Η συμφωνία για τη μείωση των τιμών στα σούπερ μάρκετ, που μέχρι πριν από λίγες ημέρες παρουσιαζόταν ως η βασική κυβερνητική παρέμβαση για την αποκλιμάκωση της ακρίβειας, μοιάζει ήδη να έχει ξεπεραστεί από τις εξελίξεις. Η νέα γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή και οι ανησυχίες για την πορεία των διεθνών τιμών του πετρελαίου αλλάζουν τα δεδομένα, με στελέχη της αγοράς να εκτιμούν ότι οι συνθήκες υπό τις οποίες επιτεύχθηκε η συμφωνία δεν ισχύουν πλέον.
Το αρχικό σχέδιο προέβλεπε εθελοντικές μειώσεις τουλάχιστον 5% σε βασικές κατηγορίες προϊόντων από τις 31 Αυγούστου, μέσα από συνεννόηση κυβέρνησης, βιομηχανίας και οργανωμένου λιανεμπορίου. Ωστόσο, η εκτίναξη της αβεβαιότητας γύρω από το ενεργειακό κόστος, τις μεταφορές και τις πρώτες ύλες επαναφέρει από την αρχή τη συζήτηση, καθώς οι επιχειρήσεις καλούνται πλέον να λειτουργήσουν σε ένα εντελώς διαφορετικό οικονομικό περιβάλλον.
Στην αγορά δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν ότι η συμφωνία έχει ουσιαστικά καταστεί παρωχημένη πριν ακόμη εφαρμοστεί. Όπως επισημαίνουν, οι υπολογισμοί που είχαν γίνει βασίζονταν σε ένα διαφορετικό διεθνές περιβάλλον, ενώ σήμερα κανείς δεν μπορεί να προβλέψει με ασφάλεια πώς θα εξελιχθεί το κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων. Για τον λόγο αυτό, η πορεία του πετρελαίου χαρακτηρίζεται πλέον ως ο βασικότερος παράγοντας που θα καθορίσει αν οι μειώσεις θα υλοποιηθούν, σε ποιο ύψος και για πόσο διάστημα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Οι διαπραγματεύσεις που προηγήθηκαν μόνο εύκολες δεν ήταν. Σύμφωνα με πληροφορίες, υπήρχαν διαφορετικές προσεγγίσεις ακόμη και στο κυβερνητικό στρατόπεδο, με το μεγαλύτερο αγκάθι να αφορά όχι τη συμμετοχή των επιχειρήσεων αλλά το εύρος των μειώσεων. Παράγοντες της αγοράς σημειώνουν ότι η διαφορά ανάμεσα σε μια έκπτωση 5% και σε σημαντικά υψηλότερα ποσοστά αντιστοιχεί σε ιδιαίτερα μεγάλο οικονομικό κόστος για τις επιχειρήσεις, γεγονός που καθιστά ακόμη δυσκολότερη την εφαρμογή της πρωτοβουλίας υπό τις νέες συνθήκες.
Οι μειώσεις στις τιμές των προϊόντων
Ακόμη και όσοι εξακολουθούν να βλέπουν περιθώρια εφαρμογής του σχεδίου εμφανίζονται πλέον πιο συγκρατημένοι. Εκτιμήσεις της αγοράς αναφέρουν ότι ο μέσος όρος των τελικών μειώσεων δύσκολα θα ξεπεράσει το 6% με 7%, ενώ δεν αποκλείεται να υπάρξουν διαφοροποιήσεις ανά κατηγορία προϊόντων, ανάλογα με την εξέλιξη του ενεργειακού κόστους και των διεθνών αγορών.
Αβεβαιότητα επικρατεί και ως προς τη διάρκεια της πρωτοβουλίας. Στελέχη του λιανεμπορίου εκτιμούν ότι οι μειώσεις δύσκολα μπορούν να διατηρηθούν για μεγάλο χρονικό διάστημα, εφόσον δεν υπάρξει αποκλιμάκωση του κόστους παραγωγής και λειτουργίας. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι χωρίς παρεμβάσεις στον ΦΠΑ και στις υπόλοιπες επιβαρύνσεις, οποιαδήποτε προσπάθεια μείωσης των τιμών θα έχει αναπόφευκτα προσωρινό χαρακτήρα.
Την ίδια στιγμή συνεχίζονται οι έλεγχοι των αρμόδιων αρχών στην αγορά, με πληροφορίες να αναφέρουν ότι το επόμενο διάστημα αναμένονται νέες αποφάσεις για την επιβολή προστίμων όπου διαπιστωθούν παραβάσεις. Η πολιτεία, από την πλευρά της, επιμένει ότι η επιτυχία της πρωτοβουλίας θα κριθεί από πραγματικές και μετρήσιμες μειώσεις στις τιμές των βασικών προϊόντων και όχι από τις εξαγγελίες.
Το αν η αρχική συμφωνία θα αναθεωρηθεί ή θα προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα αναμένεται να ξεκαθαρίσει τις επόμενες εβδομάδες. Προς το παρόν, πάντως, η αγορά θεωρεί ότι οι εξελίξεις στο διεθνές περιβάλλον έχουν ήδη αλλάξει τους όρους του παιχνιδιού, αφήνοντας μετέωρο ένα σχέδιο που πριν από λίγες ημέρες παρουσιαζόταν ως δεδομένο.
