Ο Ηλίας Μόσιαλος, καθηγητής του LSE στην Πολιτική της Υγείας και επίτιμος διδάκτορας της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, ανέλυσε με νέα ανάρτησή του στο Facebook τα επικαιροποιημένα εργαστηριακά στοιχεία που προέκυψαν για τη μετάλλαξη Όμικρον.
«Γνωρίζουμε πλέον ότι η όμικρον μεταδίδεται πολύ πιο γρήγορα, αλλά δεν γνωρίζουμε ακόμη για τη σοβαρότητα των λοιμώξεων που προκαλεί. Αλλά είναι πιθανό να προκαλεί περισσότερες λοιμώξεις με ήπια συμπτώματα σε σύγκριση με τη Δέλτα», ανέφερε ο γνωστός καθηγητής Υγείας.
Επισήμανε δε, ότι με την παραλλαγή Όμικρον του κορονοϊού «θα κολλήσουν πολλοί περισσότεροι» από τη Δέλτα και «θα υπάρχει μάλλον επιβάρυνση του συστήματος υγείας».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Συγκεκριμένα, σε ανάρτηση που έκανε απόψε στο facebook, ο Ηλίας Μόσιαλος τονίζει: «Το σημαντικό όμως είναι αν προκαλεί περισσότερες σοβαρές λοιμώξεις. Για να το γνωρίζουμε αυτό χρειάζεται να συγκρίνουμε την επίπτωση της όμικρον σε ανεμβολιαστους σε σύγκριση με την δέλτα σε ανεμβολίαστους. Και αυτά τα δεδομένα δεν τα έχουμε ακόμα.
»Έχουμε όμως νέα εργαστηριακά στοιχεία για την όμικρον. Μια σημερινή ανακοίνωση από την Ιατρική Σχολή LKS στο Πανεπιστήμιο του Χονγκ Κονγκ (HKUMed) δίνει τις πρώτες πληροφορίες για το πως η όμικρον μολύνει την αναπνευστική οδό στον άνθρωπο. Οι ερευνητές διερεύνησαν πως μολύνει η όμικρον τα κύτταρα, χρησιμοποιώντας ως πειραματικό μοντέλο για την καλλιέργεια του ιού, ιστό από ανθρώπινους πνεύμονες. Τα αποτελέσματα έδειξαν πως 24 ώρες μετά τη μόλυνση, η όμικρον πολλαπλασιάζεται πολύ γρηγορότερα από την παραλλαγή δέλτα που κυριαρχεί επί του παρόντος. Αυτό μπορεί να εξηγήσει γιατί η όμικρον μπορεί να μεταδίδεται πολύ πιο εύκολα μεταξύ ανθρώπων, σε σχέση με προηγούμενες παραλλαγές.
»Τα αποτελέσματα όμως έδειξαν επίσης πως η λοίμωξη που προκαλεί η όμικρον στον πνεύμονα είναι σημαντικά χαμηλότερη από το αρχικό στέλεχος του κορωνοϊού. Αυτό, εάν ισχύει θα μπορούσε να αποτελεί έναν δείκτη μικρότερης σοβαρότητας της νόσου.
Που ελπίζουμε βέβαια να επιβεβαιωθεί και κλινικά και επιδημιολογικά. Σε αυτή τη μελέτη να προσθέσω κάτι που μου είχε προκαλέσει ενδιαφέρον. Αφορά μια δήλωση ήδη από τις 2 Δεκεμβρίου, από το εθνικό εργαστήριο ιολογίας, στο Ιατρικό Κέντρο Sheba στο Tel Hashomer του Ισραήλ. Η διευθύντρια του εργαστηρίου, καθηγήτρια Ella Mendelson, είχε αναφέρει πως προσπαθούσαν να καλλιεργήσουν τον ιό που προέρχεται από τα κλινικά δείγματα, ώστε να αναπαραχθεί σε κυτταροκαλλιέργειες και καθυστερούσαν "Προς το παρόν, ακόμα περιμένουμε…η όμικρον δεν πολλαπλασιάζεται πολύ γρήγορα στις καλλιέργειες, και θυμίζει την βρετανική [άλφα] παραλλαγή, η οποία επίσης πολλαπλασιαζόταν πιο αργα στα κύτταρα", είχε πει τότε.
