Στις κάλπες προσέρχονται σήμερα οι Αλβανοί για τις βουλευτικές εκλογές, στις οποίες ο πρωθυπουργός Έντι Ράμα διεκδικεί μια τέταρτη θητεία.
Ο ηγέτης του Σοσιαλιστικού Κόμματος, ο οποίος βρίσκεται στην εξουσία από το 2013, θεωρείται φαβορί για να κερδίσει τον επί χρόνια αντίπαλό του, τον πρώην πρωθυπουργό Σαλί Μπερίσα του Δημοκρατικού Κόμματος.
Τα εκλογικά κέντρα ανοίγουν στις 7 το πρωί (τοπική ώρα, 08:00 στην Ελλάδα) και θα κλείσουν στις 7 το απόγευμα (τοπική ώρα, 20:00 στην Ελλάδα).
Ο Ράμα βρέθηκε αντιμέτωπος τους προηγούμενους μήνες με μια σειρά από σκάνδαλα. Μεταξύ αυτών η σύλληψη του συμμάχου του, του δημάρχου Τιράνων Εριόν Βελιάι, ο οποίος κατηγορείται για διαφθορά και ξέπλυμα χρήματος.
Την τελευταία εβδομάδα της προεκλογικής εκστρατείας, ο Έντι Ράμα επανέλαβε την υπόσχεσή του για ένταξη της Αλβανίας στην ΕΕ μέχρι το τέλος της δεκαετίας. «Θα εξασφαλίσουμε την τέταρτη θητεία μας και δεν θα χάσουμε ούτε μέρα για τον στόχο της ένταξης της Αλβανίας στην ΕΕ έως το 2030», τόνισε σε συγκέντρωση υποστηρικτών του την Παρασκευή.
«Θα ψηφίσω νέα πρόσωπα»
Ωστόσο, πολλοί νέοι ψηφοφόροι φέρονται να έχουν κουραστεί από ηγέτες όπως ο Μπερίσα και ο Ράμα, οι οποίοι κυβέρνησαν τη χώρα μετά την πτώση του κομμουνιστικού καθεστώτος το 1990.
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο 60χρονος Ράμα διατηρεί σημαντικό προβάδισμα έναντι του 80χρονου Μπερίσα, ο οποίος έχει αποδυναμωθεί από κατηγορίες για διαφθορά. Όμως το Σοσιαλιστικό Κόμμα ενδέχεται να χρειαστεί την υποστήριξη μικρότερων κομμάτων για να διατηρήσει την κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
«Θα ψηφίσω νέα πρόσωπα, επειδή πολιτικοί όπως ο Ράμα και ο Μπερίσα βρίσκονται στο προσκήνιο εδώ και τρεις δεκαετίες και απλώς εναλλάσσονται», δήλωσε ο 21χρονος Άρμπερ Τσαζίμι.
Μια φοιτήτρια οικονομικών, ονόματι Ερίσα, λέει ότι δεν σκοπεύει να ψηφίσει και ότι θα αναζητήσει την τύχη της στο εξωτερικό όπως εκατοντάδες χιλιάδες Αλβανοί που μετανάστευσαν την τελευταία δεκαετία, πολλοί από αυτούς σε γειτονικές χώρες. «Σκέφτομαι μόνο το πώς θα φύγω από τη χώρα για να σπουδάσω και μετά να μείνω εκεί, να μην επιστρέψω ποτέ», εξηγεί.
Σε ό,τι αφορά την οικονομία, ο Έντι Ράμα τα έχει πάει καλά. Ο ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης του 4% την περίοδο 2022-2024, χάρη στην ώθηση από τις εμπορικές συναλλαγές με την ΕΕ και τον τουρισμό, ξεπέρασε άλλες βαλκανικές χώρες, αναφέρει η Παγκόσμια Τράπεζα.
Αναλυτές επισημαίνουν όμως ότι η διαφθορά παραμένει ένα τεράστιο πρόβλημα. Εγκληματικές συμμορίες κερδίζουν δισεκατομμύρια ευρώ από τη διακίνηση ναρκωτικών και όπλων στο εξωτερικό, έσοδα τα οποία φέρνουν πίσω στην Αλβανία για να τα ξεπλύνουν μέσω επενδύσεων σε κατασκευές και ακίνητα.
Μπορεί το SP να εγγυηθεί την ένταξη στην ΕΕ;
Πολιτικοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι η ένταξη στην ΕΕ είναι πρωτίστως μια τεχνική διαδικασία που βασίζεται στην εκπλήρωση συγκεκριμένων κριτηρίων που απαιτούν οι Βρυξέλλες από τις υποψήφιες χώρες. Αυτά τα κριτήρια υπερβαίνουν τα πολιτικά συνθήματα και απαιτούν βιώσιμη θεσμική μεταρρύθμιση. «Η χρήση της ένταξης στην ΕΕ ως προεκλογικού μηνύματος βλάπτει το πραγματικό νόημα της διαδικασίας, επειδή η Αλβανία πρέπει να εφαρμόσει μεταρρυθμίσεις, να οικοδομήσει ένα λειτουργικό κράτος δικαίου, να καταπολεμήσει τη διαφθορά και να περάσει από έναν ευρύ κοινωνικό μετασχηματισμό», δήλωσε στην DW ο πολιτικός αναλυτής Αφρίμ Κράσνικι, εκτελεστικός διευθυντής του Αλβανικού Ινστιτούτου Πολιτικών Σπουδών.
