Η δοκιμασία «δεξιότητες και εργασιακή αποτελεσματικότητα» των διαγωνισμών του ΑΣΕΠ διεξάγεται ηλεκτρονικά, με μεθοδολογία και διαδραστικό περιβάλλον. Αυτό σημαίνει ότι ο παραγωγικός συλλογισμός δεν εμφανίζεται με τη μορφή κλασικών προτάσεων «όλοι-κανένας-μερικοί», αλλά με πρακτικά σενάρια στην οθόνη: ένα ημερολόγιο όπου ο υποψήφιος κάνει κλικ στις ημέρες μιας βάρδιας, μια κάτοψη όπου σύρει τα πρόσωπα στα γραφεία, κονκάρδες κατάταξης που τοποθετεί στα σωστά ονόματα, ένα πλέγμα ωραρίων όπου επιλέγει την ώρα που «χωράει» μια εκπομπή. Το ζητούμενο είναι πάντα το ίδιο: από ένα σύνολο δεδομένων περιορισμών να φτάσει κανείς, με αυστηρή λογική και όχι με εικασίες, στη μοναδική λύση που τους ικανοποιεί όλους ταυτόχρονα.
Τα παραδείγματα που ακολουθούν είναι μεταφρασμένα από τα πιο διαδεδομένα δείγματα των διαδραστικών τεστ εταιρειών επιλογής του εξωτερικού, δηλαδή από την ίδια «οικογένεια» ερωτήσεων που συναντά ο υποψήφιος του ΑΣΕΠ. Δίνονται με τα σχήματά τους (ημερολόγιο, κάτοψη, κονκάρδες, πλέγμα) και, για να μπορείτε να εξασκηθείτε στο χαρτί, κάθε ερώτηση συνοδεύεται από τέσσερις επιλογές απάντησης. Στην οθόνη της εξέτασης θα κληθείτε να «χτίσετε» την ίδια λύση με κλικ και σύρσιμο αλλά η συλλογιστική διαδρομή είναι ακριβώς η ίδια. Οι λύσεις, βήμα προς βήμα, βρίσκονται στο κάτω μέρος του άρθρου.
Ερώτηση 1η
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Πέντε υπάλληλοι ορίζονται να εξυπηρετούν πελάτες σε έκτακτες ανάγκες εκτός ωραρίου αυτόν τον μήνα, με την ακόλουθη σειρά: Ντέιβιντ, Έλεν, Μπεν, Κορίν, Τζακ. Κάθε ημέρα είναι ορισμένο ένα μόνο άτομο. Οι βάρδιες είναι συνεχόμενες και καλύπτουν όλον τον μήνα.
Ποια είναι η πρώτη και ποια η τελευταία ημέρα της βάρδιας του Μπεν;
Α) 11 έως 16
Β) 12 έως 17
Γ) 13 έως 18
Δ) 12 έως 18
Ερώτηση 2η
Πέντε υπάλληλοι πρέπει να τοποθετηθούν σε πέντε χώρους. Σε κάθε χώρο μπορεί να βρίσκεται ένα μόνο άτομο. Η κουζίνα, ο χώρος διαλείμματος και το σαλόνι δεν είναι διαθέσιμοι. Ένας προϊστάμενος δεν μπορεί να βρίσκεται σε χώρο που συνορεύει με την κουζίνα, ούτε στο γραφείο που βρίσκεται ακριβώς πάνω από το σαλόνι. Δύο χώροι θεωρούνται γειτονικοί («δίπλα») όταν μοιράζονται τοίχο στην κάτοψη.
Σε ποιον χώρο τοποθετείται ο Όσκαρ;
Α) Γραφείο 1
Β) Γραφείο 2
Γ) Γραφείο 3
Δ) Αίθουσα εκπαίδευσης Α
Ερώτηση 3η
Τέσσερις πωλητές πρέπει να καταταγούν από το 1 (οι περισσότερες πωλήσεις) έως το 4 (οι λιγότερες), με βάση τις παρακάτω πληροφορίες:
Κονκάρδες: ( 1 ) ( 2 ) ( 3 ) ( 4 )
Ποια είναι η σωστή κατάταξη (1 ? 4);
Α) Έντουαρντ – Κορίν – Αμάντα – Μπεν
Β) Κορίν – Έντουαρντ – Αμάντα – Μπεν
Γ) Έντουαρντ – Αμάντα – Κορίν – Μπεν
Δ) Μπεν – Αμάντα – Κορίν – Έντουαρντ
Ερώτηση 4η
Το τμήμα πωλήσεων πρέπει να διοργανώσει 4 συνέδρια σε 4 διαφορετικές πόλεις μέσα στον μήνα. Ανάμεσα σε δύο συνέδρια πρέπει να μεσολαβεί τουλάχιστον μία ημέρα ανάπαυσης.
