Οι Πανελλήνιες 2025 ξεκινούν την Παρασκευή 30 Μαΐου με τους τους υποψηφίους των ΓΕΛ να ρίχνονται πρώτοι στην εξεταστική διαδικασία για την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση με το μάθημα της Έκθεσης (Νεοελληνική Γλώσσα). Πρόκειται για ένα μάθημα «βαρόμετρο» που δυσκολεύει αρκετά τους υποψηφίους καθώς καλούνται να αποτυπώσουν τις απόψεις τους για ένα ζήτημα γενικού ενδιαφέροντος με κοινωνικές πάντα προεκτάσεις και να αναπτύξουν τις ενέργειες και τις πρωτοβουλίες που θα πρότειναν από πλευράς τους για την αντιμετώπισή του. Παράλληλα καλούνται να απαντήσουν και σε ερωτήματα που άπτονται της θεωρίας πέρα από την παραγωγή λόγου.
Ένα από τα μυστικά επιτυχίας που τονίζουν οι φιλόλογοι για το μάθημα της Έκθεσης είναι η πλήρης κατανόηση του προς εξέταση θέματος καθώς αυτό θα αποτελέσει τη βάση για να αναπτύξει ο υποψήφιος τη συλλογιστική του. Παράλληλα πρέπει να δοθεί προσοχή και στην κατανόηση του κειμένου για περίληψη, καθώς η σωστή αποδελτίωση των βασικών του σημείων θα αποτελέσει «κλειδί» για την περιληπτική του απόδοση.
Πανελλήνιες 2025: Διαχειριστείτε σωστά το χρόνο στο μάθημα της Έκθεσης
Η κατάλληλη διαχείριση του χρόνου κατά τη διάρκεια της εξέτασης στην Έκθεση είναι κρίσιμη για την επιτυχή απόδοση. Ακολουθούν μερικές συμβουλές για την αποτελεσματική κατανομή του χρόνου σας:
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Διάβασμα των Ερωτήσεων: Ξεκινήστε με το διάβασμα προσεκτικά των ερωτήσεων της εξέτασης. Αναλύστε τον τρόπο αξιολόγησης, τον χρόνο που έχετε για κάθε τμήμα και τον τρόπο αντιμετώπισης των διαφόρων ερωτήσεων.
Σχεδιασμός Χρόνου: Αφού έχετε κατανοήσει τις οδηγίες, δημιουργήστε ένα σχέδιο για το πώς θα διαθέσετε τον χρόνο σας. Καθορίστε πόσος χρόνος πρέπει να διαθέσετε για κάθε τμήμα της εξέτασης και τις διάφορες ερωτήσεις.
Απάντηση των εύκολων ερωτήσεων πρώτα: Ξεκινήστε με τις ερωτήσεις που θεωρείτε εύκολες και σας απαιτούν λιγότερο χρόνο. Αυτό θα σας βοηθήσει να κερδίσετε αυτοπεποίθηση και χρόνο για τις πιο δύσκολες ερωτήσεις αργότερα. Καθορίστε ένα χρονικό πλαίσιο για κάθε ερώτηση και προσπαθήστε να τον τηρήσετε. Αν κολλήσετε σε μια ερώτηση, περάστε στην επόμενη και επιστρέψτε αργότερα αν έχετε χρόνο.
Έλεγχος του Χρόνου: Κρατήστε ένα ρολόι μαζί σας για να παρακολουθείτε τον χρόνο. Αν διαπιστώσετε ότι χρειάζετε περισσότερο χρόνο σε μια ερώτηση από ό,τι είχατε σχεδιάσει, προσαρμόστε το σχέδιό σας ανάλογα.
Μην κολλάτε σε μια ερώτηση: Αν αντιμετωπίσετε μια ερώτηση που σας φαίνεται δύσκολη, μην χάνετε πολύτιμο χρόνο προσπαθώντας να τη λύσετε. Περάστε στην επόμενη και επιστρέψτε αν έχετε χρόνο. Αφού ολοκληρώσετε τις απαντήσεις σας, εάν έχετε χρόνο, κάντε μια τελευταία αναθεώρηση για να βεβαιωθείτε ότι δεν έχετε κάνει κάποιο λάθος ή να συμπληρώσετε οποιαδήποτε ελλείψεις. Μετά την ολοκλήρωση κάθε τμήματος της εξέτασης, μετακινηθείτε αμέσως στο επόμενο τμήμα χωρίς να χάνετε πολύτιμο χρόνο. Με την κατάλληλη στρατηγική χρόνου, μπορείτε να αποφύγετε την υπερβολική πίεση και να εκμεταλλευτείτε πλήρως τον διαθέσιμο χρόνο σας κατά τη διάρκεια των εξετάσεων.
