Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, καθ' όλη τη διάρκεια του πολέμου της χώρας του στη Γάζα, βασίστηκε στην απόλυτη υποστήριξη των ΗΠΑ.
Σε αντίθεση με την κυβέρνηση Μπάιντεν που - έστω και περιστασιακά - εξέφραζε τις ανησυχίες της για τη Γάζα, ο Ντόναλντ Τραμπ δεν φαίνεται να έχει ανάλογους ενδοιασμούς, φτάνοντας μάλιστα τον Φεβρουάριο στο σημείο να προτείνει την εθνοκάθαρση όλου του πληθυσμού της Γάζας, σχολιάζει το Al Jazeera.
Η υποστήριξη των ΗΠΑ ήταν ζωτικής σημασίας για τον πολεμικό μηχανισμό του Ισραήλ, παρέχοντας όπλα που βοήθησαν τον σύμμαχό του να σκοτώσει περισσότερους από 63.000 ανθρώπους στη Γάζα, αναφέρει το δημοσίευμα. Διπλωματικά, χρησιμοποιεί το δικαίωμα τού βέτο στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ για να μπλοκάρει τα αιτήματα για κατάπαυση του πυρός στη Γάζα, παρά τον αυξανόμενο αριθμό των θυμάτων.
Η κυβέρνηση Τραμπ υποστήριξε επίσης το Ισραήλ στο Διεθνές Δικαστήριο, όπου το Ισραήλ κατηγορείται για γενοκτονία, και επέβαλε κυρώσεις σε μέλη του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου επειδή εκδόθηκαν εντάλματα σύλληψης για τον Νετανιάχου και τον πρώην υπουργό Άμυνας Γιοάβ Γκαλάντ, για εγκλήματα πολέμου.
Η συνενοχή των ΗΠΑ σε αυτό που πολλά κράτη και οργανισμοί αναγνωρίζουν ως γενοκτονία έχει καταγγελθεί από οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα, οι οποίες καλούν τον Τραμπ να βάλει τέλος στην αμερικανική στήριξη προς το Ισραήλ.
Ωστόσο, τι θα συνέβαινε αν οι ΗΠΑ άλλαζαν στάση; Αν αύριο σταματούσαν κάθε στήριξη προς το Ισραήλ;
Το Al Jazeera ρώτησε τέσσερις ειδικούς: τον Hamze Attar, αναλυτής σε θέματα άμυνας, τον Ori Goldberg, ισραηλινός πολιτικός επιστήμονας, τον HA Hellyer, ανώτερος ερευνητής στο Royal United Service Institute και στο Center for American Progress, και τον Daniel Levy, πρώην σύμβουλος της ισραηλινής κυβέρνησης.
Τι θα συμβεί σε διεθνές επίπεδο;
«Έχω την αίσθηση ότι πολλά από τα δυτικά κράτη που αρχικά υποστήριζαν το Ισραήλ αισθάνονται τώρα αβοήθητα και στην πραγματικότητα επιθυμούν την πτώση του Ισραήλ. Για πολλά κράτη, ακόμη και για τη Γερμανία, ο μεταπολεμικός δεσμός που τα συνέδεε με το Ισραήλ έχει φθαρεί τόσο πολύ που πιθανότατα δεν θα αντέξει χωρίς τις ΗΠΑ.
«Η εκτίμησή μου είναι ότι αν η υποστήριξη των ΗΠΑ προς το Ισραήλ τερματιζόταν αύριο θα κινηθούν όλοι αμέσως εναντίον του Ισραήλ - αν και κανείς δεν θα ήθελε να είναι ο πρώτος» – Ori Goldberg.
Τι θα συνέβαινε σε περιφερειακό επίπεδο; Θα δεχόταν επίθεση το Ισραήλ, όπως ισχυρίζεται;
«Νομίζω ότι αν ξαφνικά αφαιρούσατε τις ΗΠΑ από την εξίσωση, θα αφαιρούσατε το μεγαλύτερο εμπόδιο που υπάρχει μέχρι τώρα για κάποιο είδος συμβιβασμού.
