«Η Ράκκα ήταν η πρωτεύουσα του Ισλαμικού Κράτους, η πρωτεύουσα του σκότους. Μεταφέραμε την έδρα της Δημοκρατικής Αυτόνομης Διοίκησης της Βορειοανατολικής Συρίας (ΣτΣ Ροζάβα) εδώ γιατί αυτή η πόλη συμβολίζει την απελευθέρωση από την αδικία και το σκοτάδι», μάς λέει η Αβίν Σουέντ, συμπρόεδρος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της Ροζάβα, της περιοχής στη Βορειοανατολική Συρία όπου οι Κούρδοι είναι η κυρίαρχη δύναμη.
Ράκκα, πόλη του σκότους, αλλά και πόλη μιας μεγάλης αλλαγής που δείχνει ότι η Συρία και η Μέση Ανατολή μπορούν να τραβήξει ένα διαφορετικό δρόμο από αυτόν της βαρβαρότητας. Ράκκα, ο επόμενος σταθμός της αποστολής του Dnews στη Βορειοανατολική Συρία.
Το «μαύρο γήπεδο»
Αυτή η πόλη έγινε το επίκεντρο της αγριότητας του Ισλαμικού Κράτους. Εδώ έγιναν οι δημόσιες εκτελέσεις και τα βασανιστήρια των τζιχαντιστών, εδώ έγιναν το 2017 οι σκληρές μάχες μεταξύ του ISIS και των Κούρδων που είχαν την αεροπορική υποστήριξη του «Διεθνούς Συνασπισμού κατά του ISIS». Εδώ σφραγίστηκε τελικά η ήττα του Ισλαμικού Κράτους.
Η διαφορά του τότε με το τώρα είναι εμφανής. Η κεντρική πλατεία της Ράκκα όπου κρεμούσαν τους αντιφρονούντες και τους «αμαρτωλούς», τώρα είναι μια πολύβουη πλατεία ενός (πολύ φτωχού βέβαια) μεσανατολικού αστικού κέντρου.
{https://www.youtube.com/watch?v=ZcIq0MeF7gg}
Ακόμα πιο μεγάλη είναι η διαφορά λίγο πιο πέρα, στο διαβόητο «μαύρο γήπεδό». Κατά τη διάρκεια της κυριαρχίας του Ισλαμικού Κράτους στη δημοτικό στάδιο της πόλης γίνονταν το σκλαβοπάζαρο των γυναικών που αιχμαλώτιζαν οι τζιχαντιστές. Αυτές οι γυναίκες που πουλήθηκαν και αγοράστηκαν ως σκλάβες, γνώρισαν την κόλαση επί της γης. Τώρα στο ίδιο σημείο αθλούνται οι κάτοικοι της πόλης. Μπορεί το ταρτάν να είναι σμπαραλιασμένο, αλλά το γήπεδο είναι πια γήπεδο.
Η Ζηνοβία
Τη μεγάλη διαφορά τη καταλαβαίνεις ακόμα καλύτερα συνομιλώντας με τις ακτιβίστριες του Γυναικείου Συμβουλίου «Ζηνοβία» που δραστηριοποιείται στην περιοχή της Ράκκας -το όνομα αναφέρεται στη θρυλική βασίλισσα της αρχαίας Παλμύρας. Η εκπρόσωπος της «Ζηνοβίας» Χόντα αλ Ίσα μάς λέει ότι για τις γυναίκες η διαφορά του τότε με το τώρα είναι «η διαφορά του ουρανού με τη γη. Και παλιότερα οι γυναίκες περιθωριοποιούνταν και υφίσταντο διακρίσεις. Αλλά το Ισλαμικό Κράτος έσβησε την ταυτότητα και τα δικαιώματα της κοινωνίας, ιδίως των γυναικών. Βασάνιζαν και σκότωναν τις γυναίκες. Δεν τους επέτρεπαν να βγουν στο δρόμο μόνες τους. Τις πούλαγαν ως σκλάβες. Φυλάκιζαν τις γυναίκες που δεν υπάκουγαν στους νόμους τους και ύστερα οι άντρες τους τις χώριζαν. Οι οικογένειες πάντρευαν τα κορίτσια από τα 13 και τα 14 χρόνια για να μην τα αρπάξουν από τα σπίτια τα μέλη του ISIS».
