Οι 60ες προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ θα καθορίσουν ποιος θα αναλάβει τη θέση του 47ου Προέδρου, μία από τις πιο ισχυρές θέσεις στην παγκόσμια τάξη, και τον 50ο στη σειρά αντιπρόεδρος των ΗΠΑ.
Υποψήφιοι και ψηφοφόροι τις χαρακτηρίζουν ως τις πιο κρίσιμες εκλογές στην ιστορία, όπου κρίνεται ο τρόπος ζωής των Αμερικανών και η ίδια η Δημοκρατία. Για αυτές τις εκλογές έχουν συγκεντρωθεί ποσά μαμούθ, που κατέρριψαν κάθε προηγούμενο. Αντίστοιχα, έχουν δαπανηθεί και απίστευτα εκατομμύρια για προεκλογικές διαφημίσεις, καμπάνιες, τηλεοπτικές καλύψεις, και podcasts, όπως ποτέ ξανά στο παρελθόν. Πιο έντονα και πιο πολωμένα από ποτέ. Για να εκλεγεί, ο επόμενος Πρόεδρος θα πρέπει αν συγκεντρώσει από 270 και άνω εκλέκτορες.
Οι ψηφοφόροι ψηφίζουν και για τα μέλη του Κογκρέσου, δηλαδή για τους 435 βουλευτές της Βουλής των Αντιπροσώπων και για το 1/3 των 100 Γερουσιαστών, δηλαδή για 34. Η Βουλή των Αντιπροσώπων, είναι νομοθετικό σώμα των ΗΠΑ, με διετή θητεία. Η Γερουσία είναι το δεύτερο νομοθετικό σώμα των ΗΠΑ, και οι γερουσιαστές έχουν εξαετή θητεία. Κάθε μία από τις 50 πολιτείες έχει από 2 γερουσιαστές. Ωστόσο, κάθε δύο χρόνια γίνονται εκλογές για το 1/3 του συνόλου τους.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
{https://twitter.com/_DailyNewsFeed_/status/1853539454310293866}
Οι Ρεπουμπλικάνοι ελέγχουν επί του παρόντος τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Οι Δημοκρατικοί είναι επικεφαλής της Γερουσίας. Αυτά τα δύο σώματα ψηφίζουν νόμους και μπορούν να εμποδίσουν τα σχέδια του Λευκού Οίκου, εάν το κόμμα που ελέγχει ένα από τα δύο σώματα διαφωνεί με τον πρόεδρο.
Οι ψηφοφόροι σε 41 πολιτείες θα κληθούν να απαντήσουν και για 159 «μέτρα» στο ψηφοδέλτιό τους. Δέκα πολιτείες, συμπεριλαμβανομένων της Αριζόνα, του Κολοράντο και της Φλόριντα, έχουν στο ψηφοδέλτιο μέτρα που σχετίζονται με τις αμβλώσεις. Η Φλόριντα, η Βόρεια και η Νότια Ντακότα εξετάζουν εάν θα νομιμοποιήσουν τη μαριχουάνα.
Πώς ψηφίζουν οι πολίτες;
Η ημέρα των εκλογών πλέον δεν έχει τόση σημασία καθώς ήδη πολλοί ψηφοφόροι έχουν ψηφίσει με επιστολική ψήφο ή δια ζώσης σε πολιτείες όπου οι κάλπες έχουν ανοίξει. Δεκάδες εκατομμύρια κόσμου έχουν ήδη ψηφίσει με mail ή δια ζώσης, αποφεύγοντας τις ουρές και όχι μόνο. Η έναρξη της ψηφοφορίας με επιστολική ψήφο στην πολιτεία της Τζόρτζια έσπασε κάθε προηγούμενο καθώς σχεδόν 97.000 άτομα ψήφισαν σε μία μόνο μέρα στο Ουισκόνσιν.
Οι Δημοκράτες ενθάρρυναν τους πολίτες να επιλέξουν την επιστολική ψήφο το 2020 για προστασία τους από την έκθεση στην κορονοϊό. Η πλευρά Τραμπ από την άλλη, ισχυριζόταν ότι πρόκειται για εκλογική απάτη αν και έκτοτε οι Ρεπουμπλικάνοι έχουν αγκαλιάσει την πρωτοβουλία. Με εξαίρεση την Αλαμπάμα, τον Μισισιπή και το Νιού Χάμσαϊρ σε όλες τις άλλες πολιτείες οι ψηφοφόροι μπορούν να ψηφίσουν με επιστολική ψήφο. Την Τρίτη 5 Νοεμβρίου μπορούν να ψηφίσουν όλοι όσοι είναι εγγεγραμμένοι.
