Δύσκολα θα ξεχαστεί η Κυριακή των ευρωεκλογών της 9ης Ιουνίου. Δεν είναι ο εντυπωσιασμός των αριθμών. Είναι οι ρωγμές και τα τραύματα που προκάλεσε. Μια ριζικά νέα συνθήκη έχει διαμορφωθεί στη χώρα. Αφήσαμε πίσω μας οριστικά τον πενταετή πολιτικό κύκλο που ξεκίνησε τον Ιούλιο του 2019 και άντεξε ως την περασμένη Κυριακή. Αυτός καθορίστηκε από τον ΣΥΡΙΖΑ. Την προοδευτική εκπνοή του. Ως αντίπαλος στη φάση εκείνη χρησιμοποιήθηκε αποτελεσματικά από την Νέα Δημοκρατία ως εκλογική ελπίδα της. Αυτό μέχρι τον περασμένο Ιούνιο, του 2023. Το πολιτικό τέλος του ΣΥΡΙΖΑ και η νέα εκδοχή του άφησε μόνη της στον άνεμο της κριτικής της πραγματικής ζωής την κυβερνητική παράταξη. Την πολιτική αδυναμία της να ανταποκριθεί στις κοινωνικές ανάγκες την απογύμνωσε η νέα συνθήκη. Στην κάλπη της 9ης Ιουνίου ζυγίστηκε χωρίς την «βοήθεια» των αντιπάλων της.
Η αποδοκιμασία είναι καταλυτική. Η απώλεια της εμπιστοσύνης αφαιρεί από το κυβερνητικό σχήμα την ως τώρα αριθμητική κυριαρχία και την τοποθετεί στην πραγματική πολιτική της αποδοχή. Η ρωγμή είναι βαθιά, το τραύμα επίσης. Η Κυβέρνηση είναι πλέον ένα μειοψηφικό σχήμα. Συρρικνωμένη, συναντήθηκε με την προοδευτικά διαμορφωμένη νέα συνθήκη. Στην διαδρομή της πενταετίας το πολιτικό αποτέλεσμα της Κυριακής προπαρασκεύασε τον εαυτό του. Ωρίμασε στην πορεία. Και εκφράστηκε στην κάλπη. Η μεταβολή που ξεκίνησε δεν μπορεί να ανακοπεί. Η εμπιστοσύνη δεν μπορεί να ανακτηθεί. Το τραύμα δε μπορεί να θεραπευτεί. Ο ορίζοντας του 2027 θα μείνει μόνο στη φαντασία. Αριθμητικά μειοψηφικό και πολιτικά αποδυναμωμένο δεν μπορεί το κυβερνητικό σχήμα να αντέξει τα επόμενα τρία χρόνια . Οι βουλευτικές εκλογές είναι πιο κοντά μας.
Το τέλος αυτού του πενταετούς κύκλου βρίσκει στην αντιπολίτευση σε πολλαπλή αδυναμία. Πολιτικής , σχεδίου, προσώπων. Αν η διακυβέρνηση είναι μια δύσκολη υπόθεση, η νίκη στις εκλογές από αυτή την αντιπολίτευση είναι μια απρόσιτη υπόθεση. Οι δύο πόλοι της, διαφορετικοί στην πολιτική και ιδεολογική τους βάση, ανταγωνιστικοί, με πρόσωπα στις ηγεσίες τους ασύμβατα, απέχουν από κάθε πιθανή συνεννόηση. Αυτή όμως δεν μπορεί και να νοηθεί. Δεν αρκεί η φαντασία για ένα αποτέλεσμα. Απαιτείται πολιτική επεξεργασία με ελπίδα κοινής αποδοχής, καινοτομία και πολιτική δημιουργία , γενναιότητα για τον μη εγκλωβισμό στα προσωπικά σχέδια. Δύσκολα όλα στην πολιτική. Τα κάνουν όλα πιο δύσκολα, οι μνήμες, οι παραστάσεις του παρελθόντος, τα τραύματα που με την κυβερνητική πρακτική τους προκάλεσαν οι δύο αυτοί πολιτικοί χώροι, ΣΥΡΙΖΑ και ΠΑΣΟΚ. Τα κόμματα είναι μια παράσταση στη συνείδηση.
Σε αυτή τη συνθήκη βρισκόμαστε. Ένα μειοψηφικό κυβερνητικό σχήμα και μια αδύναμη αντιπολίτευση. Πολιτική στασιμότητα και αδράνεια έχουμε μπροστά μας. Όλοι οι συμβατικοί τρόποι εξαντλήθηκαν. Όταν οι συνθήκες υπερβαίνουν τα πρόσωπα, οι συνθήκες ορίζουν και την πορεία.
(Ο Λευτέρης Κουσούλης είναι πολιτικός επιστήμονας)
