Αισθητά υψηλότερα έσοδα από φόρους κληρονομιών αναμένονται το 2026, ως αποτέλεσμα των αλλαγών που προωθούνται στο κληρονομικό δίκαιο, με στόχο τον περιορισμό των μαζικών αποποιήσεων περιουσιών. Το 2024 τα έσοδα από φόρους κληρονομιών ανήλθαν σε 184,4 εκατ. ευρώ, ωστόσο στο οικονομικό επιτελείο εκτιμούν ότι το νέο θεσμικό πλαίσιο θα οδηγήσει στην επανένταξη σημαντικών περιουσιακών στοιχείων στο φορολογικό σύστημα και την οικονομική δραστηριότητα.
Τα προηγούμενα χρόνια, χιλιάδες κληρονόμοι επέλεγαν να αποποιηθούν τις κληρονομιές τους, κυρίως λόγω των υψηλών χρεών που βάρυναν τους αποβιώσαντες ή εξαιτίας του κατακερματισμού ακινήτων σε ποσοστά «εξ αδιαιρέτου». Οι περιπτώσεις αυτές καθιστούσαν τη διαχείριση των ακινήτων ιδιαίτερα δύσκολη ή και ασύμφορη, με αποτέλεσμα μεγάλες περιουσίες να παραμένουν επί σειρά ετών αδρανείς, χωρίς να αποδίδουν εισόδημα στους ιδιοκτήτες τους ή φορολογικά έσοδα στο Δημόσιο.
Με τις αλλαγές που δρομολογούνται, η κυβέρνηση προσδοκά ότι οι κληρονομιές θα διανέμονται πιο λειτουργικά και θα αποφεύγονται φαινόμενα πλήρους εγκατάλειψης περιουσιακών στοιχείων. Όπως επισημαίνουν αρμόδιες πηγές, ένα «παγωμένο» ακίνητο ή περιουσιακό στοιχείο δεν δημιουργεί καμία προστιθέμενη αξία, ενώ η ενεργοποίησή του μπορεί να συμβάλει τόσο στην ενίσχυση των εισοδημάτων των ιδιωτών όσο και στα δημόσια έσοδα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Παράλληλα, οι αλλαγές στο κληρονομικό δίκαιο εκτιμάται ότι θα αυξήσουν την κινητικότητα στην αγορά ακινήτων και στις μεταβιβάσεις άλλων περιουσιακών στοιχείων. Το οικονομικό επιτελείο κάνει λόγο για πολλαπλό όφελος, καθώς η καλύτερη αξιοποίηση του ιδιωτικού πλούτου αναμένεται να συνοδευτεί από αυξημένες εισπράξεις φόρων.
Υπενθυμίζεται ότι το φορολογικό καθεστώς για κληρονομιές, δωρεές και γονικές παροχές έχει βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια, ιδίως για συγγενείς πρώτου βαθμού. Ωστόσο, παράγοντες της αγοράς σημειώνουν ότι για μεγάλες περιουσίες παραμένει συχνά πιο συμφέρουσα η μεταβίβαση εν ζωή, μέσω γονικών παροχών ή δωρεών, λόγω διαφορών στα αφορολόγητα όρια και τους φορολογικούς συντελεστές.
Συνολικά, τα έσοδα από φόρους κεφαλαίου το 2024 διαμορφώθηκαν σε 235,15 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 5,52 εκατ. ευρώ ή 2,3% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, εξέλιξη που ενισχύει τις προσδοκίες για βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών τα επόμενα χρόνια.
