«Πριν από λίγες ημέρες, μπροστά από ένα δημαρχείο στην βόρεια Τουρκία, ο πρόεδρος Ερντογάν απείλησε με πυραυλική επίθεση την Αθήνα. «Η Ελλάδα φοβάται τους πυραύλους μας» είπε. ΄Λένε ότι ο πύραυλος Typhoon θα χτυπήσει την Αθήνα. Και μετά απευθύνθηκε ευθέως στον ελληνικό λαό και είπε: «Θα συμβεί αυτό… εκτός αν ηρεμήσετε.».
«Μιλάμε για ένα μέλος του ΝΑΤΟ που απειλεί ευθέως να στοχεύσει την Αθήνα, μια πόλη τριών εκατομμυρίων αμάχων. Σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη μια σκόπιμη επίθεση εναντίον αμάχων είναι έγκλημα πολέμου. Και έτσι, κύριε πρόεδρε, έρχομαι σήμερα στο βήμα της Γερουσίας για να καταδικάσω τις πρόσφατες ενέργειες του Τούρκου προέδρου, οι οποίες όχι μόνο είναι ανησυχητικές αλλά και εντελώς απαράδεκτες».
Κάνοντας λόγο για μια «επιθετική εκστρατεία» που εκτυλίσσεται σε ολόκληρη την περιοχή, ο γερουσιαστής διαμήνυσε για μια ακόμα φορά ότι δεν πρόκειται να συναινέσει στην ικανοποίηση του αιτήματος της Άγκυρας για την αναβάθμιση και την απόκτηση νέων μαχητικών F-16. «Και απαιτώ από τον Ερντογάν να σταματήσει όλες τις υπερπτήσεις πάνω από την Ελλάδα και να αποσύρει και τον τελευταίο Τούρκο στρατιώτη από την Κύπρο. Και νομίζω ότι, δεδομένης της πρόσφατης συμπεριφοράς του, οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν πρέπει να δώσουν μαχητικά αεροσκάφη F-16 στα χέρια του προέδρου Ερντογάν».
Όσον αφορά τις συνεχείς απειλές περί βραδινής ελεύσεως στην Ελλάδα, o κ. Μενέντεζ εκτίμησε ότι η κλιμάκωση της εμπρηστικής ρητορικής συνδέεται με τις επικείμενες εκλογές στην Τουρκία. «Έχουμε δει τον Ερντογάν να απειλεί επανειλημμένα την ελληνική κυριαρχία. Είπε, διαβάζω τα λόγια του, ότι οι τουρκικές δυνάμεις «μπορούν να έρθουν ξαφνικά ένα βράδυ». Φαίνεται να αυξάνει την παράνομη, αυταρχική συμπεριφορά του ενόψει των εκλογών της επόμενης χρονιάς».
Ωστόσο, ο γερουσιαστής Μενέντεζ υποστήριξε ότι δεν πρόκειται για μεμονωμένες ρητορικές απειλές, αλλά για ένα μοτίβο παράνομων διεκδικήσεων, που αμφισβητούν συστηματικά την κυριαρχία στην ελληνική επικράτεια. Όπως εξήγησε, αυτή η αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας δεν περιορίζεται στις πρόσφατες απειλές που διατυπώθηκαν εναντίον της πρωτεύουσας μιας συμμαχικής νατοϊκής χώρας.
Σχετικά με την Κύπρο, ο Ρόμπερτ Μενέντεζ υποστήριξε ότι ο πρόεδρος Ερντογάν επιχειρεί να διαιρέσει ακόμα περαιτέρω το νησί μετά από πενήντα χρόνια παράνομης τουρκικής κατοχής. Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Μενέντεζ υπενθύμισε ότι η Τουρκία επιχειρεί να προχωρήσει στο παράνομο άνοιγμα των Βαρωσίων και να ενισχύσει ακόμα περισσότερο την στρατιωτική της παρουσία. Στο σημείο αυτό επιχείρησε να συνδέσει την κατοχή της Κύπρου με αυτή της Ουκρανίας, καθώς εκτίμησε ότι ο πρόεδρος της Τουρκίας παρακολουθεί προσεκτικά τις παράνομες προσαρτήσεις του Βλαντιμίρ Πούτιν.