«Αυτή η υπόσχεση είναι μια θεαματική προσέγγιση», λέει ο Ελβίν Λούκου, καθηγητής επικοινωνίας στο Πανεπιστήμιο των Τιράνων. «Δώδεκα χρόνια στην εξουσία έχουν εξαντλήσει αυτήν την κυβέρνηση, επομένως η υπόσχεση για ένα διαβατήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης φαίνεται να είναι η μόνη επιλογή που έχει απομείνει για να ενισχύσει την εκστρατεία».
«Συμμαχία για μια Μεγαλοπρεπή Αλβανία»
«Αυτός είναι ο ισχυρότερος συνασπισμός που έχει δει η Αλβανία εδώ και 32 χρόνια», δήλωσε ο Σαλί Μπερίσα, πρώην πρωθυπουργός και ηγέτης του Δημοκρατικού Κόμματος (DP), τον Μάρτιο, καθώς παρουσίαζε τη «Συμμαχία για μια Μεγαλοπρεπή Αλβανία», μια συμμαχία κομμάτων της αντιπολίτευσης.
Σε μια προσπάθεια να κερδίσει την εμπιστοσύνη και την υποστήριξη των ψηφοφόρων στις 11 Μαΐου, αυτή η συμμαχία υπόσχεται να βελτιώσει το βιοτικό επίπεδο των πολιτών, με προτάσεις όπως η αύξηση του μέσου μισθού στα 1.200 ευρώ και η αύξηση των συντάξεων κατά 20%. Ωστόσο, μετά από 12 χρόνια στην αντιπολίτευση και με αρκετές εσωτερικές έριδες, οι αντιφάσεις συνεχίζονται.
Νέα κόμματα επιδιώκουν να ταράξουν τα νερά
Σε ένα εκλογικό τοπίο που κυριαρχείται εδώ και καιρό από το SP και το DP, πολλά νέα κόμματα έχουν εισέλθει στην κούρσα, ελπίζοντας να προσφέρουν μια μεταρρυθμιστική εναλλακτική λύση. Μεταξύ αυτών είναι το Levizja Bashke (Το Κίνημα Μαζί), ένα αριστερό κίνημα με ρίζες στον πολιτικό ακτιβισμό, το Shqipëria behet (Φτιάχνοντας την Αλβανία), ένα κόμμα που γεννήθηκε από την υπεράσπιση κατά της διαφθοράς, και το Mundesia (Η Ευκαιρία), του οποίου ηγείται ο επιχειρηματίας και πρώην βουλευτής Αγκρόν Σεχάτζ.
Ενώ οι πρώτες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι αυτά τα νέα κόμματα έχουν περιορισμένες πιθανότητες να έχουν σημαντική απήχηση, οι αναλυτές βλέπουν τη συμμετοχή τους ως θετική εξέλιξη για την αλβανική δημοκρατία. «Για πρώτη φορά, βλέπουμε νέα κόμματα που δεν είναι απλώς παρακλάδια των παλαιών, αλλά που προσφέρουν στους ψηφοφόρους εναλλακτικές λύσεις. Αυτό βοηθά για μια πολιτική σκηνή λιγότερο συγκεντρωτική», λέει ο Κράσνικι.
Παρέλαση «ποινικών» στις λίστες
Τα κύρια πολιτικά κόμματα της Αλβανίας στις τελευταίες ημέρες της εκστρατείας για τις βουλευτικές εκλογές της Κυριακής υποσχέθηκαν να ενισχύσουν το κράτος δικαίου και να καταπολεμήσουν τη διαφθορά. Όμως οι κατάλογοι υποψηφίων τους αφηγούνται μια διαφορετική ιστορία. Τόσο το κυβερνών Σοσιαλιστικό Κόμμα όσο και το Δημοκρατικό Κόμμα της αντιπολίτευσης έχουν συμπεριλάβει υποψηφίους που βρίσκονται υπό έρευνα από την Ειδική Δομή Καταπολέμησης της Διαφθοράς και του Οργανωμένου Εγκλήματος (SPAK) της Αλβανίας.
Σύμφωνα με στοιχεία της Qendresa Qyteti, μιας αστικής οργάνωσης που ελέγχει τη δημόσια ακεραιότητα, 15 υποψήφιοι από το SP και το DP βρίσκονται υπό έρευνα, επτά από τους οποίους έχουν τοποθετηθεί σε ασφαλείς εκλόγιμες θέσεις.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ ΜΠΕ και DW
