Η Δοκιμασία Εργασιακών Συμπεριφορών στον 2ο Πανελλήνιο Γραπτό Διαγωνισμό του ΑΣΕΠ αξιολογεί ένα σύνολο σαφώς ορισμένων και παρατηρήσιμων εργασιακών συμπεριφορών.>
Αυτές συνδέονται άμεσα με τις εννέα (9) δεξιότητες που περιγράφονται στο Ενιαίο Πλαίσιο Δεξιοτήτων του νόμου 4940/2022, το οποίο θεσπίστηκε για τη βελτίωση της ποιότητας του ανθρώπινου δυναμικού στον Δημόσιο Τομέα.
Οι υποψήφιοι καλούνται να απαντήσουν σε εβδομήντα έξι (76) τριάδες δηλώσεων. Για κάθε τριάδα, επιλέγουν τις δηλώσεις από την πιο αντιπροσωπευτική προς τη λιγότερο αντιπροσωπευτική. Από τις προτιμήσεις αυτές προκύπτει η βαθμολογία κάθε υποψηφίου στις εννέα (9) δεξιότητες:
- Προσανατολισμός στον Πολίτη
- Ομαδικότητα
- Προσαρμοστικότητα
- Προσανατολισμός στο Αποτέλεσμα
- Οργάνωση και Προγραμματισμός
- Επίλυση προβλημάτων και δημιουργικότητα
- Επαγγελματισμός και Ακεραιότητα
- Διαχείριση γνώσης
- Ηγετικότητα
Η μέθοδος αυτή θυμίζει παγκόσμια πρότυπα εργαλείων αξιολόγησης, όπως το OPQ32 της SHL, που χρησιμοποιούνται ευρέως στον ιδιωτικό τομέα και σε συστήματα επιλογής προσωπικού διεθνώς.
Δεν υπάρχουν σωστές ή λανθασμένες απαντήσεις. Ωστόσο, από τον τρόπο επιλογής των δηλώσεων προκύπτει το κατά πόσο ο υποψήφιος ευθυγραμμίζεται με το επιθυμητό σύνολο συμπεριφορών για τον δημόσιο τομέα.
Το γεγονός ότι οι υποψήφιοι του 2ου Πανελλήνιου Γραπτού Διαγωνισμού καλούνται να απαντήσουν τις εβδομήντα έξι (76) τριάδες σε μόλις τριάντα (30) λεπτά σημαίνει πρακτικά τα εξής:
- Γρήγορη ενστικτώδης ανταπόκριση: Δεν υπάρχει χρόνος για πολλή σκέψη ή ανάλυση – οι υποψήφιοι θα πρέπει να βασιστούν στο πρώτο τους ένστικτο, δηλαδή αυτό που πραγματικά τους αντιπροσωπεύει. Αυτό ελαχιστοποιεί τις πιθανότητες στρατηγικών απαντήσεων.
- Δεν είναι τεστ γνώσεων: Ο χρόνος υποδεικνύει ότι το ζητούμενο δεν είναι να «σκεφτείς» τη σωστή απάντηση, αλλά να απαντήσεις αυθεντικά, κάτι που ενισχύει την εγκυρότητα του εργαλείου ως μέσου προσωπικότητας.
- Πίεση χρόνου = αύξηση αξιοπιστίας: Στη ψυχομετρία, η περιορισμένη διάρκεια είναι στρατηγική που σημαίνει ότι αυξάνει τον αυθορμητισμό και αποτρέπει τις κοινωνικά επιθυμητές απαντήσεις.
- Περίπου 23 δευτερόλεπτα ανά τριάδα: Αυτό είναι πολύ λίγος χρόνος για να γίνει οτιδήποτε άλλο εκτός από γνήσια εσωτερική επιλογή και άρα και το προφίλ που αξιολογείται είναι πιο αντιπροσωπευτικό της πραγματικής εργασιακής συμπεριφοράς του υποψηφίου.
Τα πιο διαδεδομένα τεστ προσωπικότητας στον κόσμο (όπως το SHL Occupational Personality Questionnaire - OPQ32) χρησιμοποιούν παρόμοια μορφή με αυτήν του ΑΣΕΠ:
- Παρουσιάζουν τριάδες ή τετράδες δηλώσεων
- Ο υποψήφιος καλείται να επιλέξει ποια δήλωση τον αντιπροσωπεύει περισσότερο και λιγότερο
- Διάρκεια: 20-35 λεπτά, για 90-104 δηλώσεις περίπου
Στα διεθνή πρότυπα, όσο περιορίζεται ο χρόνος, τόσο αυξάνεται η ψυχομετρική εγκυρότητα του εργαλείου. Έτσι, οι επιλογές βασίζονται σε αυτόματες προτιμήσεις, και όχι σε στρατηγική συμπεριφορά.
Αν δεν ολοκληρωθεί όλη η δοκιμασία, δηλαδή δεν απαντηθούν και οι εβδομήντα έξι (76) τριάδες δηλώσεων, τότε η βαθμολογία της συγκεκριμένης δοκιμασίας είναι ΜΗΔΕΝΙΚΗ. Γιατί συμβαίνει αυτό;
- Όπως και στις διεθνείς εκδοχές αυτών των τεστ, αν ο υποψήφιος καθυστερήσει, αρχίζει να προσπαθεί να «παίξει στρατηγικά» το σύστημα, η καθυστέρηση αυτή σημαίνει αλλοίωση του προφίλ, και καθιστά το αποτέλεσμα μη έγκυρο.
- Από την άλλη πλευρά, το σύστημα αξιολόγησης (αλγόριθμος βαθμολόγησης), βασίζεται στην ταχύτατη απόκριση ανά τριάδα (π.χ. 23-24 δευτερόλεπτα), αν κάποιος δεν προλάβει όλες τις τριάδες, τότε το δείγμα απαντήσεων είναι ελλιπές και το μοντέλο δεν μπορεί να υπολογίσει έγκυρα τον μέσο όρο των εννέα (9) δεξιοτήτων και συνεπώς η βαθμολογία ακυρώνεται.
- Σε παρόμοια ψυχομετρικά τεστ, αν δεν ολοκληρωθεί η διαδικασία εντός χρονικού ορίου, το αποτέλεσμα είτε δεν υπολογίζεται καθόλου (invalid), είτε εμφανίζεται με σήμανση «μη έγκυρο» είτε απορρίπτεται από την υπηρεσία επιλογής.
- Συνεπώς, η αποτυχία να ολοκληρωθεί δεν συγχωρείται, όχι επειδή είναι «τιμωρία» για τον υποψήφιο, αλλά γιατί το εργαλείο χάνει τη λειτουργικότητά του.
Από τα παραπάνω συνάγεται ότι, η Δοκιμασία Εργασιακής Συμπεριφοράς του ΑΣΕΠ δεν είναι απλώς ένα τεστ – είναι μια ακριβής μέθοδος ψυχομετρικής αποτύπωσης του επαγγελματικού χαρακτήρα του υποψηφίου. Ο χρονικός περιορισμός των 30 λεπτών δεν είναι εμπόδιο αλλά εργαλείο αξιοπιστίας. Η επιτυχία δεν κρύβεται στις «σωστές» απαντήσεις, αλλά στην αυθεντικότητα, τη συνέπεια και την προετοιμασμένη αυτογνωσία.
Ολοκλήρωσέ την με ειλικρίνεια και σιγουριά και το προφίλ σου θα «μιλήσει από μόνο του».
