Ο θάνατος του Γιώργου Μαζωνάκη, σε ιατρείο στο Κολωνάκι, που φέρεται να εφάρμοζε μη αδειοδοτημένες θεραπείες, εγείρει ερωτήματα για τη σωστή, νομότυπη λειτουργία των ιατρείων και των ιδιωτικών παρόχων υγείας.
Όσα έχουν γίνει γνωστά μέχρι στιγμής σχετικά με:
- την «κλινική» στο Κολωνάκι, που διαφήμιζε ελεύθερα και δημόσια στο ίντερνετ, αναζωογόνηση με βλαστοκύτταρα και άλλες θεραπείες,
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- το γεγονός ότι το υπουργείο Υγείας λίγες μόλις ώρες μετά τον θάνατό του Γιώργου Μαζωνάκη, δια στόματος Άδωνις Γεωργιάδη έκανε λόγο για «παθολογικό ιατρείο» και όχι αδειοδοτημένη κλινική,
- τις δηλώσεις Πατούλη, προέδρου του ΙΣΑ για έκτακτο έλεγχο στην «κλινική- ιατρείο» (ή ό,τι ήταν), εκ των υστέρων,
εγείρει ερωτήματα για το ποιος τελικά οφείλει να ελέγχει τα ιδιωτικά ιατρεία.
Ποιος οφείλει και μπορεί να κάνει ελέγχους στα ιατρεία;
Οι αρμοδιότητες για τους ελέγχους ενός ιδιωτικού ιατρείου στην Ελλάδα είναι όπως τόσα άλλα πράγματα – κατακερματισμένες ανάλογα με το αντικείμενο του ελέγχου.
Βασική αρμοδιότητα έχει ο Ιατρικός Σύλλογος
Ο ΙΣΑ (στην προκειμένη περίπτωση, καθώς το ιατρείο ήταν το Κολωνάκι) έχει αρμοδιότητα – άρα και ευθύνη - να διενεργεί ελέγχους για την τήρηση των προϋποθέσεων λειτουργίας βάσει του Π.Δ. 84/2001 και του Ν. 4512/2018.
Στις ευθύνες του εκάστοτε ιατρικού συλλόγου είναι ο έλεγχος της τήρησης του Κώδικα Ιατρικής Δεοντολογίας ενώ μπορεί να επιβάλλει διοικητικές κυρώσεις και πρόστιμα σε περίπτωση παραβάσεων.
Εθνική Αρχή Διαφάνειας (ΕΑΔ)
Αρμοδιότητα για τα ιατρεία την έννομη και κυρίως ασφαλή για τον πολίτη, λειτουργία του κάθε ιατρείου (και πολυϊατρείου κ.λπ, ιατρικού φορέα πρωτοβάθμιας υγείας) είχει και η Εθνική Αρχή Διαφάνειας. Στην ανεξάρτητη αυτή αρχή έχει ενσωματωθεί και το πρώην Σώμα Επιθεωρητών Υπηρεσιών Υγείας και Πρόνοιας – ΣΕΥΥΠ, το οποίο καταργήθηκε με τον νόμο περί «Επιτελικού κράτους».
«Το Σώμα Επιθεωρητών Υπηρεσιών Υγείας και Πρόνοιας (Σ.Ε.Υ.Υ.Π.) σύμφωνα με το νόμο 4622/7-8-2019 (ΦΕΚ Α' 133/07.08.2019) Άρθρο 82 καταργήθηκε και το σύνολο των αρμοδιοτήτων, δικαιωμάτων και υποχρεώσεων του μεταφέρεται στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας, η οποία καθίσταται καθολικός του διάδοχος» αναφέρει το αρμόδιο υπουργείο Υγείας. Η ΕΑΔ έχει δε, οριζόντια αρμοδιότητα ελέγχου αναφορικά με τη λειτουργία των ιατρείων κ.λπ. Έτσι, η Ανεξάρτητη Αρχή Διαφάνειας έχει την αρμοδιότητα να διενεργεί ελέγχους για τη νομιμότητα της λειτουργίας του ιατρείου ενώ οφείλει να ελέγχει περιπτώσεις παράνομης άσκησης ιδιωτικού έργου.
Για τη λειτουργία ενός ιατρείου αρμοδιότητα έχει και η Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας της Περιφέρειας, όπου υγειονομικοί υπάλληλοι και επόπτες δημόσιας υγείας των Περιφερειών έχουν το δικαίωμα να πραγματοποιούν υγειονομικούς ελέγχους ώστε να εξετάζουν την τήρηση των κανόνων υγιεινής και ασφάλειας αλλά και τη σωστή διαχείριση των ιατρικών αποβλήτων.