Πώς θα αριστεύσετε στο μάθημα της Έκθεσης στις Πανελλήνιες 2025
Η παραγωγή λόγου αποτελεί το βασικό πυρήνα της εξέτασης της Έκθεσης στις Πανελλήνιες 2025. Οι υποψήφιοι καλούνται να δημιουργήσουν πρωτότυπα κείμενα, ενταγμένα σε προκαθορισμένο επικοινωνιακό πλαίσιο, στα οποία θα παρουσιάζουν τις προσωπικές τους θέσεις στο προς εξέταση θέμα. Ο πλούτος των ιδεών, η δομή του κειμένου και η λεξιλογική αρτιότητά τους αποτελούν τους τρεις άξονες της αξιολόγησης και αποτελούν τα «κλειδιά» στα οποία θα δίνουν έμφαση οι βαθμολογητές.
Όπως σημειώνει στο Dnews ο Νεκτάριος Πήχας, φιλόλογος από το Φροντιστήριο Μεθοδικό, στο μάθημα της Έκθεσης οι μαθητές καλούνται να αναποκριθούν σε τέσσερα μέρη εξέτασης δεξιοτήτων.
Για καθένα από τα μέρη οι μαθητές/ -τριες χρειάζονται να προσέξουν ορισμένες λεπτομέρειες, να απαντήσουν με δομημένο τρόπο και να μην ξεφύγουν από τον χρόνο που αναλογεί σε κάθε μέρος της
εξέτασης.
Θέμα Α (χρόνος απάντησης: 30 λεπτά)
Η περίληψη είναι η πρώτη άσκηση που θα κληθούν να εξεταστούν οι μαθητές και βαθμολογείται με 20 μονάδες στην κλίμακα του 100. Η περίληψη είναι έκτασης συνήθως περίπου 70 λέξεων σε μία
παράγραφο και αφορά ένα από τα δύο μη λογοτεχνικά κείμενα αναφοράς, γι’ αυτό ο μαθητής οφείλει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικός σε ποιο κείμενο (το πρώτο ή το δεύτερο) καλείται να εντοπίσει τις
πληροφορίες που θα παραθέσει.
Συμβουλές για την Περίληψη (Θέμα Α)
• Ο/ η μαθητής/ -τρια πρέπει να διαβάσει πρωτίστως πολύ καλά το κείμενο που καλείται να αποδώσει περιληπτικά και να εντοπίσει τα σημεία που αποτελούν την απάντηση σύμφωνα με την εκφώνηση. Προσοχή! Οι πληροφορίες μπορεί να μην είναι συγκεντρωμένες σε μία παράγραφο και να πρέπει να τις εντοπίσει διάσπαρτα στο κείμενο αναφοράς.
• Δεν πρέπει να ξεχνούν οι μαθητές να παραφράσουν τις πληροφορίες του συγγραφέα. Η αντιγραφή των λεγομένων του συγγραφέα δεν ενδείκνυται για την επίτευξη ενός καλού βαθμού.
Επίσης, απαγορευτικό είναι η παρουσίαση προσωπικών απόψεων του μαθητή.
Θέμα Β (χρόνος απάντησης: 40 λεπτά)
Σε αυτό το μέρος της εξέτασης οι υποψήφιοι καλούνται να απαντήσουν σε ασκήσεις που αφορούν τα μη λογοτεχνικά κείμενα και μία επιτυχής διαχείριση των ‘’δίνει’’ 35 μονάδες. Χρειάζεται υπομονή και
προσοχή στην ανάγνωση και κατανόηση των κειμένων 1 και 2, γιατί δεν αρκεί σε αυτό το σημείο να γνωρίζει μόνο τη θεωρία όσων του ζητηθούν, αλλά να τη συνδυάζει με το νόημα του κειμένου σε κάθε
απάντηση που δίνει.
Τι μπορεί να ζητηθεί στο Θέμα Β;
• Τα τελευταία χρόνια παραδοσιακά συνηθίζεται να ζητείται από τους μαθητές μία άσκηση κλειστού τύπου (σωστό ή λάθος και πολλαπλής επιλογής).