»Η επιτακτική ανάγκη του Ισραήλ να ενταχθεί στην περιοχή θα είναι πάντα δεύτερης ή τρίτης προτεραιότητας, επειδή η αμερικανική υποστήριξη εγγυάται τη δυνατότητα του να ενεργεί ατιμώρητα, όπως έχουμε δει, έναντι των Παλαιστινίων, των Λιβανέζων, των Σύρων και ούτω καθεξής.
»Η ιδέα ότι το Ισραήλ βρίσκεται ένα βήμα πριν από μια επίθεση απλά δεν ισχύει».
»Ο συριακός στρατός δεν απέχει από την αντεπίθεση εναντίον του Ισραήλ λόγω των ΗΠΑ. Απέχει από την επίθεση επειδή δεν ενδιαφέρεται για περισσότερους πολέμους, γνωρίζει ότι θα αντιμετωπίσει μαζική αντίσταση. Το ίδιο ισχύει και για τους άλλους». – HA Hellyer.
Τι θα συνέβαινε από οικονομικής άποψης;
«Το Ισραήλ εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις ΗΠΑ οικονομικά, αλλά δεν θα καταρρεύσει εντελώς.
»Το Ισραήλ εξαρτάται όλο και περισσότερο από τον τομέα των όπλων υψηλής τεχνολογίας, τον οποίο στηρίζουν σε μεγάλο βαθμό οι ΗΠΑ, τόσο με τη μορφή βοήθειας όσο και με σχεδόν απεριόριστες ευκαιρίες έρευνας και ανάπτυξης.
»Ωστόσο, το Ισραήλ θέλει τις ΗΠΑ στο πλευρό του και για οικονομικούς λόγους - όπως ο προπονητής που περιμένει με την πετσέτα [εγγυήσεις δανείων και άλλους μηχανισμούς στήριξης].
»Νομίζω ότι μια ξαφνική απώλεια της στήριξης των ΗΠΑ θα έκανε τα πράγματα δύσκολα, αλλά θα χρειαζόταν καιρός μέχρι να δούμε μαζικές απολύσεις στις μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας και τον στρατό να κλονίζεται». – Ori Goldberg.
Τι θα συνέβαινε στην ισραηλινή πολιτική;
«Δεν θα επηρεαστεί όσο νομίζετε. Η κοινότητα των εποίκων του Ισραήλ είναι ήδη σε πλεονεκτική θέση. Θα συνεχίσουν με αυτό που θεωρούν ως αποστολή που τους έχει ανατεθεί από τον Θεό, ό,τι και αν συμβεί.
»Ο Νετανιάχου επίσης πιθανότατα θα συνεχίσει. Πολλά από αυτά που λέει και κάνει απλώς αντανακλούν αυτό που πιστεύει ούτως ή άλλως το μεγαλύτερο μέρος της ισραηλινής κοινωνίας.
»Φυσικά, θα το διατύπωνε διαφορετικά. Θα μπορούσε να πει ότι ο λόγος για τον οποίο επιτεθήκαμε στη Γάζα ήταν για να μην εξαρτηθούμε ξανά από άλλο κράτος, αλλά νομίζω ότι πιθανότατα θα επιβίωνε». – Ori Goldberg
«Η Αμερική είναι πραγματικά ένα δώρο για την ισραηλινή δεξιά. (...) Όσον αφορά την εσωτερική πολιτική και τη μεταχείριση των Παλαιστινίων, οι ΗΠΑ παρέχουν στο Ισραήλ απόλυτη ατιμωρησία. Για παράδειγμα, οι πολιτικοί του μπορούν να διεξάγουν μια γενοκτονία στη Γάζα χωρίς κόστος.
»Σε οποιαδήποτε άλλη κοινωνία, αυτό το κόστος θα προέρχονταν από άλλα κράτη ή από τον ηθικό προσανατολισμό της ίδιας της κοινωνίας τους. Εδώ δεν φαίνεται να έχουμε κάτι από τα δύο». – Daniel Levy.