{https://twitter.com/KamalaHarris/status/1852758190074532216}
Ποιοι είναι οι υποψήφιοι;
Η Κάμαλα Χάρις είναι η 60χρονη πρώην εισαγγελέας, εκπρόσωπος των Δημοκρατικών και εν ενεργεία αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Μπάιντεν. Έγραψε ιστορία όταν έγινε η πρώτη μαύρη ασιατικής καταγωγής και γυναίκα αντιπρόεδρος στην 248η ιστορία των ΗΠΑ.
Ο 78χρονος Ντόναλντ Τραμπ, πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ και επιχειρηματίας, tv περσόνα είναι ο εκπρόσωπος των Ρεπουμπλικάνων. Κατεβαίνει Τρίτη συνεχόμενη φορά για την ηγεσία των ΗΠΑ. Και ακόμη θεωρεί ότι του έκλεψαν την προεδρία στις εκλογές του 2020. Είναι ο πρώτος πρόεδρος που παραπέμφθηκε δύο φορές και καταδικάστηκε για έγκλημα. Ο Τραμπ είναι επίσης ο γηραιότερος υποψήφιος μεγάλου κόμματος στην ιστορία και αυτό το καλοκαίρι επέζησε από δύο απόπειρες δολοφονίας.
{https://twitter.com/realDonaldTrump/status/1853446955176718678}
Ο 39χρονος Τσέις Όλιβερ είναι ο ελάχιστα γνωστός υποψήφιος του κόμματος των Φιλελευθέρων. Κατεβαίνει στην πολιτεία της Τζόρτζια. Το κόμμα στηρίζει τις μικρές και φιλελεύθερες κυβερνήσεις και παραδοσιακά κερδίζει ένα ποσοστό της τάξης του 3% σε εθνικό επίπεδο. Ωστόσο οι υποψήφιοί του μπορεί να αποβούν πρόσωπα κλειδιά για τις επίμαχες 7 πολιτείες.
Η 74χρονη Τζιλ Στέιν είναι φυσίατρος και είχε κατέβει με το κόμμα των Πράσινων το 2016. Στην εναρκτήρια καμπάνια της κατηγόρησε τους Δημοκρατικούς για προδοσία των δεσμεύσεών τους «απέναντι στους εργαζόμενους, τους νέους και το κλίμα ξανά και ξανά- ενώ στον αντίποδα οι Ρεπουμπλικάνοι δεν ασχολούνται καν με αυτά τα ζητήματα».
Ο 71 ετών Κορνέλ Γουέστ κατεβαίνει ως ανεξάρτητος υποψήφιος. Πολιτικός ακτιβιστής, φιλόσοφος και ακαδημαϊκός επιχειρεί να προσελκύσει πιο προοδευτικούς ψηφοφόρους που κλίνουν προς τους Δημοκρατικούς.
Ποιος είναι ο δρόμος για τη νίκη;
Οι Δημοκρατικοί κέρδισαν την εθνική λαϊκή ψήφο στις επτά από τις τελευταίες οκτώ προεδρικές εκλογές. Όμως οι Ρεπουμπλικάνοι Τζορτζ Μπους και Ντόναλντ Τραμπ κέρδισαν τον Λευκό Οίκο με πάνω από 270 ψήφους. Κάθε πολιτεία μετράει τις ψήφους της ξεχωριστά. Με δύο εξαιρέσεις – τη Νεμπράσκα και το Μέιν – ο νικητής μιας πολιτείας παίρνει όλες τις εκλογικές ψήφους της. Κάθε πολιτεία έχει έναν αριθμό εκλεκτόρων με βάση τον αριθμό των περιφερειών του Κογκρέσου που διαθέτει, συν δύο επιπλέον ψήφους που αντιπροσωπεύουν τις έδρες της Γερουσίας της πολιτείας. Η Ουάσιγκτον έχει τρεις εκλογικές ψήφους, παρά το γεγονός ότι δεν έχει εκπροσώπηση ψήφων στο Κογκρέσο.
Φέτος ο αριθμός των εκλεκτόρων πιθανότατα θα μειωθεί σε επτά κρίσιμες πολιτείες: Αριζόνα, Τζόρτζια, Μίσιγκαν, Νεβάδα, Βόρεια Καρολίνα, Πενσιλβάνια και Ουισκόνσιν. Η Πενσιλβάνια, η οποία έχει 19 ψήφους για εκλέκτορες είναι το απόλυτο «βραβείο» για τον υποψήφιο και έχει βρεθεί στο επίκεντρο πολλών εκστρατειών. Μαζί με το Μίσιγκαν και το Ουισκόνσιν, σχηματίζει ένα «μπλε τείχος» που κέρδισε ο Μπαράκ Ομπάμα, έχασε η Χίλαρι Κλίντον και κέρδισε ο Τζο Μπάιντεν. Ο Τραμπ στοχεύει στην συγκέντρωση ψήφων από τους κατοίκους στις αγροτικές περιοχές ενώ η Κάμαλα Χάρις στοχεύει να συγκεντρώσει ψηφοφόρους των μαύρων στις μεγάλες πόλεις.