»Όμως, πρέπει να καταλάβουμε τι σημαίνει αυτό. Η σοβαρότητα της νόσου σε κάποιον που θα κολλήσει τον ιό, δεν καθορίζεται μόνο από την αναπαραγωγή του ιού αλλά και από την ανοσολογική απόκριση του ανθρώπου που κόλλησε. Όπως έχουμε δει, στα πολύ σοβαρά περιστατικά, μπορεί να οδηγήσει στη γνωστή υπεραντίδραση του ανοσοποιητικού, την καταιγίδα κυτοκινών. Και όπως έχουμε πει πολλές φορές, μια παραλλαγή του ιού μπορεί να προκαλέσει και σοβαρή ασθένεια και θάνατο, παρόλο που η ίδια μπορεί να είναι λιγότερο μολυσματική ή παθογόνα σε σχέση με μια αλλη παραλλαγή του ίδιου ιού.
»Επομένως, σε συνδυασμό με τις πρόσφατες μελέτες που δείχνουν ότι η παραλλαγή όμικρον μπορεί εν μέρει να ξεφύγει από την προστασία που παρέχουν τα εμβόλια ή οι παλαιότερες λοιμώξεις, η συνολική απειλή και ατομικά και για το σύστημα υγείας, δεν έχει εξαλειφθεί. Και βέβαια, να υπογραμμίσω πως χρειάζεται εγρήγορση ακόμη και αν ισχύουν αυτά τα αποτελέσματα. Γιατί με την όμικρον θα κολλήσουν πολλοί περισσότεροι από δέλτα, και θα υπάρχει μάλλον επιβάρυνση του συστήματος υγείας. Όσο περισσότερο καθυστερήσουμε τη διασπορά της όμικρον τόσο καλύτερο για όλους μας».
Ο φόβος της υπερμετάλλαξης
Ο Πολ Μπάρτον, επικεφαλής γιατρός της Moderna εξέφρασε την ανησυχία του για τον ενδεχόμενο «συνδυασμό» μετάλλαξης της Όμικρον με τη Δέλτα και τη δημιουργία μιας υπερμετάλλαξης σε περίπτωση που κάποιος μολυνθεί ταυτόχρονα και από τις δύο
Ο κ. Μπάρτον, επικεφαλής γιατρός της Moderna, μιλώντας στην Επιτροπή Επιστήμης και Τεχνολογίας της Βρετανίας, προειδοποίησε ότι ο μεγάλος αριθμός κρουσμάτων της νέας παραλλαγής Όμικρον σε συνδυασμό με την ήδη υπάρχουσα Δέλτα αυξάνουν τον κίνδυνο για μια νέα υπερπαραλλαγή.
Οι λοιμώξεις από την Covid συνήθως περιλαμβάνουν μόνο ένα μεταλλαγμένο στέλεχος, αλλά σε εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις δύο μπορεί να χτυπήσουν ταυτόχρονα. Εάν τα μεταλλαγμένα στελέχη μολύνουν επίσης το ίδιο κύτταρο, μπορεί να είναι σε θέση να ανταλλάξουν DNA και να συνδυαστούν για να δημιουργήσουν μια νέα έκδοση του ιού.
Ο κ. Μπάρτον προειδοποίησε ότι ο μεγάλος αριθμός κρουσμάτων Δέλτα και Όμικρον που κυκλοφορούν αυτή τη στιγμή στη Βρετανία καθιστούν αυτό το σενάριο πιο πιθανό.
Είπε στους βουλευτές της Επιτροπής ότι ήταν «σίγουρα» δυνατό να ανταλλάξουν γονίδια και να ενεργοποιήσουν μια ακόμη πιο επικίνδυνη παραλλαγή. Οι ερευνητές έχουν προειδοποιήσει ότι αυτά τα συμβάντα, που επιστημονικά ονομάζονται "γεγονότα ανασυνδυασμού", είναι πιθανά, αλλά απαιτούν πολύ συγκεκριμένες συνθήκες και τη σύμπτωση ως επί το πλείστον μη ελεγχόμενων γεγονότων.
Το στέλεχος Όμικρον κυριαρχεί ήδη στο Λονδίνο μόλις δύο εβδομάδες αφότου εντοπίστηκε στη χώρα και οι ειδικοί εκτιμούν ότι θα είναι το κύριο στέλεχος μέχρι την Πρωτοχρονιά. Ερωτηθείς εάν αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μια πιο επικίνδυνη παραλλαγή, ο Μπάρτον είπε ότι «σίγουρα θα μπορούσε. Σίγουρα υπάρχουν δεδομένα. Έχουν δημοσιευθεί και μελέτες από τη Νότια Αφρική που λένε ότι οι άνθρωποι -και σίγουρα οι ανοσοκατεσταλμένοι άνθρωποι- μπορούν να φιλοξενήσουν και τους δύο ιούς», σημείωσε.
