Ακόμα και αν οι συνθήκες από χώρα σε χώρα διαφέρουν, ακόμα και αν αποφεύχθηκαν τα χειρότερα στις εκλογές στην Σουηδία, σε αντίθεση με τις εκλογές στο κρατίδιο της Σαξωνίας στην Γερμανία, οι τάσεις είναι σαφείς. Το ίδιο και το αντίδοτο. Όσο νωρίτερα συνειδητοποιήσουμε την τάση και το πρόβλημα, τόσο ταχύτερα θα εργαστούμε για την αντιμετώπισή του. Η γενική τάση είναι η ενίσχυση της Ακροδεξιάς που γίνεται με διαφορετικούς τρόπους ανάλογα με τις ιδιαίτερες συνθήκες, το εκλογικό σύστημα, την παράδοση και την Ιστορία κάθε χώρας. Στην Γερμανία για παράδειγμα το AFD με σαφή ναζιστική προέλευση προσπαθεί αυτόνομα να κινηθεί, να κυριαρχήσει πρώτα στον χώρο της Δεξιάς και μετά να φέρει τους πάλαι ποτέ ισχυρούς Χριστιανοδημοκράτες στην θέση του αδύναμου μελλοντικού συνοδοιπόρου. Στην Ιταλία αυτό έχει συμβεί ήδη σε κυβερνητικό επίπεδο όπου η Μελόνι συγκυβερνά με τα κόμματα του Μπερλουσκόνι και του Σαλβίνι. Στην Σουηδία παρά την υποχώρηση της Ακροδεξιάς οι «Σουηδοί Δημοκράτες» έχουν καταφέρει να επιβάλουν την αντιμεταναστευτική ατζέντα τους στους Μετριοπαθείς (Δεξιά) ενώ επηρεάζουν ευρύτερα το πολιτικό σκηνικό. Στην Γαλλία, όπως δείχνουν οι μετρήσεις οι πάλαι ποτέ Γκωλικοί έχουν ξεχάσει τις ρίζες τους και μαζί με μεγάλο μέρος των κεντρώων του Μακρόν δεν έχουν πρόβλημα να ψηφίσουν την Λεπέν στον δεύτερο γύρο.
Όπου η Ακροδεξιά εκτιμά ότι έχει το περιθώριο προβάλλει το αληθινό της πρόσωπο - δείτε το πρόγραμμα του AFD στις πρόσφατες εκλογές στην Σαξωνία- αλλού λειαίνει προσωρινά τον λόγο της ώστε να γίνει αποδεκτός σύμμαχος από μια έντρομη κεντροδεξιά. Μπορούμε ψάχνοντας από χώρα σε χώρα να βρούμε διάφορες παραλλαγές αλλά η τάση δεν μπορεί να αμφισβητηθεί ούτε να σχετικοποιηθεί με αφελείς προσεγγίσεις του τύπου «μα όλοι αυτοί δεν μπορεί να είναι ακροδεξιοί ή φασίστες, κάτι άλλο συμβαίνει». Και δώστου αναλύσεις που στο τέλος ανεξαρτήτως προθέσεων καταλήγουν να μετριάζουν τον κίνδυνο της Ακροδεξιάς η οποία παντού με τον απλουστευτικό, εθνικιστικό, ξενοφοβικό, λαϊκίστικο λόγο της - κοινά στοιχεία όλων των ακροδεξιών κομμάτων - δεν περιορίζεται σε αναλύσεις αλλά δρα υπονομευτικά για την δημοκρατία. Η Ιστορία έχει απαντήσει σε αυτή την σχετικοποίηση και έμμεση νομιμοποίηση της Ακροδεξιάς. Ουδόλως ασχολήθηκε με το αν οι ψηφοφόροι των ναζί ήταν ναζί. Τους καταδίκασε συλλήβδην .
