Όταν σχεδιάζονται νέοι δρόμοι, σιδηροδρομικές γραμμές ή κτίρια, τα αιωνόβια δέντρα συγκαταλέγονται συχνά στα πρώτα θύματα της ανάπτυξης. Στην Ιαπωνία, όμως, ορισμένα από τα πολυτιμότερα δέντρα της χώρας αποκτούν μια δεύτερη ευκαιρία. Αντί να κοπούν, δενδροκόμοι και ειδικοί στην κηπουρική τα μεταφυτεύουν, ακολουθώντας μια εξαιρετικά σχολαστική διαδικασία που μπορεί να διαρκέσει μήνες ή ακόμη και περισσότερο από έναν χρόνο.
Πριν μετακινηθεί ένα δέντρο, οι ειδικοί προετοιμάζουν προσεκτικά το ριζικό του σύστημα, ώστε να αυξήσουν τις πιθανότητες επιβίωσής του στη νέα του θέση. Η τεχνική αυτή, γνωστή ως nemawashi, συνδυάζει αιώνες κηπουρικής γνώσης με σύγχρονες μεθόδους μηχανικής και αντικατοπτρίζει τον βαθύ σεβασμό της Ιαπωνίας προς τη φύση και την πολιτιστική της κληρονομιά.
Γιατί η Ιαπωνία μεταφυτεύει ορισμένα αιωνόβια δέντρα αντί να τα κόβει
Δεν μεταφυτεύεται κάθε δέντρο που βρίσκεται στο πέρασμα ενός έργου ανάπτυξης. Η πρακτική αυτή εφαρμόζεται κυρίως σε δέντρα με εξαιρετική ιστορική, πολιτιστική ή οικολογική αξία. Πολλά από αυτά βρίσκονται σε χώρους ναών και ιερών, σε παραδοσιακούς κήπους, πάρκα ή ιστορικές γειτονιές, όπου στέκονται εδώ και γενιές και θεωρούνται αναπόσπαστο κομμάτι της τοπικής κληρονομιάς.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η μεταφύτευση ενός ώριμου δέντρου συμβάλλει επίσης στη διατήρηση της βιοποικιλότητας και του χαρακτήρα ενός τοπίου, επιτρέποντας παράλληλα την υλοποίηση έργων υποδομής. Επειδή η διαδικασία είναι δαπανηρή και τεχνικά απαιτητική, οι αρμόδιες αρχές εξετάζουν προσεκτικά κατά πόσο η μεταφύτευση είναι εφικτή πριν αποφασίσουν να μην προχωρήσουν στην κοπή του δέντρου.
Η πολύμηνη προετοιμασία που γίνεται κάτω από το έδαφος
Το πιο εντυπωσιακό μέρος της διαδικασίας ξεκινά πολύ πριν εμφανιστούν οι γερανοί.
Μήνες πριν από τη μεταφύτευση, οι ειδικοί αρχίζουν να κλαδεύουν προσεκτικά τις ρίζες του δέντρου. Αντί να ξεριζώσουν ολόκληρο το ριζικό σύστημα μονομιάς, κόβουν σταδιακά επιλεγμένες ρίζες γύρω από τον κορμό. Με αυτόν τον τρόπο ενθαρρύνουν την ανάπτυξη νέων, λεπτών απορροφητικών ριζών πιο κοντά στον κορμό.
Αυτές οι απορροφητικές ρίζες είναι ζωτικής σημασίας, καθώς απορροφούν το μεγαλύτερο μέρος του νερού και των θρεπτικών συστατικών που χρειάζεται το δέντρο για να επιβιώσει. Δίνοντάς τους χρόνο να αναπτυχθούν πριν από τη μεταφύτευση, οι ειδικοί μειώνουν σημαντικά το σοκ της μεταφύτευσης και αυξάνουν τις πιθανότητες να προσαρμοστεί το δέντρο στο νέο του περιβάλλον. Ανάλογα με το μέγεθος και το είδος του δέντρου, αυτή η προετοιμασία μπορεί να διαρκέσει από έξι μήνες έως περισσότερο από έναν χρόνο.