{https://twitter.com/washingtonpost/status/1853520834796597582}
Οι απώλειες σε αυτές τις πολιτείες μπορεί να αντισταθμιστούν με νίκες στην Αριζόνα, όπου ο Τραμπ έχει σημειώσει κέρδη μεταξύ των Λατίνων ψηφοφόρων. Η Νεβάδα είναι η πιο ποικιλόμορφη πολιτεία και η Τζόρτζια είναι μία μεγάλη «κόκκινη πολιτεία» την οποία ο Μπάιντεν ανέτρεψε οριακά το 2020. Οι Ρεπουμπλικάνοι έχουν κερδίσει τη Βόρεια Καρολίνα σε όλες τις εκλογές από το 2012, αλλά οι Δημοκρατικοί βρίσκονται κοντά αυτή τη φορά.
Ποια είναι τα βασικά ζητήματα των εκλογών
Άμβλωση. Αυτή είναι η πρώτη προεδρική αναμέτρηση από την ημέρα που το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την απόφαση Roe v Wade, από το 1973, που καθόρισε το συνταγματικό δικαίωμα στην άμβλωση. Πολλές πολιτείες υπό την ηγεσία των Ρεπουμπλικάνων έκτοτε έχουν επιβάλει ολικές ή σχεδόν ολοκληρωτικές απαγορεύσεις στη διαδικασία. Η Χάρις έχει κάνει τα αναπαραγωγικά δικαιώματα και τις προσωπικές ελευθερίες «κραυγή» στις προεκλογικές της ομιλίας και υποστηρίζει έναν εθνικό νόμο που κωδικοποιεί την πρόσβαση σε ασφαλείς αμβλώσεις. Ο Τραμπ από την άλλη, επιμένει ότι πρόκειται για κρατικό ζήτημα και αποκλείει μια εθνική απαγόρευση. Συνταγματικές τροποποιήσεις που θα προστατεύουν ή θα διευρύνουν τα δικαιώματα των αμβλώσεων θα εμφανιστούν στα ψηφοδέλτια σε 10 πολιτείες, κάτι που οι Δημοκρατικοί ελπίζουν ότι θα οδηγήσουν σε μεγαλύτερη προσέλευση.
Δημοκρατία. Οι Δημοκρατικοί έχουν προειδοποιήσει ότι ο Τραμπ αποτελεί υπαρξιακή απειλή για τα δημοκρατικά πρότυπα, επικαλούμενοι την εισβολή της 6ης Ιανουαρίου 2021 στο Καπιτώλιο. Η Χάρις έχει περιγράψει τον αντίπαλό της ως φασίστα ενώ ο Τραμπ προσπάθησε να ανατρέψει τα δεδομένα υποστηρίζοντας χωρίς στοιχεία ωστόσο, ότι η Χάρις είναι η πραγματική απειλή για τη δημοκρατία, επικαλούμενος την φερόμενη διαδικτυακή λογοκρισία και τις ποινικές υποθέσεις εναντίον του. Αρνήθηκε ωστόσο να δεσμευτεί να αποδεχτεί τα αποτελέσματα των εκλογών του 2024. Μια πρόσφατη έρευνα του Washington Post-Schar School σε ψηφοφόρους στις επτά κρίσιμες πολιτείες δίνουν προβάδισμα στους ψηφοφόρους του Τραμπ, ότι θα μπορέσει να διαχειριστεί τις απειλές κατά της δημοκρατίας από την Χάρις.
Οικονομία. Το περιοδικό The Economist περιγράφει την οικονομία των ΗΠΑ ως τον φθόνο του κόσμου, ωστόσο, παρά την ισχυρή ανάπτυξη, τη χαμηλή ανεργία και τη σταθεροποίηση του πληθωρισμού, ο Μπάιντεν και η Χάρις υστερούν σταθερά σε σχέση με τον Τραμπ στις δημοσκοπήσεις. Τα οικονομικά σχέδια της Χάρις περιλαμβάνουν φορολογικές περικοπές για τους περισσότερους Αμερικανούς, απαγορευτικές τιμές, πιο προσιτές κατοικίες και νέα πίστωση φόρου για τα παιδιά, καθώς και προσπάθειες για την ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής. Ο Τραμπ, από την πλευρά του έχει δεσμευτεί να μειώσει τους φόρους, να επιβάλει σαρωτικούς δασμούς στα εισαγόμενα αγαθά και να προστατεύσει την κοινωνική ασφάλιση.