Τέλος αρμοδιότητες για τη λειτουργία των ιατρείων, πολυϊατρείων κλπ έχουν ΕΟΠΥΥ & ΥΠΕΔΥΦΚΑ σε ό,τι αφορά σε συνταγογραφήσεις και ελέγχους για δαπάνες υγείας. Αντικείμενο ελέγχου είναι η κατευθυνόμενη ή υπερβολική συνταγογράφηση, η έκδοση εικονικών παραπεμπτικών και η τήρηση των όρων της σύμβασης κλπ.
Νομοθετικό πλαίσιο και νομική υποχρέωση
Το νομοθετικό πλαίσιο για την εφαρμογή θεραπείας κλπ σε αδειοδοτημένο ιατρείο/ πολυκλινική κλπ και ποιος είναι υπεύθυνος για αυτό σε κάθε ιατρείο αναφέρεται πως «σύμφωνα με τα οριζόμενα στο Π.Δ. 84/2001 ως επιστημονικά υπεύθυνος ορίζεται ιατρός εταίρος ή άλλος ιατρός, αντίστοιχης ειδικότητας. Σε περίπτωση απουσίας του επιστημονικά υπεύθυνου κατά τη διάρκεια του ωραρίου λειτουργίας της Μονάδας ή λόγω άδειας ή ασθένειας ορίζεται ως αντικαταστάτης του αναπληρωτής αντίστοιχων προσόντων, ο οποίος περιλαμβάνεται στην κατάσταση επιστημονικού προσωπικού, που υποβάλλεται για τη χορήγηση βεβαίωσης λειτουργίας ή ορίζεται μεταγενέστερα με έγγραφη δήλωση του φορέα Π.Φ.Υ. στην αρμόδια υπηρεσία.
»Η για οποιοδήποτε λόγο αποχώρηση επιστημονικά υπεύθυνου συνοδεύεται, ταυτόχρονα με τον ορισμό του αντικαταστάτη του και την υποβολή εντός 15 ημερών αίτησης για την τροποποίηση της βεβαίωσης λειτουργίας στον Ιατρικό Σύλλογο. Στην περίπτωση που ο φορέας δεν προβεί στην υποχρεωτική εκ του νόμου τροποποίηση της βεβαίωσης λειτουργίας, η αρμόδια επιτροπή ελέγχου ιδιωτικών φορέων Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας είναι υποχρεωμένη να πραγματοποιήσει επείγοντα έλεγχο λειτουργίας του φορέα. Σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 38 του ν. 4771/2021 η παρουσία του επιστημονικά υπεύθυνου ή του νόμιμου αντικαταστάτη του κάθε φορέα ή τμήματος φορέα Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας είναι υποχρεωτική καθ’ όλο το ωράριο λειτουργίας του».
Επιπλέον, το σχετικό νομοθετικό πλαίσιο για την έννομη λειτουργία ιατρείων αναφέρει πως«σύμφωνα με τα οριζόμενα στο αρ. 319 του ν. 4512/2018 ο επιστημονικά υπεύθυνος ιατρός, εταιρείας παροχής ιατρικών υπηρεσιών, οφείλει να τηρεί τους κανόνες ιατρικής δεοντολογίας και είναι πειθαρχικά υπόλογος με βάση την ισχύουσα νομοθεσία, εξ ονόματος και για λογαριασμό της εταιρείας.
Ποινές και κυρώσεις
Επιπλέον, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην παρ. 5 του άρθρου 17 του Π.Δ.84/2001 κάθε παράβαση εταιρείας παροχής Π.Φ.Υ. σχετικά με τη νόμιμη λειτουργία του φορέα ή την παροχή υπηρεσιών υγείας από αυτόν πέραν της παράβασης των ειδικών προβλέψεων των άρθρων 14 και 15 του ανωτέρω Π.Δ. τιμωρείται με αφαίρεση της άδειας λειτουργίας από 1 μέχρι 6 μήνες και με πρόστιμο ύψους 14.000 ευρώ. Σε περίπτωση υποτροπής αφαιρείται οριστικά η βεβαίωση λειτουργίας και επιβάλλεται πρόστιμο 70.000 ευρώ. Σε περίπτωση παράβασης των ειδικών απαγορεύσεων του αρ. 14 του Π.Δ.84/2001διατάσσεται η άμεση και οριστική διακοπή της λειτουργίας του φορέα και ανακαλείται η αντίστοιχη βεβαίωση λειτουργίας. Επιπλέον με την ίδια απόφαση επιβάλλεται σε βάρος του παραβάτη και πρόστιμο ύψους από 14.000 ευρώ μέχρι 70.000 ευρώ. Επιπλέον η βεβαίωση λειτουργίας του φορέα ανακαλείται και στις περιπτώσεις που περιγράφονται στο άρθρο 13 του Π.Δ.84/2001.
