Η συζήτηση για τη συμπλήρωση 10 χρόνων από την ιστορική νίκη του ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές της 25ης Ιανουαρίου 2015 και το σχηματισμό της πρώτης κυβέρνησης της Αριστεράς διεξάγεται σε μια ιδιαίτερη συγκυρία στην Ελλάδα, στην Ευρώπη και διεθνώς. Είναι λοιπόν χρήσιμο, εκτός από την καταγραφή και αποτίμηση των γεγονότων εκείνης της περιόδου, να απομονώσουμε εκείνα τα συμπεράσματα που μπορούν να αποτελέσουν οδηγό για το σήμερα και κυρίως για το αύριο. Τι σημαίνει η εκλογή νίκη και η ανάληψη κυβερνητικών ευθυνών από ένα κόμμα της Αριστεράς σε μια περίοδο κρίσεων, γεωπολιτικών αναταραχών, ανόδου της ακροδεξιάς και απουσίας προοδευτικής εναλλακτικής λύσης;
1. Το πρώτο συμπέρασμα είναι - συνοπτικά - ότι “γίνεται και αλλιώς”. Ότι στη δημοκρατία, όπως δεν υπάρχουν αδιέξοδα, έτσι δεν υπάρχουν και μονόδρομοι. Η νίκη του ΣΥΡΙΖΑ, σε μια περίοδο που τα δύο κόμματα του παλιού δικομματισμού είχαν ταυτιστεί πλήρως ως προς της ασκούμενη πολιτική, έδωσε διέξοδο σε μια φτωχοποιημένη κοινωνία. Στο τέλος της κυβερνητικής του θητείας ο ΣΥΡΙΖΑ παρέδωσε τη χώρα με βελτιωμένους μια σειρά από κρίσιμους κοινωνικούς δείκτες και με ένα νέο υπόδειγμα άσκησης πολιτικής με διαφάνεια και χρηστή διαχείριση του δημόσιου χρήματος. Αυτό το “γίνεται και αλλιώς” οφείλουν να αναζητήσουν - και να πείσουν γι’ αυτό την κοινωνική πλειοψηφία - οι προοδευτικές δυνάμεις και σήμερα.
2. Το δεύτερο συμπέρασμα συνδέεται άμεσα με το πρώτο. Το γεγονός ότι μέσα στην κρίση, η δυσαρέσκεια της ελληνικής κοινωνίας, εκφράστηκε πλειοψηφικά μέσω της Αριστεράς και όχι μέσω της ακροδεξιάς και ακόμη χειρότερα των νεονάζι, υπήρξε γεγονός κομβικής σημασίας για την ίδια τη δημοκρατία στη χώρα μας. Αυτό συνέβη γιατί βρέθηκε ένα κόμμα της Αριστεράς, ο ΣΥΡΙΖΑ, κι ένας ηγέτης, ο Αλέξης Τσίπρας, να δώσουν πραγματική εναλλακτική λύση διακυβέρνησης την ώρα που η “παραδοσιακή” κεντροαριστερά της χώρας είχε συναινέσει πλήρως με τη Νέα Δημοκρατία. Σήμερα, που η ακροδεξιά ανεβαίνει και στην Ελλάδα και στην Ευρώπη, οι προοδευτικές δυνάμεις οφείλουν και να βρουν τις λύσεις για τα μεγάλα προβλήματα της μεγάλης κοινωνικής πλειοψηφίας και να συνεργαστούν, ώστε να δώσουν κυβερνητική διέξοδο. Αλλιώς, το κενό βλέπουμε ότι το καλύπτει η ακροδεξιά. Εξάλλου και στις ΗΠΑ, η νίκη του Τραμπ οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην αποξένωση των Δημοκρατικών από μεγάλα τμήματα των εργαζομένων και της μεσαίας τάξης.
3. Το τρίτο συμπέρασμα είναι ότι η Αριστερά, όταν αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας, μπορεί να κυβερνήσει με υπευθυνότητα για το μέλλον και τις επόμενες γενιές, πολύ περισσότερο σε ταραγμένους καιρούς. Στο πλαίσιο αυτό, η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ πέτυχε κάτι εξαιρετικά σημαντικό: θωράκισε τη χώρα, την κοινωνία και την οικονομία από μελλοντικές αναταράξεις και κινδύνους. Από τη μία, θωράκισε την οικονομικά και την κοινωνία, με την έξοδο από τα μνημόνια, τη ρύθμιση του χρέους και το αποθεματικό στα δημόσια ταμεία, με αποτέλεσμα η χώρα να μπορέσει να σταθεί όρθια στην πανδημία και την ενεργειακή κρίση. Από την άλλη, με τη Συμφωνία των Πρεσπών, η χώρα έλυσε με ειρηνικό τρόπο ένα κρίσιμο ζήτημα εξωτερικής πολιτικής, σε μια περίοδο γεωπολιτικών αναταραχών στη γειτονιά μας, τόσο με τον πόλεμο στην Ουκρανία όσο και με την αστάθεια στη Μέση Ανατολή. Και έχουμε δει πόσο επικίνδυνη για τα συμφέροντα της εξωτερικής μας πολιτικής είναι η μετέπειτα κωλυσιεργία της κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας
4. Τέλος, η νίκη του ΣΥΡΙΖΑ και η κυβέρνηση 2015 – 2019, σε συνδυασμό με όσα συμβαίνουν τον τελευταίο καιρό και ειδικά τις τελευταίες ημέρες μετά την ανάληψη της Προεδρίας των ΗΠΑ από τον Τραμπ, τονίζουν την ανάγκη για μια αλλαγή πορείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Ευρωπαϊκή Ένωση της αυστηρής λιτότητας και της αδυναμίας χάραξης στρατηγικά αυτόνομης πολιτικής χάνει συνεχώς τη νομιμοποίησή της. Οι αντιευρωπαϊκές δυνάμεις της ακροδεξιάς, πλέον και με την ώθηση και τις ευθείες παρεμβάσεις του δίδυμου Τραμπ – Μασκ, ανεβαίνουν και εκφράζουν το αίτημα για πιο χαλαρούς δεσμούς μεταξύ των Ευρωπαϊκών κρατών, κάτι που πρακτικά σημαίνει την αποσάθρωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είναι λοιπόν κρίσιμο να γίνει μια γενναία στροφή σε μια κοινωνική Ευρώπη, στρατηγικά αυτόνομη, που θα παίζει κρίσιμο ρόλο για την ειρήνη και τη σταθερότητα στην ευρύτερη περιοχή μας και τον κόσμο.
(Η Όλγα Γεροβασίλη είναι Δ’ Αντιπρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων, βουλευτής Άρτας του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία)