• Ζητούνται ασκήσεις που αφορούν τη δομή και την οργάνωση (π.χ. τρόποι ανάπτυξης παραγράφου, οργάνωση επιχειρήματος, συνοχή κ.ά.), ερωτήματα που αφορούν την πειθώ (επίκληση στη λογική, στο συναίσθημα κ.ά.), την πρόθεση και τον σκοπό του συγγραφέα.
• Οι μαθητές μπορεί ακόμα να κληθούν να απαντήσουν ασκήσεις ανοικτού τύπου, που βασίζονται στο νόημα του κειμένου (π.χ. σύγκριση κειμένων, ανάπτυξη μια άποψης του συγγραφέα, θέμα
του κειμένου κ.ά.)
• Κάθε χρόνο οι θεματοθέτες εξετάζουν τους διαγωνιζόμενους σε ασκήσεις που χρειάζονται τη γνώση γλωσσικών επιλογών (ρηματικά πρόσωπα, σημεία στίξης, τροπικότητα, λεξιλόγιο, είδη σύνταξης και σύνδεσης προτάσεων κ.ά.) και πώς αυτές διαμορφώνουν το ύφος του κειμένου.
Θέμα Γ (χρόνος απάντησης: 45 λεπτά)
Το τρίτο θέμα της εξέτασης του μαθήματος αφορά στην ερμηνεία και τον σχολιασμό ενός άγνωστου λογοτεχνικού κειμένου (ποίηματος ή πεζού) και βαθμολογείται με 15 μονάδες.
Συμβουλές για το Ερμηνευτικό σχόλιο (Θέμα Γ)
• Δεν πρέπει να γίνει περίληψη του λογοτεχνικού, αλλά σχολιασμός. Δεν γράφουμε τι λέει, αλλά τι εννοεί. Επίσης, απαγορευτική κρίνεται η παρουσίαση προσωπικών απόψεων του μαθητή.
• Δεν πρέπει να απαριθμούνται απλώς οι κειμενικοί δείκτες, αλλά να εντάσσονται δημιουργικά στην απάντηση του μαθητή, χωρίς επιτηδευμένο τρόπο.
• Να θυμάται πάντα ο μαθητής ότι στο τέλος του λογοτεχνικού βρίσκεται η κορύφωση.
Θέμα Δ (χρόνος απάντησης: 65 λεπτά)
Το τελευταίο μέρος της εξέτασης είναι η παραγωγή γραπτού λόγου. Εδώ οι υποψήφιοι καλούνται να γίνουν οι ίδιοι ο δημιουργοί και να διατυπώσουν με ευκρίνεια και πληρότητα τα επιχειρήματά τους για
ένα θέμα. Βαθμολογείται με 30 μονάδες και απαιτεί τον περισσότερο χρόνο.
Συμβουλές για την παραγωγή λόγου (Θέμα Δ)
• Ο/ η μαθητής/ -τρια πρωτίστως θα πρέπει να διαβάσει πολύ προσεκτικά την εκφώνηση και να απομονώσει τα ζητούμενα. Πρέπει να είναι πολύ προσεκτικός στις απαντήσεις των ζητουμένων,
να μην «βγει» εκτός θέματος.
• Πρέπει, επίσης, να αξιοποιήσει τις ιδέες που του προσφέρονται από τα κείμενα αναφοράς. Φυσικά, όχι να αντιγράψει τα επιχειρήματα των συγγραφέων, αλλά να εμπνευστεί και να τα
μετασχηματίσει, διατυπώνοντάς τα πάλι με δικό του τρόπο και λεξιλόγιο.
• Μεγάλη προσοχή πρέπει να επιστήσει στο επικοινωνιακό πλαίσιο, αν πρόκειται για άρθρο, επιστολή ή ομιλία.
• Πρέπει, τέλος, να προσέξει τόσο τη δομή εντός της παραγράφου και τον τρόπο που συνδέει τις ιδέες-πληροφορίες του, αλλά και τον τρόπο που θα μεταβεί από παράγραφο σε παράγραφο.
Η Έκθεση είναι το πρώτο εξεταζόμενο μάθημα. Γι' αυτό μια καλή επίδοση θα βοηθήσει τους υποψηφίους να αντιμετωπίσουν με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση το υπόλοιπο των εξετάσεων, «αρχή ήμισυ παντός».
Ευχόμαστε σε όλους τους μαθητές επιτυχία!