Το αντίδοτο, όπως έχουμε τονίσει κατ΄ επανάληψη και όπως εμπράκτως προκύπτει είναι η πιο πλατιά ενότητα των προοδευτικών δυνάμεων, όπως αυτές ιστορικά διαμορφώθηκαν και μετεξελίσσονται σε κάθε χώρα. Ανάμεσα σε αυτές τις δυνάμεις υπάρχουν διαφορές και ιστορικές επιβαρύνσεις . Στην Γερμανία Κομμουνιστές και Σοσιαλδημοκράτες μάτωσαν σε ένα αγώνα επιβολής μέχρι που συναντήθηκαν δεσμώτες στο Νταχάου. Μεταπολεμικά το τείχος στο Βερολίνο άφησε βαρύ αρνητικό αποτύπωμα στις σχέσεις ανάμεσα στα κόμματα της γερμανικής Αριστεράς. Όμως την Κυριακή στο Βερολίνο αν επιβεβαιωθούν οι μετρήσεις θα υπάρχει πλειοψηφία της Αριστεράς, (die Linke) των Σοσιαλδημοκρατών(SPD) και των Πράσινων και όλα δείχνουν προς συνεργασία των δυνάμεων της πληθυντικής Αριστεράς. Στην Σουηδία το Μέτωπο των δυνάμεων της Κεντροαριστεράς είναι ακόμα ευρύτερο. Μπόρεσε να επιβληθεί με βραχεία κεφαλή (176 -173) με την μεταπήδηση του Κεντρώου Κόμματος από το συντηρητικό στο προοδευτικό μπλοκ. Και προφανώς προκύπτουν προβλήματα τώρα στην συγκρότηση προοδευτικής κυβέρνησης. Όμως οφείλουν να τα ξεπεράσουν γιατί η άλλη λύση θα είναι κυβέρνηση Δεξιάς Ακροδεξιάς.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η συγκρότηση Προοδευτικού Μετώπου σε κάθε χώρα δεν θα είναι εύκολη υπόθεση, θα πρέπει να αντιμετωπίσει προγραμματικούς γρίφους, ιστορικές επιβαρύνσεις, χρόνιες αντιπαλότητες, ακόμα και υπερτροφικά εγώ. Και μια μεγάλη αδυναμία σε πολλές χώρες: την απουσία ενός ισχυρού ενωμένου δημοκρατικού κινήματος στον δρόμο, στους χώρους δουλειάς και γενικότερα κοινωνικής δράσης. Αν δεν κερδίσουμε τον «δρόμο» δύσκολα θα κερδίσουμε στην κάλπη. Αυτά πάνε παράλληλα.
Στην χώρα μας η Ακροδεξιά σε ένα μεγάλο μέρος της φωλιάζει μέσα στην ΝΔ αλλά αναζητά και εναλλακτικές διεξόδους. Αρχικά υποδόρια, στην συνέχεια όλο και πιο φανερά έχει επιβάλλει μέρος της προγραμματικής ατζέντας της στην υποχωρητική ηγεσία της ΝΔ. Η ελληνική ιδιαιτερότητα έγκειται στην ύπαρξη πολλών κομμάτων υπαρκτών ή υπό ίδρυση που χωρίς να είναι τυπικά Ακροδεξιά έχουν το καθένα ενσωματώσει τμήματα της προγραμματικής ατζέντας της ευρωπαϊκής Ακροδεξιάς . Αυτά παρά τις αψιμαχίες με την ΝΔ, αποτελούν σίγουρες ρεζέρβες για τον κ. Μητσοτάκη. Αυτή η κατάσταση επιβάλλει και στην χώρα μας την συγκρότηση αργά ή γρήγορα Μετώπου των Προοδευτικών δυνάμεων. Πόσο μάλλον όταν σε αντιδιαστολή με πολλές χώρες της Ευρώπης εδώ δεν υπάρχουν βαθιές προγραμματικές διαφορές . Όλοι παρατήρησαν ότι στην Θεσσαλονίκη το 80% των προτάσεων ΕΛ.Α.Σ, ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ επικαλύπτονταν και η άγονη αναζήτηση ήταν για τον αντιγραφέα.
Η ομοιότητα ισχύει για τις προτάσεις στην οικονομία, για το κοινωνικό κράτος, την εργασία, σε κάποιο βαθμό για τα δικαιώματα. (Δυστυχώς ισχύει και για τα ελληνοτουρκικά , το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ισραήλ, Κύπρου, Ελλάδας , την ασπίδα του Αχιλλέα όπου εγώ και άλλοι διαπρύσιοι υποστηρικτές της συνεργασίας των προοδευτικών δυνάμεων πρέπει να το πάρουμε απόφαση ότι θα ζήσουμε με την διαφωνία μας). Δεν είμαι αφελής, αντιλαμβάνομαι ότι μέχρι τις εκλογές δεν μπορεί να γίνει καμία συζήτηση για μέτωπο των προοδευτικών δυνάμεων. Ο καθένας θα πάει μόνος του. Αυτό το οποίο μπορούμε να κάνουμε, ο καθένας από την θέση του και τον ρόλο του, είναι να μην υποστεί η υπόθεση αυτή ανήκεστο βλάβη. Πρέπει να έχει πλέον γίνει συνείδηση ότι κανείς δεν μπορεί και δεν αρκεί μόνος του. Μετά τις εκλογές θα ξαναπιάσουμε το νήμα. Έχει την σημασία του το ποιος θα βρεθεί στην πλεονεκτική θέση του οδηγού αυτής της προσπάθειας. Έχει όμως ακόμα μεγαλύτερη να υπάρχει τότε έδαφος , προγραμματική αλλά και ψυχική διάθεση για την απαιτούμενη πανστρατιά.
(Ο Νίκος Μπίστης είναι πρώην υπουργός)