Μάλιστα, υπογράμμισε την απόκλιση της Τουρκίας από τις δυτικές αξίες μέσω της παρουσίασης της κοινής φωτογραφίας του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον πρόεδρο της Ρωσίας και του Ιράν. «Δεν αποτελεί έκπληξη που ο Ερντογάν συναντήθηκε στην Τεχεράνη αυτό το καλοκαίρι με τον Ρώσο και τον Ιρανό πρόεδρο -κάποιους από τους πιο βάναυσους δικτάτορες του κόσμου. Απλώς κοιτάξτε τους ηγέτες με τους οποίους συνεργάζεται. Είναι επειδή μοιράζεται την κοσμοθεωρία τους. Και αυτό μπορείς να το δεις καθαρά στον τρόπο που αντιλαμβάνεται την περιοχή».
Στέιτ Ντιπάρτμεντ για την παροχή των S-300 της Κρήτης στην Ουκρανία
Οι επικρίσεις του γερουσιαστή δεν περιορίστηκαν αποκλειστικά στα θέματα εξωτερικής πολιτικής, αλλά κάλυψαν μια σειρά από εσωτερικά ζητήματα της Τουρκίας που αφορούν την δημοκρατική διολίσθηση σε συνδυασμό με την παραβίαση θεμελιωδών ελευθεριών και ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Όπως επισήμανε, «έχει τάσεις εκδίκησης και στο εσωτερικό της χώρας. Μόλις την περασμένη εβδομάδα, ένας από τους πολιτικούς αντιπάλους του Ερντογάν -ο δημοφιλής δήμαρχος της Κωνσταντινούπολης- καταδικάστηκε σε φυλάκιση δυόμισι ετών. Η ποινή? Προσβολή εναντίον μελών του Ανώτατου Εκλογικού Συμβουλίου. Και σε περίπτωση που η ποινή φυλάκισης δεν έστελνε ένα αρκετά σαφές μήνυμα, το δικαστήριο επέβαλε και πολιτική απαγόρευση στον δήμαρχο. Ο Ερντογάν μπορεί να χρησιμοποιεί αυτή την επιθετικότητα και την κατασταλτική πολιτική για να αποσπά την προσοχή από την ολοκληρωτική αποτυχία της οικονομίας του. Μπορεί να το κάνει από κακία ή μπορεί να το κάνει επειδή ο ίδιος είναι κακοποιός. Αλλά ένα πράγμα είναι σαφές - οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να λάβουν σοβαρά υπόψη τις ενέργειες του Τούρκου προέδρου».
Με αυτό το σκεπτικό, ο πρόεδρος της επιτροπής Διεθνών Σχέσεων ζήτησε την πραγματοποίηση δίκαιων και ελεύθερων εκλογών στην Τουρκία, καλώντας παράλληλα τη διεθνή κοινότητα και τους συμμάχους των ΗΠΑ:
• Να λάβουν μέτρα για να διασφαλίσουν ότι ο Ερντογάν θα λογοδοτήσει για τη συμπεριφορά του και την παραβίαση της διεθνούς νομιμότητας.
• Να καταδικάσουν τη φυλάκιση του πολιτικού αντιπάλου του.
• Να χρησιμοποιήσουν την επιρροή τους για να αποτρέψουν περαιτέρω επιθέσεις στη βορειοανατολική Συρία.
Κλείνοντας, ο γερουσιαστής έστειλε μηνύματα με πολλαπλούς αποδέκτες, λέγοντας:
• Στους συναδέλφους μου εδώ στην Γερουσία θα πω μη φοβάστε να υπερασπιστείτε τις αμερικανικές αξίες μπροστά στην επιθετικότητα του Ερντογάν.
• Στη διεθνή κοινότητα θα πω, μη διστάσετε να κάνετε την Τουρκία να λογοδοτήσει για την παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου.
• Στους πολίτες που ζουν στη σκιά των πυραύλων Typhoon του Ερντογάν θα πω, μην ξεχνάτε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες στέκονται στο πλευρό σας.
• Και σε εκείνους τους ανθρώπους στην Τουρκία που εξακολουθούν να ελπίζουν σε ένα ελεύθερο, δημοκρατικό μέλλον, θα πω μην το βάζετε κάτω. Μια μέρα, με τη γενναιότητα σας, η ειρήνη και η ευημερία θα επιστρέψουν στην πατρίδα σας.