Η προειδοποίηση απ΄ό το ECDC
Θα κυριαρχήσει όπως όλα δείχνουν η μετάλλαξη «Όμικρον» του κορονοϊού SARS-CoV-2 έναντι της Δέλτα στις αρχές του 2022, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC).
Στη σχετική ανακοίνωσή του το ECDC αναφέρει πως «ως εκ τούτου, αξιολογούμε την πιθανότητα περαιτέρω εξάπλωσης της παραλλαγής Όμικρον στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο ως πολύ υψηλή» σημειώνει.
Η εμφάνιση της μετάλλαξης «Όμικρον» εγείρει σοβαρές ανησυχίες λόγω των προκαταρκτικών αναφορών για σημαντικό πλεονέκτημα ανάπτυξης και πιθανή ανοσολογική διαφυγή σε σύγκριση με την παραλλαγή «Δέλτα». Παρόλο που τα κρούσματα της «Όμικρον» τα οποία αναφέρθηκαν αρχικά στην ΕΕ/ΕΟΧ συνδέονταν με ταξίδια, καταγράφεται πλέον ένας αυξανόμενος αριθμός κρουσμάτων που έχουν αποκτηθεί εντός της ΕΕ/ΕΟΧ, μεταξύ άλλων ως τμήματα ομάδων και εστιών. Τα κρούσματα ανιχνεύονται επίσης μέσω αντιπροσωπευτικών δειγματοληψιών σε συστήματα παρακολούθησης ρουτίνας. Αυτό δείχνει ότι η κοινοτική μετάδοση βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη στις χώρες της ΕΕ/ΕΟΧ και ότι αναμένεται περαιτέρω ταχεία αύξηση του αριθμού των κρουσμάτων τους επόμενους δύο μήνες.
Εκθετική αύξηση των κρουσμάτων
Τα δεδομένα είναι επί του παρόντος πολύ περιορισμένα για να αξιολογηθεί η σοβαρότητα της νόσου που προκαλείται από την «Όμικρον» στον πληθυσμό της ΕΕ και του ΕΟΧ. Ωστόσο, ακόμα κι αν η σοβαρότητα της νόσου που προκαλείται από την εν λόγω μετάλλαξη είναι ίση ή χαμηλότερη από τη σοβαρότητα της «Δέλτα», η αυξημένη μεταδοτικότητα και η επακόλουθη εκθετική αύξηση των περιπτώσεων θα αντισταθμίσουν γρήγορα τα τυχόν οφέλη μιας πιθανόν μειωμένης σοβαρότητας. Ως εκ τούτου, θεωρείται πολύ πιθανό ότι η «Όμικρον» θα προκαλέσει πρόσθετες νοσηλείες και θανάτους, επιπλέον αυτών που αναμένονταν ήδη σε προηγούμενες προβλέψεις που λαμβάνουν υπόψη μόνο τη «Δέλτα».
Η αποτελεσματικότητα των εμβολίων έναντι των σοβαρών εκβάσεων που προκαλούνται από την «Δέλτα» παραμένει υψηλή. Από τις 9 Δεκεμβρίου 2021, η σωρευτική πλήρης πρόσληψη του εμβολίου COVID-19 στον συνολικό πληθυσμό της ΕΕ/ΕΟΧ είναι 66,8%. Συνολικά, η πρόοδος στη λήψη παραμένει άνιση μεταξύ των χωρών, με τέσσερις χώρες της ΕΕ/ΕΟΧ να αναφέρουν ακόμη λιγότερο από το 50% της πλήρους πρόσληψης εμβολίων στον συνολικό πληθυσμό τους.
Επιπλέον, εξακολουθούν να μην υπάρχουν επαρκή δεδομένα από την πραγματική ζωή σχετικά με την αποτελεσματικότητα των εμβολίων που έχουν εγκριθεί στην ΕΕ σε σχέση με την μετάλλαξη Όμικρον.
Οι αναμνηστικές δόσεις θα αυξήσουν την προστασία
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, σχετικά με σοβαρές συνέπειες που προκαλούνται από τη «Δέλτα» και πιθανώς την «Όμικρον», οι αναμνηστικές δόσεις θα αυξήσουν την προστασία, με τον αντίκτυπο στον πληθυσμό να αναμένεται να είναι υψηλότερος εάν η αναμνηστική δόση χορηγηθεί στο μεγαλύτερο μέρος των ενηλίκων σε σύντομο χρονικό διάστημα. Τα διαθέσιμα δεδομένα υποστηρίζουν την ασφαλή και αποτελεσματική χορήγηση της αναμνηστικής δόσης ήδη τρεις μήνες μετά την ολοκλήρωση του αρχικού εμβολιασμού. Η συντόμευση του διαστήματος χορήγησης σε τρεις μήνες μπορεί να απαιτήσει προσαρμογή των εθνικών σχεδίων ανάπτυξης εμβολίων.
