Ξημέρωσε Μεγάλο Σάββατο με τους πιστούς να προσδοκούν την πολυπόθητο άγγελμα της Ανάστασης. Η σημερινή ημέρα ολοκληρώνει τη Μεγάλη Εβδομάδα και κλείνει τον κύκλο της Μεγάλης Σαρακοστής που ξεκίνησε από την Καθαρά Δευτέρα. Το σημερινό εκκλησιαστικό τελετουργικό είναι αφιερωμένο στην Ταφή και την Κάθοδο του Χριστού στον Άδη.
Η πρώτη Ανάσταση το πρωί του Μεγάλου Σαβββάτου
Η πρώτη Ανάσταση γιορτάζεται στις 9 το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου. Ψάλλεται ο Εσπερινός της Ανάστασης, γνωστός και ως «Πρώτη Ανάσταση», ενώ το τροπάριο «Ανάστα ο Θεός» αντηχεί στις αψίδες των ναών εν μέσω πανηγυρικής ατμόσφαιρας. «Ανάστα ο Θεός, κρίνων την γην» ψάλλουν οι ιερείς στους ναούς σε όλη την Ελλάδα, για τη στιγμή που «η ζωή νικά και ελευθερώνει τις ψυχές από τον φόβο».
Ο ψαλμός:
«Ανάστα, ο Θεός, κρίνον την γην
ότι συ κληρονομήσεις
εν πάσι τους έθνεσι»
Αμέσως μετά, διαβάζεται το Ευαγγέλιο, που έχει αναστάσιμο περιεχόμενο (Κατά Ματθαίον κη’ 1-20): Σεισμός εγένετο μέγας, καθώς οι Μυροφόρες, πλησιάζουν τον Τάφο του Ιησού. Άγγελος Κυρίου αποσφραγίζει τον τάφο. Όταν οι δύο γυναίκες καταφθάνουν τον βλέπουν κενό και τον Άγγελο να τους αναγγέλλει ότι «Κύριος Ανέστη».
Σύμφωνα με την ορθόδοξη παράδοση η πρώτη Ανάσταση μοιάζει συμβολικά με σεισμό, αφού γκρεμίζει τον παλιό κόσμο για να χτίσει ένα νέο, αυτόν της Βασιλείας των Ουρανών.
Ο ιερέας σκορπά δαφνόφυλλα σύμβολα της νίκης του Χριστού. Την ίδια ώρα οι πολυέλαιοι της εκκλησίας κουνιούνται -σαν από σεισμό- και οι πιστοί χτυπούν τα στασίδια, συμμετέχοντας με αυτό τον ιδιαίτερα ηχηρό τρόπο στη χαρμόσυνη είδηση της πρώτης Ανάστασης του Κυρίου.
Η Ανάσταση θα γιορταστεί με όλες τις τιμές τα μεσάνυχτα του Μεγάλου Σαββάτου προς Κυριακή του Πάσχα όπου ψάλλεται το «Χριστός Ανέστη» και στη συνέχεια τελείται ο Όρθρος και η Αναστάσιμη Θεία Λειτουργία της Κυριακής του Πάσχα.
Γιατί γιορτάζουμε την Ανάσταση τα μεσάνυχτα του Μεγάλου Σαββάτου
Η ακριβής ώρα που έγινε η Ανάσταση του Ιησού, αποτελεί ένα σημείο προβληματισμού και διαφωνίας μεταξύ των μελετητών.
Ο Ματθαίος αναφέρει “Οψέ Σάββατων τη επιφωσκούση εις μίαν σαββάτων”, προσδιορίζοντάς την μέχρι την ανατολή του ηλίου, την πρώτη ημέρα της εβδομάδος, εννοώντας την Κυριακή.
Ο Λουκάς επίσης αναφέρεται στη πρώτη ημέρα της εβδομάδας, τα βαθιά χαράματα: “Τη δε μια των σαββάτων, όρθρου βαθέως ήλθον επί το μνήμα”.
O Ιωάννης γράφει όταν πέρασε η ημέρα του Σαββάτου, κατά την πρώτη ημέρα της εβδομάδας, όταν ήταν ακόμα σκοτάδι: “Έρχεται πρωί σκοτίας έτι ούσης εις το μνημείον”.Και ο Μάρκος , συμφωνεί ως προς την ημέρα και προσδιορίζει το χρόνο μετά τη δύση του ηλίου. “Λίαν πρωί της μιας σαββάτων έρχονται επί το μνημείον ανατείλαντος του ηλίου”.
Ο Χριστός είχε δηλώσει στους μαθητές Του “αποκτανθήναι και τη τρίτη ημέρα εγερθήναι”, δηλαδή ότι θα καταδικαστεί σε θάνατο, αλλά την τρίτη ημέρα θα αναστηθεί. Αυτό λοιπόν που επιθυμούν όλοι οι ευαγγελιστες είναι να γίνει σαφές ότι πράγματι, αναστήθηκε ο Ιησούς την τρίτη ημέρα!
Ο Ιησούς Χριστός πεθαίνει το μεσημέρι της Παρασκευής. Μέχρι τα μεσάνυχτα της Παρασκευής, είναι η πρώτη μέρα, μέχρι τα μεσάνυχτα Σαββάτου είναι η δεύτερη μέρα, οπότε ο Ιησούς πρέπει να αναστήθηκε από τις 00.01 την νύχτα της Κυριακής μέχρι και τις 24.00 της ίδιας ημέρας.Γι αυτό το λόγο η Ορθόδοξη Εκκλησία έχει ορίσει ως ώρα της Ανάστασης τη στιγμή που ξεκινάει η τρίτη ημέρα, με το σκεπτικό πως όποτε κι αν αναστήθηκε ο Χριστός, η σωστή ώρα περιέχεται μέσα στην Κυριακή.
