συμπληρώνει η επιστήμονας.
Ο ΠΟΥ δεν έχει ακόμη ορίσει διάδοχο της Swaminathan , η αποχώρηση της οποίας από την ανώτατη ηγεσία του οργανισμού δεν είναι η μοναδική.