Ως απόκριση στην υψηλή συχνότητα εμφάνισής της, οι μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις θα πρέπει να συνεχίσουν να εφαρμόζονται από όλες τις χώρες και δεδομένης της επικείμενης πιθανής κυριαρχίας της «Όμικρον», αυτές πρέπει να ενισχυθούν περαιτέρω χωρίς καθυστέρηση. Η άμεση ενίσχυσή τους θα επιβραδύνει την εξάπλωση της «Όμικρον», για να επιτρέψει στις χώρες να κερδίσουν χρόνο για περαιτέρω ανάπτυξη εμβολιασμών, συμπεριλαμβανομένων των αναμνηστικών δόσεων, και να αποτρέψει μια ξαφνική υψηλή επίδραση από την εξάπλωση αυτής της παραλλαγής.
Ο ΠΟΥ για τα εμβόλια
Την ίδια ώρα, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), με σημερινή ανακοίνωσή του επισ΄ήμανε ότι τα εμβόλια κατά του κορονοϊού ίσως είναι λιγότερο αποτελεσματικά έναντι της μετάλλαξης Όμικρον και έκανε λόγο για υψηλό κίνδυνο επαναμόλυνσης.
Ο ΠΟΥ, στην εβδομαδιαία επικαιροποιημενη έκθεσή του για την επιδημία, ανέφερε ότι χρειάζονται περισσότερα στοιχεία για να γίνει καλύτερα κατανοητή η έκταση στην οποία η Όμικρον μπορεί να διαφύγει την ανοσία που έχει επιτευχθεί είτε μέσω εμβολιασμού είτε μέσω νόσησης.
«Ως αποτέλεσμα αυτού, ο συνολικός κίνδυνος που συνδέεται με το νέο ανησυχητικό στέλεχος Όμικρον παραμένει πολύ υψηλός», ανέφερε ο οργανισμός, απηχώντας τα σχόλια αξιωματούχων του ΠΟΥ σε διαδικτυακή ενημέρωση των δημοσιογράφων χθες.
ΠΟΥ: Καμία μετάλλαξη δεν εξαπλώθηκε τόσο γρήγορα όσο η «Όμικρον»
Χθες, Τρίτη, ο ΠΟΥ επιβεβαίωσε την υψηλή μεταδοτικότητα της μετάλλαξης Όμικρον ενώ και τα δεδομένα από τις ευρωπαϊκές χώρες, επικυρώνουν τις εκτιμήσεις του Οργανισμού: Η Δανία ανακοίνωσε σήμερα 1.000 κρούσματα της νέας μετάλλαξης ενώ η Ολλανδία κλείνει εσπευσμένα τα δημοτικά σχολεία ενόψει Χριστουγέννων.
Η φράση του γενικού γραμματέα του ΠΟΥ, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους, είναι ενδεικτική της ανηυσυχίας του συναγερμού: «Kαμία παραλλαγή του κορωνοϊού που προκαλεί την Covid-19 δεν εξαπλώθηκε τόσο γρήγορα όσο η Όμικρον», δήλωσε ο αξιωματούχος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας που εκτιμά ότι το στέλεχος αυτό βρίσκεται πλέον σε όλες τις χώρες.
Κρούσματα της «Όμικρον» έχουν εντοπιστεί σε 77 χώρες «όμως η πραγματικότητα είναι ότι η Όμικρον βρίσκεται πιθανότατα στις περισσότερες χώρες, ακόμη και αν δεν έχει εντοπιστεί ακόμη. Η Όμικρον εξαπλώνεται με ρυθμό που δεν έχουμε ξαναδεί σε καμία άλλη παραλλαγή» εξήγησε ο Γκεμπρεγέσους.
«Ανησυχούμε από το γεγονός ότι οι άνθρωποι θεωρούν την Όμικρον ήπια (…) Ακόμη και αν η Όμικρον προκαλεί λιγότερο σοβαρή ασθένεια, ο αριθμός των κρουσμάτων θα μπορούσε για άλλη μια φορά να κατακλύσει εκείνα τα συστήματα υγείας που δεν είναι προετοιμασμένα», προειδοποίησε.