Πότε θα ξεκινήσει το συνέδριο της Βοστώνης;
Α) Στις 19
Β) Στις 20
Γ) Στις 25
Δ) Στις 26
Ερώτηση 5η
Λόγω τεχνικού προβλήματος, όλες οι εκπομπές του Καναλιού 1 καθυστέρησαν κατά μία ώρα σε σχέση με το πρόγραμμα που βλέπετε (οι σημειωμένες ως κατειλημμένες ζώνες του Καναλιού 1 μετατοπίζονται μία ώρα αργότερα). Μια έκτακτη 30λεπτη εκπομπή έχει προγραμματιστεί στο Κανάλι 2 μεταξύ 15:00 και 17:00 (σημειωμένη με *) και μπορεί, αν χρειαστεί, να ακυρωθεί. Μια σημαντική συνέντευξη διάρκειας μιάμισης ώρας πρέπει να μεταδοθεί ταυτόχρονα και από τα τέσσερα κανάλια, μέσα στο διάστημα 8:00 – 17:00.
Ποια ώρα μπορεί να ξεκινήσει η συνέντευξη;
Α) 14:30
Β) 15:00
Γ) 15:30
Δ) Δεν υπάρχει διαθέσιμο διάστημα
Ερώτηση 6η
Αντιστοιχίστε σε κάθε πωλητή την κονκάρδα του, από το 1 (οι περισσότερες πωλήσεις) έως το 6 (οι λιγότερες), με βάση τις παρακάτω πληροφορίες:
Ποιος κατατάσσεται 4ος;
Α) Ο Νταν
Β) Η Ελίζαμπεθ
Γ) Η Φέι
Δ) Η Κάθριν
Απαντήσεις με επεξηγήσεις
Απάντηση 1η – Β) 12 έως 17
Βήμα 1 – Μετατρέπουμε τους περιορισμούς σε αριθμούς. Έλεν = 6. Μπεν = ίδια με Έλεν = 6. Κορίν = 4. Ντέιβιντ > 4 και < 6, άρα Ντέιβιντ = 5. Τζακ > 2 × 4 = 8, άρα Τζακ ≥ 9.
Βήμα 2 – Μετράμε το σύνολο. Ο μήνας έχει 30 ημέρες. Οι τέσσερις πρώτοι καλύπτουν 5 + 6 + 6 + 4 = 21 ημέρες, οπότε για τον Τζακ μένουν ακριβώς 9 ημέρες συμβατές με τον περιορισμό «περισσότερες από 8».
Βήμα 3 – Τοποθετούμε με τη δεδομένη σειρά: Ντέιβιντ 1–5, Έλεν 6–11, Μπεν 12–17, Κορίν 18–21, Τζακ 22–30. Η βάρδια του Μπεν αρχίζει στις 12 και τελειώνει στις 17.
Απάντηση 2η – Γ) Γραφείο 3
Βήμα 1 – Οι διαθέσιμοι χώροι είναι πέντε: Γραφείο 1, Γραφείο 2, Γραφείο 3, Αίθουσα Α, Αίθουσα Β. Οι δύο αίθουσες εκπαίδευσης προορίζονται για τον Μάικ και τη Ναόμι· τα τρία γραφεία για τον Όσκαρ, τον Πιτ και την Κουιάνα.
Βήμα 2 – Ο Μάικ είναι προϊστάμενος. Η Αίθουσα Α συνορεύει με την κουζίνα, άρα απαγορεύεται για προϊστάμενο. Επομένως Μάικ → Αίθουσα Β και Ναόμι → Αίθουσα Α.
Βήμα 3 – Ο Πιτ (προϊστάμενος) δεν μπορεί να είναι στο Γραφείο 3 (συνορεύει με την κουζίνα) ούτε στο Γραφείο 2 (ακριβώς πάνω από το σαλόνι). Άρα Πιτ → Γραφείο 1.
Βήμα 4 – Ο Όσκαρ δεν μπορεί να είναι δίπλα σε προϊστάμενο. Το Γραφείο 2 συνορεύει με το Γραφείο 1 (Πιτ) – αποκλείεται. Μένει το Γραφείο 3, που συνορεύει με το Γραφείο 2, την κουζίνα και την Αίθουσα Α (Ναόμι, όχι προϊστάμενος). Άρα Όσκαρ → Γραφείο 3 και Κουιάνα → Γραφείο
Απάντηση 3η – Α) Έντουαρντ – Κορίν – Αμάντα – Μπεν
Ενώνουμε τις τρεις σχέσεις σε μία αλυσίδα: Έντουαρντ > Κορίν > Αμάντα > Μπεν. Η αλυσίδα είναι πλήρης (καλύπτει και τους τέσσερις), άρα η κατάταξη είναι μονοσήμαντη: Έντουαρντ 1, Κορίν 2, Αμάντα 3, Μπεν 4. Στη διαδραστική μορφή του τεστ, αυτό αντιστοιχεί στο να «σύρετε» τις κονκάρδες 1–4 πάνω στα τέσσερα ονόματα. Προσοχή στη διατύπωση: «ο Χ πούλησε περισσότερα από τον Ψ» σημαίνει ότι ο Χ προηγείται – συχνό λάθος είναι η αντιστροφή της φοράς.