{https://twitter.com/nytimes/status/1853515091955662963}
Μετανάστευση. Σημαία του Ντόναλντ Τραμπ είναι οι συνοριακές διελεύσεις των μεταναστών. Έχει δεσμευτεί για αυτό που αποκαλεί τη μεγαλύτερη επιχείρηση απέλασης στην ιστορία των ΗΠΑ χρησιμοποιώντας απαίσια ωστόσο παραδείγματα σε ομιλίες του. Ανάμεσά τους ότι οι μετανάστες τρώνε κατοικίδια, έχουν «κακά γονίδια» και «δηλητηριάζουν το αίμα της χώρας μας». Η Χάρις έχει στραφεί στο επίκεντρο του θέματος, υπογραμμίζοντας την υποστήριξή της για μια δικομματική πρόταση στο Κογκρέσο, για την πρόσληψη χιλιάδων νέων πρακτόρων συνοριακής ασφάλειας ενώ έχει δεσμευτεί ότι θα έκλεινε τα σύνορα εάν οι διελεύσεις έπλητταν κατά μέσο όρο πάνω από 5.000 άτομα την ημέρα σε μια εβδομάδα.
Ποια είναι η παρούσα κατάσταση της εκλογικής μάχης;
Βασανιστική: Κάμαλα Χάρις και Ντόναλντ Τραμπ συγκεντρώνουν 48% έκαστος, σύμφωνα με την εθνική δημοσκόπηση των New York Times/Siena College που δημοσιεύτηκε στις 25 Οκτωβρίου. Η τελευταία δημοσκόπηση του NBC, που δημοσιεύτηκε σήμερα Δευτέρα 4 Νοεμβρίου, προβλέπεται η απόλυτη ισοπαλία στο 49% για Κάμαλα Χάρις και Ντόναλντ Τραμπ.
Μετά την καταστροφική απόδοση του Τζο Μπάιντεν στο debate της 27ης Ιουνίου, ο Τραμπ απέκτησε προβάδισμα τεσσάρων ποσοστιαίων μονάδων έναντι του Μπάιντεν μεταξύ των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων, σύμφωνα με το Pew Research Center. Ο Μπάιντεν αποχώρησε, ανέλαβε η Χάρις και έκτοτε σημειώνει ένα προβάδισμα στα όρια του στατιστικού λάθους, παρά τις αρχικές πεποιθήσεις για σημαντική νίκη της.
Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις επιμένουν ότι πρόεδρο θα εκλέξουν οι 7 κρίσιμες πολιτείες, όπου Τραμπ και Χάρις κονταροχτυπιούνται. Αριζόνα, Τζόρτζια, Μίσιγκαν, Ουισκόνσιν, Νεβάδα, Πενσιλβάνια και Βόρεια Καρολίνα θα βγάλουν πρόεδρο, λένε οι αναλυτές.
{https://twitter.com/business/status/1853525131982778646}
Έχουν exit polls οι αμερικανικές εκλογές;
Μεγάλα δημοσιογραφικά δίκτυα όπως τα CNN, ABC και Fox News χρησιμοποιούν τα exit polls για να κάνουν πρώιμες προβλέψεις για τον μεγάλο νικητή ωστόσο παραδοσιακά, τα Μέσα δεν δημοσιεύουν αποτελέσματα από exit poll για να μην επηρεάσουν τους ψηφοφόρους. Την ημέρα των εκλογών υπάρχει αυστηρό εμπάργκο στη δημοσιοποίηση μέχρι τις 5μ.μ (Eastern Time).
Πότε θα γνωρίζουμε ποιος κέρδισε τις εκλογές;
Εάν οι δημοσκοπήσεις αποδειχθούν λάθος και ο ένας υποψήφιος έχει σαφές προβάδισμα έναντι του άλλου (είχε συμβεί κάτι ανάλογο με τη συντριπτική νίκη του Ρόναλντ Ρίγκαν στις 49 πολιτείες το 1984) το αποτέλεσμα θα είναι προφανές μέσα σε λίγες ώρες.