Τι θα συνέβαινε στον στρατό του;
«Αν οι ΗΠΑ εξαφανίζονταν αύριο, το Ισραήλ θα μπορούσε πιθανώς να συνεχίσει τον πόλεμο στη Γάζα για περίπου έναν χρόνο, αλλά οι προτεραιότητές του θα άλλαζαν, καθώς θα γινόταν σημαντικά πιο ευάλωτο.
»Για παράδειγμα, θα γνώριζαν ότι κάθε σφαίρα ή βόμβα που χρησιμοποιούν στη Γάζα είναι μία λιγότερη για την άμυνά τους.
»Χωρίς τις ΗΠΑ, θα σταματούσε η παρεμπόδιση των δορυφόρων όπου βασίζεται το Ισραήλ για να αποκρύψει το έδαφός του. Αυτό θα επέτρεπε στους αντιπάλους του να βλέπουν αμέσως το έδαφός του. Θα έχανε επίσης τα αμυντικά συστήματα, όπως τα συστήματα Iron Dome και Arrow, τα οποία χρηματοδοτούνται εν μέρει από τις ΗΠΑ, με αποτέλεσμα να είναι πολύ πιο ευάλωτο σε επιθέσεις.
» Η απώλεια των ΗΠΑ θα σήμαινε επίσης ότι το Ισραήλ θα πρέπει να αναζητήσει άλλους προμηθευτές στρατιωτικού εξοπλισμού, πιθανότατα από χώρες του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη, επειδή μεγάλο μέρος του εξοπλισμού είναι συμβατό. Ωστόσο, με την Ευρώπη να έχει ήδη έλλειψη όπλων απέναντι σε αυτό που θεωρεί ρωσική απειλή, αυτό δεν θα συνέβαινε γρήγορα.
»Η Ευρώπη θα χρεώσει επίσης το Ισραήλ για οποιαδήποτε όπλα, κάτι που – στο πλαίσιο του τρέχοντος προγράμματος στρατιωτικής βοήθειας – δεν κάνει η Αμερική, οπότε ακόμη και αν μια άλλη χώρα αναλάμβανε να βοηθήσει, το Ισραήλ δεν θα μπορούσε να αντέξει οικονομικά να αγοράσει όπλα στη σημερινή κλίμακα» – Hamze Attar.
Τι θα συνέβαινε στη Γάζα και στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη;
«Νομίζω ότι μόλις τα ανώτερα κλιμάκια του στρατού μάθαιναν τι συμβαίνει θα ζητούσαν τον άμεσο τερματισμό του πολέμου» – Ori Goldberg.
«Νομίζω ότι η κεντρική τράπεζα και ο στρατός θα συνειδητοποιήσουν σχεδόν αμέσως ότι δεν έχουν τα όπλα ή τα χρήματα για να συνεχίσουν τον πόλεμο.
»Ανάλογα και με το τι θα έκαναν τα άλλα κράτη, τόσο στην περιοχή όσο και στη Δύση, ο πόλεμος θα γινόταν πολιτικά και οικονομικά μη βιώσιμος.» – Daniel Levy.
«Η εκτίμησή μου είναι ότι θα υιοθετούσαν μια στάση αναμονής στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη, κερδίζοντας χρόνο. Η φήμη του Ισραήλ όσον αφορά τη διεθνή κοινή γνώμη έχει ήδη φτάσει στο ναδίρ, ωστόσο η στήριξη των ΗΠΑ το έχει προστατεύσει από τη διεθνή λογοδοσία.
»Ουσιαστικά, χωρίς τις ΗΠΑ, το Ισραήλ θα αντιμετωπιζόταν ως διεθνής παρίας, όπως η Νότια Αφρική του απαρτχάιντ. Τελικά, η ηγεσία του απαρτχάιντ αποφάσισε ότι έπρεπε να αλλάξει, όχι επειδή ήταν ιδιαίτερα καλοί άνθρωποι, αλλά επειδή έφτασαν σε ένα σημείο όπου δεν είχαν άλλη επιλογή και αποφάσισαν να σώσουν ό,τι μπορούσαν». – HA Hellyer.
Με πληροφορίες από Al Jazeera