Απάντηση 4η – Δ) Στις 26
Βήμα 1 – Ξεκινάμε από τον πιο σφιχτό περιορισμό: το Σικάγο αρχίζει στις 10 και διαρκεί 5 ημέρες → 10 έως 14.
Βήμα 2 – Η Νέα Υόρκη (8 ημέρες) πρέπει να προηγείται του Σικάγου και να αφήνει τουλάχιστον μία ημέρα ανάπαυσης, άρα να τελειώνει το αργότερο στις 8. Μόνη δυνατότητα: 1 έως 8. Έλεγχος: περιλαμβάνει Παρασκευή 6 και Σάββατο 7 – ικανοποιείται.
Βήμα 3 – Το Τορόντο (6 ημέρες, χωρίς Τετάρτη) δεν χωρά πριν από το Σικάγο, άρα γίνεται μετά τις 15 (ανάπαυση). Οι Τετάρτες του μήνα είναι 4, 11, 18, 25. Έξι συνεχόμενες ημέρες χωρίς Τετάρτη από τις 16 και μετά: 19 έως 24 (Πέμπτη–Τρίτη) ή 26 έως 31 (Πέμπτη–Τρίτη).
Βήμα 4 – Η Βοστώνη (6 ημέρες) πρέπει να είναι το αμέσως επόμενο συνέδριο μετά το Τορόντο. Αν το Τορόντο γινόταν 26–31, δεν θα έμενε χώρος. Άρα Τορόντο 19–24, ανάπαυση 25, Βοστώνη 26–31. Η Βοστώνη ξεκινά στις 26.
Απάντηση 5η – Γ) 15:30
Βήμα 1 – Εφαρμόζουμε πρώτα τη μετατόπιση. Οι κατειλημμένες ζώνες του Καναλιού 1 στο αρχικό πλέγμα είναι 8:00–9:00, 10:00–10:30, 11:30–12:30 και 13:30–14:30. Μετά την καθυστέρηση μιας ώρας γίνονται 9:00–10:00, 11:00–11:30, 12:30–13:30 και 14:30–15:30. Στο νέο πρόγραμμα, το Κανάλι 1 έχει μόνο ένα ελεύθερο διάστημα 90 λεπτών: 15:30–17:00. Όλα τα άλλα κενά του είναι μίας ώρας.
Βήμα 2 – Ελέγχουμε το 15:30–17:00 στα υπόλοιπα κανάλια. Κανάλι 3 και Κανάλι 4: ελεύθερα. Κανάλι 2: η έκτακτη 30λεπτη εκπομπή 16:00–16:30 εμποδίζει, αλλά η εκφώνηση επιτρέπει την ακύρωσή της.
Άρα η συνέντευξη μεταδίδεται 15:30–17:00 και από τα τέσσερα κανάλια.
Απάντηση 6η – Β) Η Ελίζαμπεθ
Βήμα 1 – Εκφράζουμε τα πάντα συναρτήσει των πωλήσεων της Φέι, έστω Φ. Μπεν = Φ + 2. Άνταμ = Φ + 4. Νταν = (Φ + 4)/2 + Φ/3 = 5Φ/6 + 2. Ελίζαμπεθ = (Νταν + Φ)/2 = (5Φ/6 + 2 + Φ)/2 = 11Φ/12 + 1.
Βήμα 2 – Χρησιμοποιούμε τη σχέση της Φέι: Φ/4 + 25 = Ελίζαμπεθ = 11Φ/12 + 1. Άρα 11Φ/12 − 3Φ/12 = 24 → 8Φ/12 = 24 → Φ = 36.
Βήμα 3 – Υπολογίζουμε: Φέι 36, Μπεν 38, Άνταμ 40, Νταν 30 + 2 = 32, Ελίζαμπεθ 33 + 1 = 34 (έλεγχος: 36/4 + 25 = 34), Κάθριν 25.
Βήμα 4 – Κατάταξη: 1 Άνταμ (40), 2 Μπεν (38), 3 Φέι (36), 4 Ελίζαμπεθ (34), 5 Νταν (32), 6 Κάθριν (25). Τέταρτη είναι η Ελίζαμπεθ.
