Ο άνθρωπος είναι πολύ πιο μονογαμικός από τα πρωτεύοντα «ξαδέρφια» του, αλλά λιγότερο από τον κάστορα, σύμφωνα με μια νέα μελέτη.
Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Cambridge ανέλυσαν την αναλογία των αμφιθαλών αδελφών έναντι των ετεροθαλών σε διάφορα είδη ζώων, καθώς και σε διάφορους πληθυσμούς ανθρώπων σε όλη την ιστορία και τα ευρήματα είναι αποκαλυπτικά.
Τα είδη και οι κοινωνίες που είναι πιο μονογαμικά τείνουν να έχουν μεγαλύτερο αριθμό αδελφών με κοινούς και τους δύο γονείς, ενώ εκείνα που είναι πολυγαμικά παράγουν περισσότερα ετεροθαλή αδέρφια. Η ομάδα επιστημόνων με επικεφαλής τον Mark Dyble, εξελικτικό ανθρωπολόγο στο Πανεπιστήμιο του Cambridge, χρησιμοποίησε ένα υπολογιστικό μοντέλο και δεδομένα αδελφών που προέκυψαν από γενετικές μελέτες ανθρώπων και άλλων ζώων για να καταλήξει στις εκτιμώμενες βαθμολογίες μονογαμίας.
Την Τετάρτη παρουσίασαν τα ευρήματά τους στο περιοδικό Proceedings of the Royal Society B.
Τα ευρήματα των ερευνών
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι κάστορες είχαν βαθμολογία μονογαμίας 72%, ενώ οι άνθρωποι έφτασαν στο 66%, ελαφρώς υψηλότερο από το σκορ των σουρικάτων που είναι 60%. Και τα τρία είδη αποτελούν μέρος αυτού που αποκαλούν «πρώτη κατηγορία» μονογαμίας. Στο αντίθετο άκρο της κλίμακας, τα δελφίνια και οι χιμπατζήδες είχαν ποσοστό μονογαμίας μόλις 4%, ενώ οι ορεινοί γορίλες 6%.
«Αυτή δεν είναι η πρώτη μελέτη που χρησιμοποιεί τις αναλογίες αδελφών ως μέτρο μονογαμίας, αλλά είναι η πρώτη που συγκρίνει τα ποσοστά στους ανθρώπους με άλλα είδη θηλαστικών», δήλωσε ο Dyble στο CNN. Η μονογαμία θεωρείται εδώ και καιρό βασικός παράγοντας στην κοινωνική συνεργασία που έχει διευκολύνει την ικανότητα των ανθρώπων να κυριαρχούν στον πλανήτη, σύμφωνα με τους ερευνητές.
Επανεξετάζοντας τη μονογαμία σήμερα
Ο Dyble υπολόγισε τα ποσοστά μονογαμίας στους ανθρώπους χρησιμοποιώντας γενετικά δεδομένα από αρχαιολογικούς χώρους και εθνογραφικά δεδομένα από 94 διαφορετικές κοινωνίες, υπογραμμίζοντας ότι ποικίλλουν σημαντικά οι πρακτικές ζευγαρώματος και γάμου.
«Ενώ οι ανθρωπολόγοι ενδιαφέρονται δικαίως να κατανοήσουν αυτή την ποικιλομορφία, μερικές φορές υπάρχει αξία στο να κάνουμε ένα βήμα πίσω και να εξετάζουμε τα πρότυπα σε ολόκληρο το είδος και πώς συγκρινόμαστε ως ένα ακόμη θηλαστικό», δήλωσε ο Dyble.
Η μέση βαθμολογία μονογαμίας 66% για τους ανθρώπους σημαίνει ότι ο άνθρωπος κατατάσσεται στην έβδομη θέση από τα 11 είδη που συμπεριλήφθηκαν στη μελέτη και τα οποία λέγεται ότι είναι κοινωνικά μονογαμικά ή ευνοούν τους μακροπρόθεσμους δεσμούς μεταξύ ζευγαριών.
Ο Dyble πρόσθεσε ότι «δεν εξεπλάγη» που η μέση ανθρώπινη αναλογία αδελφών ήταν στο ίδιο εύρος με άλλα μονογαμικά θηλαστικά και πρόσθεσε πως «αυτό που με εξέπληξε ήταν που είδα τον πλήρη διαχωρισμό μεταξύ ανθρώπων και μη μονογαμικών θηλαστικών: οι ανθρώπινες κοινωνίες με τα χαμηλότερα ποσοστά αδελφών (26%) ήταν ακόμα υψηλότερες από τα μη μονογαμικά θηλαστικά με την υψηλότερη κατάταξη (22%)», ανέφερε.
Τα ευρήματα προσδίδουν βάρος στην επιστημονική άποψη ότι η μονογαμία είναι το κυρίαρχο πρότυπο ζευγαρώματος για τους ανθρώπους, δήλωσε ο Dyble σε δήλωση που δημοσιεύθηκε από το Πανεπιστήμιο του Cambridge.
Η Isabel Smallegange, λέκτορας βιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Νιούκαστλ στην Αγγλία, δήλωσε στο CNN ότι «η μελέτη χρησιμοποιεί έναν έξυπνο νέο τρόπο για να συγκρίνει τη μονογαμία μεταξύ των θηλαστικών. Το κύριο εύρημα είναι εντυπωσιακό: οι άνθρωποι είναι πολύ πιο μονογαμικοί από τους περισσότερους από τους στενότερους συγγενείς μας στα ζώα», είπε.
«Οι άνθρωποι βρίσκονται στην «πρώτη κατηγορία» μαζί με είδη όπως οι κάστορες και οι σουρικάτες, δείχνοντας ότι ο σταθερός δεσμός μεταξύ ζευγαριών είναι πιο συνηθισμένος στους ανθρώπους παρά σε συγγενικά ζώα όπως οι χιμπατζήδες ή οι γορίλες, όπου οι πολλαπλοί σύντροφοι ζευγαρώματος είναι ο κανόνας», πρόσθεσε.
«Συνολικά, αυτή η έρευνα μας υπενθυμίζει ότι ενώ οι άνθρωποι είναι σχετικά μονογαμικοί σε σύγκριση με τα περισσότερα θηλαστικά, η κοινωνική μας επιτυχία πιθανότατα πηγάζει από ένα μείγμα δεσμών μεταξύ ζευγαριών, συγγενικών δικτύων και πολιτιστικών θεσμών παρά από οποιαδήποτε μεμονωμένη στρατηγική ζευγαρώματος», κατέληξε.
Με πληροφορίες του CNN