Η αλ Ίσα συνεχίζει: «Πλέον έχουμε κερδίσει δικαιώματα που δεν έχουν οι γυναίκες πουθενά αλλού. Στη Βορειοανατολική Συρία έχει καθιερωθεί η ποσόστωση 50% σε όλες τις θέσεις ευθύνης, ενώ παντού υπάρχουν δύο συμπρόεδροι, εκ των οποίων η μία είναι υποχρεωτικά γυναίκα. Οι γυναίκες έχουν ηγετικές θέσεις και στο στρατό».
Η Χόντα αλ Ίσα προσθέτει ότι η πάλη των γυναικών δεν έχει σταματήσει. Τώρα προσπαθούν να ενδυναμώσουν τις γυναίκες στη δουλειά και το σπίτι για να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους και να σπάσουν τα πατριαρχικά στερεότυπα του συστήματος των φυλών. Ο αγώνας όμως έχει και θυσίες. Στους τοίχους της «Ζηνοβίας» είναι οι φωτογραφίες των ακτιβιστριών που σκοτώθηκαν τους τζιχαντιστές ή από τα τουρκικά drones.
Ανασύνταξη του ISIS
Ωστόσο, ο εφιάλτης του Iσλαμικού κράτους μπορεί να μην ανήκει στο παρελθόν. Στη συνάντησή μας στη Ράκκα, οι συμπρόεδροι του Εκτελεστικού Συμβουλίου (δηλαδή της «κυβέρνησης» της Ροζάβα) Αβίν Σουέντ και Χουσεΐν Οθμάν μάς είπαν ότι το Ισλαμικό Κράτος επιχειρεί να εκμεταλλευτεί την αναταραχή μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ για να ανασυγκροτηθεί. «Το ISIS έχει ηττηθεί στρατιωτικά, αλλά το τελευταίο διάστημα έχουν αυξηθεί οι επιθέσεις στην επαρχία του Ντέιρ ελ Ζορ. Μετράμε 18 χτυπήματα εναντίον των δυνάμεων ασφαλείας της Δημοκρατικής Αυτόνομης Διοίκησης», λέει ο Οθμάν.
Προσθέτει ότι η κατάσταση αποσταθεροποιείται επίσης από τις τουρκικές επιθέσεις στις υποδομές της Ροζάβα. Παρόλο που αυτές οι επιθέσεις είναι σε ύφεση, η αποκατάσταση των ζημιών δεν είναι απλή υπόθεση.
Αν ο αλ Σάρα…
Οι δυο συμπρόεδροι μιλάνε για το πόσο δύσκολο είναι να αντιμετωπίσει κανονικά κρατικά προβλήματα ένα μη κράτος το οποίο βρίσκεται μάλιστα σε καθεστώς πολέμου. Τα περιορισμένα έσοδα της διοίκησης λόγω της καθημαγμένης οικονομικής δραστηριότητας είναι μέγα εμπόδιο στο ανοίξει ένας νέος δρόμος για τα 4,6 εκατομμύρια κατοίκους της Βορειοανατολικής Συρίας.
Ταυτόχρονα, η πτώση του καθεστώτος Άσαντ δεν έφερε το τέλος του πολέμου όπως πολλοί ήλπιζαν. Οι σφαγές των Αλαουιτών και των Δρούζων μεγάλωσαν ακόμα περισσότερο τη δυσπιστία απέναντι στον de facto ηγέτη της συριακής κυβέρνησης Άχμεντ αλ Σάρα.
«Αν ο αλ Σάρα είναι έτοιμος να αποδεχτεί ολόκληρο το συριακό λαό, θα καταλήξουμε σε συμφωνία μαζί του. Παρά τις δυσκολίες, εμείς επιμένουμε στην εφαρμογή της ιστορικής συμφωνίας της 10 Μάρτη», υπογραμμίζει η Αβίν Σουέντ. Στις 10 Μάρτη ο αλ Σάρα υπέγραψε με το στρατιωτικό ηγέτη της Ροζάβα Μαζλούμ Άμπντι συμφωνία για την οριστική ειρήνευση και ενότητα της Συρίας. Η συμφωνία έχει μείνει ανενεργή.
«Η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να πιέσει τον αλ Σάρα να αποδεχτεί ένα σύνταγμα που θα διασφαλίζει τα δικαιώματα όλων των εθνοτικών και θρησκευτικών κοινοτήτων της Συρίας», καταλήγει.