Κατά τη διάρκεια της καθιερωμένης ενημέρωσης των διπλωματικών συντακτών, σύμφωνα με το ΑΠΕ - ΜΠΕ, ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Νεντ Πράις, ξεκαθάρισε ότι η παράδοση ενός αμυντικού συστήματος στην Ουκρανία αποτελεί μια απόφαση που αφορά την χώρα που το κατέχει. Ωστόσο, έσπευσε να διευκρινίσει ότι σε πολλές περιπτώσεις οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι πρόθυμες να προσφέρουν ανταλλάγματα ώστε να διευκολύνουν τις χώρες που επιθυμούν να προσφέρουν αμυντικό εξοπλισμό στην Ουκρανία.
Απαντώντας σε ερώτηση της ιστοσελίδας Hellas Journal σχετικά με την ενδεχόμενη αποστολή των S-300 της Κρήτης στην Ουκρανία και την αντικατάσταση τους από το αμερικανικό σύστημα Patriot, ο κ. Πράις υπογράμμισε ότι «κάθε χώρα θα πρέπει να αποφασίσει μόνη της τι είναι σε θέση να προετοιμάσει και να παράσχει στην Ουκρανία. Και σίγουρα εκτιμούμε τους πολλούς τρόπους με τους οποίους η διεθνής κοινότητα, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, έχει δείξει την υποστήριξή της. Υπήρξαν περιπτώσεις που μερικές φορές αναφερθήκαμε σε αυτές δημόσια. Ίσως θυμάστε ότι στις πρώτες μέρες αυτής της σύγκρουσης, η Σλοβακία πήρε την απόφαση να παράσχει το σύστημα αεράμυνας S-300 στην Ουκρανία. Ήμασταν σε θέση να υποστηρίξουμε την διευκόλυνση αυτής της συνεισφοράς, καλύπτοντας τις ανάγκες της Σλοβακίας. Υπάρχουν ορισμένες περιπτώσεις όπου χώρες το κάνουν αυτό και δεν το συζητάμε δημοσίως, αλλά εξετάζουμε τρόπους μέσω της άμεσης παροχής βοήθειας για την ασφάλεια στην Ουκρανία, τα περίπου 20 δισεκατομμύρια δολάρια που έχουμε παράσχει από την αρχή αυτή της κυβέρνησης ή σε ορισμένες περιπτώσεις τι μπορούμε να κάνουμε, τι μπορούμε να παρέχουμε σε άλλες χώρες, ώστε αυτές με τη σειρά τους να μπορούν να παρέχουν τον (αμυντικό) εξοπλισμό και τις προμήθειες τους στην Ουκρανία».
Ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ αναγνώρισε ότι υπάρχει γενική ομοφωνία στο δυτικό στρατόπεδο για την άμεση ανάγκη ενίσχυσης της ουκρανικής αεράμυνας και συνεπώς είπε ότι αναζητούνται τρόποι για την καλύτερη θωράκιση του εναέριου χώρου της Ουκρανίας. Όπως σημείωσε, «πάντα παραπέμπουμε στις (σχετικές) χώρες σε ότι έχει να κάνει με οποιαδήποτε συνεισφορά που κάνουν ή που ενδέχεται να κάνουν στην αυτοάμυνα της Ουκρανίας, αλλά σίγουρα αναγνωρίζουμε τη βαθιά απειλή που αντιμετωπίζει η Ουκρανία από αέρος, και αυτό είναι κάτι που το αναγνωρίζουν και οι σύμμαχοι μας στο ΝΑΤΟ, στους οποίους συμπεριλαμβάνεται φυσικά και η Ελλάδα. Είναι πάντα ένα θέμα συζήτησης όταν μιλάμε με τους Ουκρανούς εταίρους μας σχετικά με το τι χρειάζονται για να προστατεύσουν από αέρος τους ανθρώπους και την χώρα τους. Ήταν ένα θέμα συζήτησης στην υπουργική διάσκεψη του ΝΑΤΟ στο Βουκουρέστι που έγινε στα τέλη του περασμένου μήνα. Και έτσι, συνεχίζουμε να αναζητούμε τρόπους μαζί με τους συμμάχους και τους εταίρους μας για να βοηθήσουμε καλύτερα και αποτελεσματικότερα την Ουκρανία να προστατεύσει τον πληθυσμό και να προστατεύσει την ευρύτερη υποδομή της από αυτού του είδους τις επιθέσεις».
