Η έντονη άνοδος των αγορών ακινήτων από ξένους επενδυτές επαναφέρει στο προσκήνιο ένα κρίσιμο ζήτημα οικονομικής και κοινωνικής πολιτικής: ποιοι αγοράζουν, με ποιον σκοπό και ποιες είναι οι επιπτώσεις στις τιμές και στην πρόσβαση των πολιτών στη στέγη.
Καθώς η εισροή ξένων κεφαλαίων ενισχύει τη ζήτηση, κυρίως στα μεγάλα αστικά κέντρα, η κυβέρνηση καλείται να εξετάσει εκ νέου τον ρόλο αυτών των αγοραστών στη διαμόρφωση της αγοράς, τις πιέσεις που ασκούνται στις τιμές και την επάρκεια του υφιστάμενου φορολογικού πλαισίου. Η ανάγκη για στοχευμένες παρεμβάσεις, τόσο σε επίπεδο ελέγχου όσο και μελλοντικής φορολόγησης, αναδεικνύεται πλέον ως βασικό ζητούμενο για τη διασφάλιση της ισορροπίας της αγοράς και της κοινωνικής συνοχής.
Ιδιαίτερα ισχυρή δυναμική καταγράφουν οι αγοραστές ακινήτων από το Ισραήλ, με την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη να αποτελούν τους βασικούς πόλους έλξης. Σύμφωνα με έρευνα του δικτύου μεσιτικών γραφείων RE/MAX Ελλάς για το 2025, οι Ισραηλινοί διαδραματίζουν πρωταγωνιστικό ρόλο μεταξύ των ξένων επενδυτών στα δύο μεγάλα αστικά κέντρα, επιβεβαιώνοντας μια τάση που ενισχύθηκε μετά την έναρξη του πολέμου στη Γάζα.
Το ενδιαφέρον τους εστιάζει κυρίως σε επενδυτικά ακίνητα με στόχο την απόδοση, γεγονός που συνδέεται με το υψηλό επίπεδο οικονομικής ανάπτυξης του Ισραήλ. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ των Ισραηλινών με βάση την Ισοτιμία Αγοραστικής Δύναμης (PPP), εκτιμάται ότι κυμαίνεται μεταξύ 55.000 και 60.000 δολαρίων την περίοδο 2024-2025, σύμφωνα με διεθνείς οργανισμούς, στοιχείο που αποτυπώνει τη σημαντική αγοραστική δύναμη των εν λόγω επενδυτών.
Τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος ενισχύουν την εικόνα: το 2024 οι ροές κεφαλαίων από το Ισραήλ προς την ελληνική αγορά ακινήτων αυξήθηκαν κατά 46,5%, φτάνοντας τα 129 εκατ. ευρώ, ενώ η τάση εκτιμάται ότι συνεχίστηκε και το 2025. Παράλληλα, εντυπωσιακή αύξηση καταγράφεται και στις άδειες μόνιμου επενδυτή μέσω του προγράμματος «χρυσή βίζα». Στο τέλος του φετινού εννεαμήνου, οι άδειες που χορηγήθηκαν σε Ισραηλινούς επενδυτές ανήλθαν σε 544, αυξημένες κατά 83,7% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.
Η στροφή αυτή αποδίδεται αφενός στην ανάγκη προστασίας της περιουσίας τους λόγω της γεωπολιτικής αστάθειας, αφετέρου στην ήδη ισχυρή παρουσία ισραηλινών κεφαλαίων στην Ελλάδα. Από τα τέλη της προηγούμενης δεκαετίας, οι ανταγωνιστικές τιμές των ελληνικών ακινήτων και οι προοπτικές του τουρισμού και της βραχυχρόνιας μίσθωσης είχαν προσελκύσει τόσο ιδιώτες όσο και θεσμικούς επενδυτές, όπως ξενοδοχειακούς ομίλους και επενδυτικά funds.
Μετά τους Ισραηλινούς, στην Αττική οι πιο ενεργοί ξένοι αγοραστές προέρχονται από την Τουρκία και τον Λίβανο, ενώ ακολουθούν Κινέζοι και Ουκρανοί. Οι Τούρκοι καταγράφουν ιδιαίτερα θεαματική αύξηση μέσω της «χρυσής βίζας», με τις άδειες διαμονής να αυξάνονται κατά 152,8% σε διάστημα ενός έτους, φτάνοντας τις 2.698 και αντιπροσωπεύοντας πλέον το 14,7% του συνόλου, πίσω μόνο από την Κίνα. Η υψηλή πληθωριστική πίεση στην Τουρκία και η γεωγραφική εγγύτητα με την Ελλάδα ενισχύουν περαιτέρω το ενδιαφέρον.
Στη Θεσσαλονίκη, μετά τους Ισραηλινούς, ακολουθούν επενδυτές από τη Βουλγαρία, τη Γερμανία, την Τουρκία και την Αλβανία. Στην υπόλοιπη Ελλάδα, οι Γερμανοί εμφανίζονται ως οι πιο δραστήριοι ξένοι αγοραστές, κυρίως για ιδιοχρησία, είτε ως εξοχικές κατοικίες είτε για μόνιμη εγκατάσταση, με Βούλγαρους και Γάλλους να διατηρούν επίσης ισχυρή παρουσία.
Ως προς το προφίλ των αγοραστών, κυριαρχεί η ηλικιακή ομάδα 41-50 ετών με ποσοστό 40%, ενώ ακολουθούν οι 51-60 ετών με 27%. Το 57% των ξένων αγοραστών δηλώνει ότι αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο μόνιμης εγκατάστασης στην Ελλάδα, ενώ το 18% εμφανίζεται θετικό σε μια τέτοια προοπτική. Σχεδόν το σύνολο των συναλλαγών, σε ποσοστό 90%, πραγματοποιείται με ίδια κεφάλαια, στοιχείο που επιταχύνει σημαντικά την ολοκλήρωση των αγορών.