Όμως, δεδομένου του πόσο κοντά φαίνεται να είναι οι δύο υποψήφιοι, ενδέχεται το αποτέλεσμα να διαρκέσει όλη τη νύχτα, ενδεχομένως και τις επόμενες ημέρες. Πιθανό είναι ωστόσο να υπάρξουν και δικαστικές μάχες για το αποτέλεσμα των εκλογών. Οι Ρεπουμπλικάνοι χορηγοί και συντηρητικοί δισεκατομμυριούχοι έχουν δώσει 140 εκατομμύρια δολάρια σε 50 ομάδες «εκλογικής ακεραιότητας» έτοιμες να πολεμήσουν.
Ειδησεογραφικοί οργανισμοί όπως το Associated Press συχνά προβάλλει έναν νικητή τη νύχτα των εκλογών με βάση την ανάλυση των ψήφων που έχουν ήδη καταμετρηθεί, τον αριθμό εκείνων των ψήφων που εκκρεμούν και τη διαφορά μεταξύ των υποψηφίων. Σύμφωνα με το AP το ποσοστό ακρίβειάς του για τις προηγούμενες αρκετές, εθνικές εκλογές είναι πάνω από 99,9%.
Ο χαμένος υποψήφιος συνήθως παραχωρεί τις πρώτες του δηλώσεις πρωινές ώρες του επόμενου πρωινού, σηματοδοτώντας ότι έχουμε νικητή.
Επίσημα, ωστόσο, υπάρχει ακόμη δουλειά. Οι τοπικοί παράγοντες ολοκληρώνουν την καταμέτρηση των ψηφοδελτίων αρκετές ημέρες μετά τις εκλογές και στέλνουν τα αποτελέσματά τους στους αρμόδιους σε κρατικό επίπεδο. Εγκρίνουν τα αποτελέσματα και τα στέλνουν σε αντίστοιχους ομοσπονδιακούς. Κάθε πολιτεία πρέπει να κατονομάσει τα άτομα που είναι γνωστά ως εκλέκτορες έως τις 11 Δεκεμβρίου. πρέπει να συναντηθούν στις αντίστοιχες πολιτειακές τους πρωτεύουσες για να ψηφίσουν για πρόεδρο και αντιπρόεδρο στις 17 Δεκεμβρίου.
Στις 6 Ιανουαρίου η Βουλή και η Γερουσία θα μετρήσουν και θα καταμετρήσουν τα αποτελέσματα αυτά σε κοινή συνεδρίαση. Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης υπηρετεί ως πρόεδρος της Γερουσίας και επίσημα προεδρεύει της παραλαβής και της καταμέτρησης των εκλογικών ψήφων και ανακοινώνει το αποτέλεσμα. Σε αυτή την περίπτωση, δηλαδή, η Χάρις θα διακηρύξει τη δική της νίκη ή ήττα κατά την 4η επέτειο της εξέγερσης στο Καπιτώλιο των ΗΠΑ.
Εξαιρέσεις:
Το 2000, όταν ο Ρεπουμπλικάνος Τζορτζ Μπους και ο Δημοκρατικός Αλ Γκορ ήταν υποψήφιοι. Η ημέρα των εκλογών ήταν στις 7 Νοεμβρίου, αλλά το αποτέλεσμα ανακοινώθηκε στις 12 Δεκεμβρίου. Η διαμάχη για τις ψήφους της πολιτείας της Φλόριντα έφτασε μέχρι το ανώτατο δικαστήριο, όπου οι δικαστές ψήφισαν για τον τερματισμό της εκ νέου καταμέτρησης, με αποτέλεσμα ο Γκορ να υποχωρήσει.
Το 2020 το AP ανακήρυξε τον Τζο Μπάιντεν νικητή τέσσερις ημέρες μετά την ημέρα των εκλογών στις 11:26 μ.μ. το Σάββατο 7 Νοεμβρίου. Ο Τραμπ είχε κηρύξει τη νίκη του τρεις ημέρες νωρίτερα, παρόλο που πάνω από 1 εκατομμύριο ψηφοδέλτια δεν είχαν καταμετρηθεί. Έχασε πάνω από 60 αγωγές περί κλοπής ψήφων. Πολλοί θεωρούν ότι θα συμβεί κάτι ανάλογο και σε αυτές τις προεδρικές εκλογές.
Μετά τις εκλογές τι;
Η ορκωμοσία του 47ου προέδρου των ΗΠΑ θα γίνει στις 20 Ιανουαρίου στο Καπιτώλιο. Ο νέος πρόεδρος ξεκινά αμέσως δουλειά, συχνά υπογράφοντας σειρά εκτελεστικών αποφάσεων που ανατρέπουν ή συνεχίζουν συγκεκριμένες πολιτικές ανάλογα με τον προηγούμενο πρόεδρο.