Ο επικεφαλής του ΠΟΥ υπογράμμισε επίσης ότι τα εμβόλια από μόνα τους δεν θα επιτρέψουν σε καμία χώρα να βγει από την κρίση και ζήτησε να χρησιμοποιούνται όλα τα διαθέσιμα εργαλεία: οι μάσκες, ο τακτικός αερισμός των κλειστών χώρων και η τήρηση των αποστάσεων. «Να τα κάνετε όλα αυτά. Κάντε τα με συνέπεια. Κάντε τα σωστά», επέμεινε.
Ο Τέντρος επισήμανε ότι η εμφάνιση της Όμικρον ώθησε ορισμένες χώρες να επιταχύνουν τα προγράμματα αναμνηστικού εμβολιασμού για όλον τον ενήλικο πληθυσμό τους, «μολονότι δεν έχουμε στοιχεία για την αποτελεσματικότητα των ενισχυτικών εμβολιασμών έναντι αυτής της παραλλαγής».
«Θέλω να είμαι ξεκάθαρος: ο ΠΟΥ δεν είναι κατά των αναμνηστικών δόσεων. Είμαστε κατά της (εμβολιαστικής) ανισότητας», είπε ο Τέντρος και στη συνέχεια εξήγησε πως «είναι θέμα προτεραιοτήτων. Η σειρά (εμβολιασμού) μετράει. Το να δίνεις ενισχυτικές δόσεις σε ομάδες χαμηλού κινδύνου, απλώς θέτει σε κίνδυνο τη ζωή εκείνων που είναι υψηλού κινδύνου και ακόμη περιμένουν την πρώτη δόση τους, λόγω των προβλημάτων στον ανεφοδιασμό».
Ο επικεφαλής του ΠΟΥ κατέληξε λ΄έγοντας στη διαδικτυακή, τακτική ενημέρωση του Οργανισμού από τη Γενεύη «από την άλλη, το να δίνεις πρόσθετες δόσεις σε εκείνους που διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο μπορεί να σώσει περισσότερες ζωές από το να δίνεις τις πρώτες δόσεις σε εκείνους που ανήκουν σε ομάδες χαμηλού κινδύνου».
Η κατάσταση στην Ελλάδα
Όσον αφορά την Ελλάδα, τις τελευταίες ώρες αναλύονται τουλάχιστον πέντε νέα, ύποπτα κρούσματα με τη μετάλλαξη Όμικρον.
Στο μικροσκόπιο των υγειονομικών Αρχών έχουν μπει τουλάχιστον πέντε νέα κρούσματα, από Αττική και Κρήτη, τα οποία εμφανίζοντας ως πιθανά περιστατικά λοίμωξης κορονοϊο΄ύ με τη μετάλλαξη Όμικρον.
Τα τελικά αποτελέσματα των αναλύσεων αναμένεται να ενσωματωθούν (αν όχι σήμερα) στην αυριανή επιδημιολογική έκθεση του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ).
Μέχρι τώρα τα επιβεβαιωμένα κρούσματα είναι πέντε, τα τέσσερα εκ των οποίων αφορούν ταξιδιώτες από τη Νότια Αφρική και τη Γαλλία, ενώ το πέμπτο είναι στενή επαφή ταξιδιώτη.
Τι είπε ο δήμαρχος Σητείας
Νωρίτερα σήμερα είχε γίνει γνωστό ότι παρουσιάστηκαν νέα ύποπτα κρούσματα για τη μετάλλαξη Όμικρον στην Κρήτη, και ειδικότερα στη Σητεία.
Μιλώντας στο Ράδιο Κρήτη, ο δήμαρχος Σητείας, Γιώργος Ζερβάκης, ανέφερε πως η πληροφόρηση που έχει εκείνος είναι πως τα κρούσματα είναι τρία.
Τα δύο που είναι ήδη γνωστά, αφορούν σε δύο νεαρές γυναίκες οι οποίες είχαν γυρίσει πρόσφατα από χώρα του εξωτερικού και τώρα βρίσκονται σε κατ’ οίκον περιορισμό με ήπια συμπτώματα.
Το τρίτο κρούσμα αφορά σε έναν νεαρό άνδρα ο οποίος σύμφωνα με τον δήμαρχο, νοσηλεύεται στο Νοσοκομείο, σε καλή όμως κατάσταση.
Τέλος, ο κ. Ζερβάκης σχολίασε πως η Σητεία είναι από τις περιοχές με το μεγαλύτερο ποσοστό εμβολιασμού αφού οι κάτοικοι σπεύδουν καθημερινά και θωρακίζουν τον οργανισμό τους κατά του νέου κορoνοϊού.