Τι είναι το nemawashi και γιατί είναι σημαντικό;
Η διαδικασία προετοιμασίας των ριζών είναι γνωστή στην Ιαπωνία ως nemawashi, ένας όρος που κυριολεκτικά σημαίνει «γύρω από τις ρίζες».
Αρχικά επρόκειτο για μια τεχνική της κηπουρικής, όμως σήμερα η λέξη χρησιμοποιείται ευρέως και στον χώρο των επιχειρήσεων και της πολιτικής στην Ιαπωνία. Εκεί περιγράφει τη διακριτική προετοιμασία του εδάφους πριν από την εισαγωγή σημαντικών αλλαγών. Η μεταφορά προέρχεται άμεσα από τη μεταφύτευση των δέντρων: η προσεκτική προετοιμασία πριν από μια καθοριστική ενέργεια οδηγεί σε καλύτερα αποτελέσματα.
Στην κηπουρική, η αρχή παραμένει η ίδια. Η σωστή προετοιμασία των ριζών αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες να επιβιώσει ένα ώριμο δέντρο μετά τη μετακίνησή του.
Πώς η Ιαπωνία μετακινεί γιγάντια δέντρα
Μόλις το ριζικό σύστημα είναι έτοιμο, ξεκινά η μεταφύτευση.
Οι εργαζόμενοι σκάβουν προσεκτικά γύρω από το δέντρο, ώστε να διατηρήσουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος της προετοιμασμένης ριζόμπαλας. Οι ρίζες τυλίγονται με προστατευτικά υλικά, όπως λινάτσα, ενώ ο κορμός και τα κλαδιά ασφαλίζονται επίσης για να αποφευχθούν ζημιές κατά τη μεταφορά.
Ανάλογα με το μέγεθος του δέντρου, χρησιμοποιούνται γερανοί, υδραυλικά ανυψωτικά συστήματα ή ειδικά σχεδιασμένα οχήματα μεταφοράς. Στη νέα του θέση, το δέντρο φυτεύεται σε έναν προσεκτικά προετοιμασμένο λάκκο, στηρίζεται με ειδικές κατασκευές σταθεροποίησης και παρακολουθείται στενά με τακτικό πότισμα και συντήρηση μέχρι να εμφανίσει νέα ανάπτυξη.
Επιβιώνει κάθε μεταφυτευμένο δέντρο;
Ακόμη και μετά από μήνες προετοιμασίας, η επιτυχία μιας μεταφύτευσης ώριμου δέντρου δεν είναι ποτέ εγγυημένη. Τα μεγαλύτερα δέντρα υφίστανται σημαντική καταπόνηση, καθώς αναπόφευκτα χάνεται μέρος του ριζικού τους συστήματος κατά τη μεταφύτευση.
Η επιτυχία εξαρτάται από παράγοντες όπως το είδος, η ηλικία και η υγεία του δέντρου, ο κατάλληλος χρόνος της μετακίνησης και η ποιότητα της μετέπειτα φροντίδας. Για τον λόγο αυτό, οι Ιάπωνες δενδροκόμοι εφαρμόζουν τη συγκεκριμένη τεχνική μόνο σε δέντρα των οποίων η πολιτιστική, ιστορική ή περιβαλλοντική αξία δικαιολογεί το σημαντικό κόστος και την απαιτούμενη προσπάθεια.
Ένα μάθημα ισορροπίας ανάμεσα στην ανάπτυξη και τη διατήρηση της φύσης
Η προσέγγιση της Ιαπωνίας αποδεικνύει ότι η αστική ανάπτυξη και η προστασία του περιβάλλοντος δεν είναι απαραίτητα αντικρουόμενοι στόχοι. Παρότι η μεταφύτευση αιωνόβιων δέντρων απαιτεί προσεκτικό σχεδιασμό, εξειδικευμένες γνώσεις και σημαντικές επενδύσεις, επιτρέπει σε ορισμένα από τα πολυτιμότερα φυσικά μνημεία της χώρας να διατηρηθούν για τις επόμενες γενιές.
Αντί να αντιμετωπίζονται ως εμπόδια στην ανάπτυξη, τα αρχαία δέντρα θεωρούνται ζωντανή πολιτιστική κληρονομιά, άξια προστασίας, ακόμη και καθώς οι πόλεις συνεχίζουν να επεκτείνονται.
πηγή: timesofindia
