Το 2026 μας κάνει «ποδαρικό» με πλούσια αστρονομικά φαινόμενα καθώς μόλις μια μέρα μετά την Υπερπανσέληνο του Ιανουαρίου 2026 που αναμένεται να λάμψει στον ουρανό το Σάββατο 3 Γενάρη, οι λάτρεις των ουράνιων φαινομένων θα απολαύσουν και τις Τεταρτίδες, τα πεφταστέρια που έρχονται την Κυριακή 4 του μήνα.
Η υπερπανσέληνος θα γίνει όταν η Σελήνη βρεθεί κοντά στη Γη, στο λεγόμενο Περίγειο, κάνοντάς την να φαίνεται μεγαλύτερη και φωτεινότερη από το συνηθισμένο. Παράλληλα, τη νύχτα 3 προς 4 Ιανουαρίου, οι λάτρεις του ουρανού θα έχουν την ευκαιρία να δουν έως και 40–60 πεφταστέρια ανά ώρα. Οι Τεταρτίδες ξεχωρίζουν για τα φωτεινά και γρήγορα μετέωρά τους, αν και το παράθυρο παρατήρησης είναι σύντομο. Για να απολαύσετε τα πεφταστέρια, επιλέξτε περιοχή με χαμηλή φωτορύπανση, κοιτάξτε προς τον βορειοανατολικό ουρανό και αφήστε τα μάτια σας να συνηθίσουν το σκοτάδι για τουλάχιστον 20 λεπτά.
Πανσέληνος Ιανουαρίου 2026: Η ονομασία «φεγγάρι του λύκου» και η προέλευσή της
Τα ονόματα της πανσελήνου προέρχονται από τις ιθαγενείς φυλές της Αμερικής, οι οποίες «βάφτισαν» τα ολόγιομα φεγγάρια ανάλογα με τα φυσικά φαινόμενα, τις αγροτικές εργασίες, τη χλωρίδα ή την πανίδα που πρωταγωνιστεί κατά τη διάρκεια ολόκληρου του μήνα. Η πανσέληνος του Ιανουαρίου, η ονομασία «Φεγγάρι του Λύκου» δόθηκε επειδή κατά τη διάρκεια αυτού του μήνα ακούγονται δυνατά τα αλυχτίσματα των λύκων. Πιστεύεται ότι η πανσέληνος του Ιανουαρίου έγινε γνωστή ως Σελήνη του Λύκου επειδή οι λύκοι ήταν πιο πιθανό να ακούγονται να ουρλιάζουν αυτή τη στιγμή. Παραδοσιακά πίστευαν ότι οι λύκοι ουρλιάζουν λόγω της πείνας κατά τη διάρκεια του χειμώνα, αλλά σήμερα γνωρίζουμε ότι οι λύκοι ουρλιάζουν για διαφορετικούς λόγους. Το ουρλιαχτό και άλλες φωνές λύκων χρησιμοποιούνται γενικά για να ορίσουν την περιοχή, να εντοπίσουν μέλη της αγέλης, να ενισχύσουν τους κοινωνικούς δεσμούς και να συντονίσουν το κυνήγι.
Τεταρτίδες: Την Κυριακή κορυφώνεται η πρώτη βροχή από «πεφταστέρια» για το 2026
Οι Τεταρτίδες (Quadrantids) θα κορυφωθούν στην Ελλάδα και στο υπόλοιπο βόρειο ημισφαίριο τη νύχτα 3 προς 4 Ιανουαρίου με έως και 40–60 πεφταστέρια ανά ώρα. Είναι καλύτερα ορατές στα πιο βόρεια γεωγραφικά πλάτη, ιδίως σε κατεύθυνση βορειοανατολική στον ουρανό. Εμφανίζουν στο αποκορύφωμά τους έως 50 μετέωρα την ώρα, που εισέρχονται στην ατμόσφαιρα της Γης με ταχύτητα άνω των 40 χιλιομέτρων ανά δευτερόλεπτο, ενώ έχουν αναφερθεί έως και 120 μετέωρα κάποιες χρονιές. Είναι μια βροχή διαττόντων που θεωρείται καλύτερη του μέσου όρου, αν και είναι λιγότερη γνωστή από άλλες όπως των Λεοντιδών, των Ωριωνιδών και των Διδυμίδων, καθώς τα μετέωρά της είναι πιο αχνά, αλλά συχνά φωτίζουν τον ουρανό με ασυνήθιστα γιγάντιες «ουρές».
Η συγκεκριμένη βροχή από «πεφταστέρια» έχει πάρει το όνομά της από έναν αχνό αστερισμό (Quadrans Muralis ή Επιτοίχιος Τετράς - ήταν ένα αρχαίο αστρονομικό εργαλείο πριν την εφεύρεση του τηλεσκοπίου), τον οποίο είχε ανακαλύψει ο Γάλλος αστρονόμος Ζερόμ Λαλάντ το 1795, αλλά δεν υπάρχει πια. Σήμερα η πηγή προέλευσης των μετεώρων φαίνεται να είναι ο αστερισμός του Βοώτη, στον οποίο η Επιτοίχιος Τετράς ενσωματώθηκε το 1922, όταν η Διεθνής Αστρονομική Ένωση προσδιόρισε τους 88 αστερισμούς που υπάρχουν σήμερα. Οι αστρονόμοι δεν είναι ακόμη σίγουροι ποιος ήταν ο διερχόμενος κομήτης, ο οποίος άφησε πίσω του την ουρά σκόνης και σωματιδίων, που μετατρέπονται σε μετέωρα κάθε φορά που η Γη διασταυρώνεται με την τροχιά τους. Είναι πιθανό να πρόκειται για τον αστεροειδή «2003 ΕΗ1» διαμέτρου περίπου δύο χιλιομέτρων, που αποτελεί απομεινάρι ενός πρώην κομήτη, του C/1490 Y1. Ο αστεροειδής επίσημα ανακαλύφθηκε το 2003, αλλά τον μητρικό κομήτη είχαν παρατηρήσει πρώτοι οι Κινέζοι, Ιάπωνες και Κορεάτες αστρονόμοι ήδη από το 15ο αιώνα. Οι πρώτες παρατηρήσεις των διαττόντων Τεταρτιδών στην Ευρώπη έγιναν από το Αστεροσκοπείο των Βρυξελλών το 1825.































