Χαμηλοί πραγματικοί μισθοί, ακριβή καθημερινότητα, πολλές ώρες εργασίας και επίμονες κοινωνικές ανισότητες συνθέτουν την εικόνα που βιώνουν οι εργαζόμενοι στην Ελλάδα, σύμφωνα με την Ετήσια Έκθεση 2026 του ΙΝΕ ΓΣΕΕ. Η έκθεση υποστηρίζει ότι η οικονομική μεγέθυνση δεν έχει μεταφραστεί σε ουσιαστική βελτίωση του βιοτικού επιπέδου και των συνθηκών εργασίας, παρά τη βελτίωση ορισμένων βασικών οικονομικών δεικτών.
Με βάση τα συμπεράσματα της έκθεσης, τα σημαντικότερα προβλήματα που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι και τα νοικοκυριά είναι:
- Οι πραγματικοί μισθοί παραμένουν πιεσμένοι, καθώς η αύξηση του κόστους ζωής απορροφά τις ονομαστικές αυξήσεις. Ο μέσος πραγματικός ετήσιος μισθός αυξήθηκε μόλις κατά 0,3% την περίοδο 2019-2025, ενώ σε σχέση με το 2021 παραμένει μειωμένος κατά 1,3%.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Οι αποδοχές σε βασικούς κλάδους εξακολουθούν να βρίσκονται πολύ χαμηλά. Στην εκπαίδευση, στη δημόσια υγεία, στην κοινωνική μέριμνα, στην εστίαση και στο εμπόριο τα πραγματικά ωρομίσθια παραμένουν αισθητά χαμηλότερα από τα επίπεδα του 2009.
- Η Ελλάδα εξακολουθεί να καταγράφει από τις υψηλότερες ώρες εργασίας στην Ευρώπη. Στο εμπόριο οι εργαζόμενοι απασχολούνται κατά μέσο όρο 42,3 ώρες την εβδομάδα, στη μεταποίηση 41,7 ώρες και στον πρωτογενή τομέα 47,1 ώρες, χωρίς αντίστοιχη ανταμοιβή στις αποδοχές.
- Η εργασία δεν αποτελεί εγγύηση αξιοπρεπούς διαβίωσης. Η φτώχεια των εργαζομένων παραμένει υψηλή, ιδιαίτερα για όσους εργάζονται με μερική απασχόληση ή διαθέτουν χαμηλό και μεσαίο μορφωτικό επίπεδο.
- Τα νοικοκυριά συνεχίζουν να ασφυκτιούν οικονομικά. Το 34,9% των οικογενειών με εξαρτώμενα παιδιά εμφανίζει ληξιπρόθεσμες οφειλές σε λογαριασμούς κοινής ωφέλειας, ποσοστό σχεδόν τετραπλάσιο από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
- Η μακροχρόνια ανεργία εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρό πρόβλημα. Περισσότεροι από τους μισούς ανέργους (55,8%) βρίσκονται εκτός αγοράς εργασίας για περισσότερο από έναν χρόνο, με τις γυναίκες και τους νέους να πλήττονται περισσότερο.
- Η απασχόληση παραμένει χαμηλότερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ γυναίκες, νέοι και άτομα με αναπηρία εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικά εμπόδια στην ένταξη στην αγορά εργασίας.
Ο κίνδυνος φτώχειας και οι εισοδηματικές ανισότητες παραμένουν υψηλοί, ακόμη και για εργαζόμενους και άτομα με υψηλό μορφωτικό επίπεδο, γεγονός που αποτυπώνει τις αδυναμίες του κοινωνικού κράτους και της αγοράς εργασίας.
Στο 68% του ευρωπαϊκού μέσου όρου η αγοραστική δύναμη
Η έκθεση αποδίδει τα παραπάνω προβλήματα στις διαρθρωτικές αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας. Αν και το πραγματικό ΑΕΠ συνέχισε να αυξάνεται το 2025, το κατά κεφαλήν εισόδημα παραμένει αισθητά χαμηλότερο από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ η αγοραστική δύναμη των Ελλήνων αντιστοιχεί μόλις στο 68% του ευρωπαϊκού μέσου όρου.
Η ανάπτυξη εξακολουθεί να στηρίζεται κυρίως στην κατανάλωση, η οποία αντιστοιχεί στο 67,8% του ΑΕΠ, έναντι 51,2% στην ΕΕ.
Παράλληλα, οι επενδύσεις παραμένουν χαμηλότερες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και κατευθύνονται σε μεγάλο βαθμό στις κατοικίες αντί σε παραγωγικούς και τεχνολογικούς τομείς, ενώ οι καθαρές εξαγωγές παραμένουν αρνητικές, επιβεβαιώνοντας τη μεγάλη εξάρτηση της οικονομίας από τις εισαγωγές.
Το ΙΝΕ ΓΣΕΕ προειδοποιεί ότι η δημοσιονομική σταθερότητα δεν αρκεί από μόνη της για να εξασφαλίσει βιώσιμη ανάπτυξη, εάν δεν συνοδευτεί από παραγωγικές επενδύσεις, τεχνολογική αναβάθμιση, αύξηση των πραγματικών μισθών, ενίσχυση των συλλογικών διαπραγματεύσεων και βελτίωση της ποιότητας της εργασίας.
Σύμφωνα με την έκθεση, η Ελλάδα χρειάζεται να μεταβεί σε ένα νέο παραγωγικό μοντέλο, με έμφαση στη βιομηχανία, την καινοτομία, την τεχνολογία και τη δημιουργία καλύτερα αμειβόμενων και ποιοτικότερων θέσεων εργασίας. Μόνο έτσι, καταλήγει το ΙΝΕ ΓΣΕΕ, η οικονομική ανάπτυξη θα μπορέσει να μετατραπεί σε πραγματική σύγκλιση με την Ευρώπη και ουσιαστική βελτίωση της καθημερινότητας των εργαζομένων.
