Ένα διπλωματικό θρίλερ εκτυλίσσεται τις τελευταίες ώρες γύρω από τη συνάντηση του απεσταλμένου των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ με τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν, Αμπας Αραγτσί.
Ενώ μέχρι αργά το απόγευμα της Τετάρτης είχε γίνει γνωστό πως η προγραμματισμένη συνάντηση την Παρασκευή στην Κωνσταντινούπολη ακυρώνεται μετά από απαιτήσεις του Ιράν, που δεν ικανοποιεί η αμερικανική πλευρά, λίγες ώρες αργότερα το σκηνικό άλλαξε.
Τα σχέδια για συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν για το πυρηνικό πρόγραμμα την Παρασκευή μπαίνουν πάλι στο πρόγραμμα, καθώς αρκετοί ηγέτες της Μέσης Ανατολής άσκησαν πιέσεις στην κυβέρνηση Τραμπ το απόγευμα της Τετάρτης να μην υλοποιήσει τις απειλές για αποχώρηση από τις συνομιλίες, δήλωσαν δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι στο Axios.
Τη συνάντηση επιβεβαίωσε με ανάρτησή του και ο Ιρανός ΥΠΕΞ, Αμπάς Αραγτσί Abbas Araghchi. Έγραψε στο X ότι οι συνομιλίες «έχουν προγραμματιστεί να διεξαχθούν στο Μουσκάτ περίπου στις 10 π.μ. την Παρασκευή. Είμαι ευγνώμων στους αδελφούς μας από το Ομάν που έκαναν όλες τις απαραίτητες διευθετήσεις».
{https://twitter.com/araghchi/status/2019135910881947914}
Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου επιβεβαίωσαν στο Anadolu ότι οι συνομιλίες για τα πυρηνικά με το Ιράν θα πραγματοποιηθούν την Παρασκευή όχι όμως στην Κωνσταντινούπολη αλλά στο Μουσκάτ του Ομάν, όπως επέμεινε το Ιράν, παρά το γεγονός ότι οι ΗΠΑ αρχικά απέρριψαν τις αλλαγές στο αρχικό σχέδιο.
Οι ανατροπές στα αρχικά σχέδια πυροδότησαν φόβους σε όλη τη Μέση Ανατολή ότι ο Ντόναλντ Τραμπ θα στρεφόταν σε στρατιωτική δράση, όπως εξάλλου απειλεί εδώ και καιρό. Τουλάχιστον εννέα χώρες από την περιοχή, σύμφωνα με το Axios, επικοινώνησαν με τον Λευκό Οίκο στα υψηλότερα επίπεδα, προτρέποντας έντονα τις ΗΠΑ να μην ακυρώσουν τη συνάντηση.
«Μας ζήτησαν να διατηρήσουμε τη συνάντηση και να ακούσουμε τι έχουν να πουν οι Ιρανοί. Έχουμε πει στους Άραβες ότι θα κάνουμε τη συνάντηση αν επιμείνουν. Αλλά είμαστε πολύ επιφυλακτικοί», δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος.
Ένας δεύτερος επισήμανε πως η κυβέρνηση Τραμπ συμφώνησε να πραγματοποιηθεί η συνάντηση «για να δείξει σεβασμό» στους συμμάχους των ΗΠΑ στην περιοχή και «προκειμένου να συνεχίσει να ακολουθεί τη διπλωματική οδό».
Διπλωματικό θρίλερ
Οι ΗΠΑ και το Ιράν συμφώνησαν αρχικά να συναντηθούν την Παρασκευή στην Κωνσταντινούπολη, με άλλες χώρες της Μέσης Ανατολής να συμμετέχουν ως παρατηρητές. Ωστόσο, οι Ιρανοί δήλωσαν την Τρίτη ότι ήθελαν να μεταφέρουν τις συνομιλίες στο Ομάν και να τις πραγματοποιήσουν σε διμερή μορφή, για να διασφαλίσουν ότι θα επικεντρωθούν μόνο σε ζητήματα για τα πυρηνικά και όχι σε άλλα θέματα όπως οι πύραυλοι που αποτελούν προτεραιότητες για τις ΗΠΑ και τις χώρες της περιοχής.
Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι ήταν αρχικά ανοιχτοί στο αίτημα για αλλαγή της τοποθεσίας, στη συνέχεια το απέρριψαν, και μετά άλλαξαν ξανά γνώμη.
«Τους είπαμε (στους Ιρανούς) ότι είναι ή αυτό ή τίποτα, και αυτοί είπαν, "Εντάξει, τότε τίποτα"», δήλωσε ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος στο Axios νωρίτερα την Τετάρτη.
«Θέλουμε να καταλήξουμε σε μια πραγματική συμφωνία γρήγορα, αλλιώς θα εξετάσουμε άλλες επιλογές», δήλωσε ο ανώτερος αξιωματούχος, αναφερόμενος στις επανειλημμένες απειλές του Τραμπ για στρατιωτική δράση.
Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν είχαν αρχικά συμφωνήσει να πραγματοποιήσουν συνομιλίες στην Κωνσταντινούπολη σε δύο κατευθύνσεις:
- Άμεσες συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν για μια πυρηνική συμφωνία.
- Πολυμερείς συνομιλίες για θέματα όπως το πυραυλικό πρόγραμμα του Ιράν, η υποστήριξη ομάδων από πλευράς Ιράν και οι παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη βίαιη καταστολή των διαδηλωτών.
Προς το παρόν, έχουν προγραμματιστεί όμως μόνο διμερείς συνομιλίες για το πυρηνικό ζήτημα στο Ομάν. Την Τρίτη, ο απεσταλμένος του Λευκού Οίκου, Στιβ Γουίτκοφ, συναντήθηκε στο Ισραήλ με τον πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου και μια ομάδα ανώτερων ισραηλινών αξιωματούχων στον τομέα της Άμυνας για να συντονίσουν τις θέσεις τους ενόψει των συνομιλιών με το Ιράν.
Ισραηλινοί αξιωματούχοι είπαν ότι ο Γουίτκοφ ενημερώθηκε για τις τελευταίες πληροφορίες του Ισραήλ σχετικά με το Ιράν και ότι ο Νετανιάχου τού τόνισε ότι δεν μπορεί να εμπιστευτεί το Ιράν.
Την Πέμπτη ο Στοβ Γουίτκοφ και ο γαμπρός και σύμβουλος του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, αναμένεται να ταξιδέψουν στο Κατάρ για συνομιλίες με τον πρωθυπουργό για το Ιράν. Από εκεί, θα επέστρεφαν στο Μαϊάμι ωστόσο μετά τις τελευταίες εξελίξεις, αν μείνουν ως έχουν, θα ταξιδέψουν στο Ομάν για να συναντήσουν τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν και την αντιπροσωπεία του.
Ωστόσο οι λαμβάνοντας υπόψη τη συμπεριφορά του Ιράν τις τελευταίες ημέρες και την έλλειψη κάποιας σημαντικής εξέλιξης στις προηγούμενες συνομιλίες, η αμερικανική πλευρά παραμένει επιφυλακτική ως προς την πιθανότητα μιας συμφωνίας. «Δεν είμαστε αφελείς όσον αφορά τους Ιρανούς. Εάν υπάρξει μια πραγματική συζήτηση, θα την κάνουμε, αλλά δεν πρόκειται να χάσουμε τον χρόνο μας», δήλωσε ο δεύτερος Αμερικανός αξιωματούχος, στο Axios.
Με πληροφορίες του Axios/Anadolu
