Τέτοιου είδους προγράμματα που προσφέρουν υπηκοότητα ή δικαιώματα παραμονής με αντάλλαγμα μεγάλες επενδύσεις εφαρμόζονται αυτή τη στιγμή σε 13 χώρες της ΕΕ: Αυστρία, Κύπρο, Λουξεμβούργο, Μάλτα, Ελλάδα, Λετονία, Πορτογαλία, Ισπανία, Ιρλανδία, Βρετανία, Βουλγαρία, Ολλανδία και Γαλλία. Η Ουγγαρία τερμάτισε το δικό της πρόγραμμα.
«Εάν έχεις πολλά χρήματα που έχεις αποκτήσει με αμφίβολα μέσα, το να εξασφαλίζεις ένα νέο μέρος που ονομάζεις σπίτι μακριά από το μέρος απ’ όπου έκλεψες δεν είναι απλά ελκυστικό, είναι λογικό», δήλωσε η Ναόμι Χερστ, από την ανθρωπιστική οργάνωση Global Witness.
Η ίδια δήλωσε ότι οι έλεγχοι σε πρόσωπα που αγόρασαν την ευρωπαϊκή υπηκοότητα ή άδεια διαμονής δεν είναι ικανοποιητικοί και εκθέτουν χώρες σε διαφθορά και κινδύνους για ξέπλυμα χρήματος.
Η κοινή έκθεση από την Global Witness και τη Διεθνή Διαφάνεια καλεί την Ευρωπαϊκή Ένωση να ορίσει πρότυπα για τη διαχείριση των προγραμμάτων και να διευρύνει την ισχύ των κανόνων ενάντια στο ξέπλυμα χρήματος, που σήμερα αφορούν τις τράπεζες και τις εταιρίες τυχερών παιχνιδιών, σε όλους όσους εμπλέκονται στη βιομηχανία ‘πώλησης βίζας’.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να δημοσιοποιήσει μια έκθεση για τα προγράμματα στις χώρες της ΕΕ έως τον Δεκέμβριο, σύμφωνα με αξιωματούχο της ΕΕ.
Η απόκτηση αυτών των εγγράφων κοστίζει κατά μέσο όρο 900.000 ευρώ, αλλά το κυπριακό διαβατήριο μπορεί να κοστίσει έως 2 εκατ., ανέφερε η έκθεση.
Η Κύπρος έχει αντλήσει 4,8 δισεκ. ευρώ από το πρόγραμμά της, ενώ η Πορτογαλία θα μπορούσε να κερδίσει σχεδόν ένα δισεκ. ευρώ τον χρόνο, σύμφωνα με τα στοιχεία που περιλαμβάνει η έκθεση, με τίτλο "European Getaway – Inside the Murky World of Golden Visas".
Τα κράτη-μέλη της ΕΕ παρήγαγαν περίπου 25 δισεκ. ευρώ σε ξένες άμεσες επενδύσεις σε μία δεκαετία από την πώληση τουλάχιστον 6.000 διαβατηρίων και σχεδόν 100.000 αδειών διαμονής, ανέφερε η έκθεση, χρησιμοποιώντας συντηρητικές, όπως τις χαρακτηρίζει, εκτιμήσεις.
Η έκθεση ανέφερε ότι στη Μάλτα, η οποία άντλησε 718 εκατ. ευρώ από το πρόγραμμά της, οι αιτούντες που έχουν ποινικό μητρώο ή τελούν υπό έρευνα μπορούν και πάλι να κριθούν κατάλληλοι «υπό ειδικές συνθήκες».
«Ανεπαρκώς διαχειριζόμενα προγράμματα επιτρέπουν σε διεφθαρμένα πρόσωπα να εργάζονται και να ταξιδεύουν απρόσκοπτα στην ΕΕ και να υπομονεύουν τη συλλογική μας ασφάλεια», δήλωσε η Λορ Μπριγιό από τη Διεθνή Διαφάνεια και ειδική σε θέματα που αφορούν το ξέπλυμα χρήματος.
Όλες οι χώρες που εφαρμόζουν τέτοιου είδους προγράμματα, εκτός της Βρετανίας, της Κύπρου, της Ιρλανδίας και της Βουλγαρίας, ανήκουν στην περιοχή ελεύθερης μετακίνησης Σένγκεν.