Και σε αυτή την περίπτωση υπεύθυνος είναι ο Ιατρικός Σύλλογος, ο οποίος σύμφωνα με το νομοθετικό πλαίσιο «είναι ο αρμόδιος φορέας διοικητικής εποπτείας και ελέγχου όλων των ιδιωτικών φορέων παροχής Π.Φ.Υ και διαθέτει τη δυνατότητα επιβολής των προβλεπόμενων κατά τα άρθρα 13 και 17 του Π.Δ.84/2001 διοικητικών κυρώσεων και προστίμων, όπως κάθε φορά ισχύουν. (Ν. 4772/19-5-2017 άρθρο 85).
Περί διαφήμισης
Το ιατρείο – κλινική στο Κολωνάκι, όπου ο Γιώργος Μαζωνάκης υπέστη ανακοπή, διαφήμιζε στο site του ελεύθερα και δημόσια τις θεραπείες του ενώ το ζευγάρι των γιατρών έδινε διαλέξεις και μιλούσε σε συνεντεύξεις, βίντεο των οποίων υπάρχουν επίσης ελεύθερα και δημόσια στο youtube και άλλες πλατφόρμες. Ωστόσο το νομοθετικό πλαίσιο προνοεί για να την ιατρική διαφήμιση.
Στο άρθρο 11 ορίζεται πως:
- 1. Απαγορεύεται στους ιδιωτικούς φορείς παροχής υπηρεσιών Π.Φ.Υ. η με οποιονδήποτε τρόπο διαφήμιση και προβολή, καθώς και η αναγραφή στις επιτρεπόμενες από το νόμο πινακίδες μη αναγνωρισμένων τίτλων και ειδικοτήτων, τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 6 του ν. 2194/1994 όπως τροποποιήθηκαν με το άρθρο 2 του ν. 2256/1994 και συμπληρώθηκαν με την παράγραφο 6 του άρθρου 9 του ν. 2345/1995 (ΦΕΚ Α΄ 213) και από το άρθρο 17 του ν. 3418/2005 (ΦΕΚ Α΄ 287). Επιτρέπεται η χρήση απλών πινακίδων σήμανσης (κατευθυντηρίων πινακίδων), εφόσον δεν έχουν διαφημιστικά στοιχεία.
2. Κάθε φορέας παροχής υπηρεσιών Π.Φ.Υ. φέρει υποχρεωτικά στην επωνυμία της μόνο τις λέξεις: «ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΙΑΤΡΕΙΟ», ή «ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΠΟΛΥΙΑΤΡΕΙΟ», ή «ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΕΙΟ», ή «ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΠΟΛΥΟΔΟΝΤΙΑΤΡΕΙΟ», ή «ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ», ή «ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ», συνοδευόμενες από την ένδειξη και το διακριτικό τίτλο του φορέα. Απαγορεύεται η χρησιμοποίηση του ίδιου διακριτικού από άλλο φορέα παροχής υπηρεσιών Π.Φ.Υ. σε όλη τη Χώρα.
3. Απαγορεύεται στους ιδιωτικούς φορείς παροχής υπηρεσιών Π.Φ.Υ. να χρησιμοποιούν στην επωνυμία τους, Ελληνικά, ή ξενόγλωσσα, τους όρους «ΚΕΝΤΡΟ ΥΓΕΙΑΣ», ή «ΙΑΤΡΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ», ή «ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ» ή «ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ», σε συνδυασμό ή μη με οποιοδήποτε άλλο τίτλο, ή επωνυμία, εφαρμοζόμενων των διατάξεων της παραγράφου 1 του άρθρου 12 του ν.1579/1985 (ΦΕΚ Α΄ 217), που καταργήθηκε με τις διατάξεις του άρθρου 132 του ν. 2071/1992 και επανήλθε σε ισχύ με την παράγραφο 1 του άρθρου 59 του ν. 2519/1997 (ΦΕΚ Α΄ 165)».
