Η κλινική δοκιμή, τα ευρήματα της οποίας δημοσιεύτηκαν στο JAMA Internal Medicine, με επικεφαλής τον καθηγητή Παθολογίας στο Πανεπιστήμιο Saarland της Γερμανίας, Robert Bals, χώρισε τους 450 συμμετέχοντες σε δύο ομάδες. Η μια ομάδα 227 ατόμων χρησιμοποίησε ένα ρινικό σπρέι αζελαστίνης 3 φορές την ημέρα για μια περίοδο 56 ημερών, ενώ η υπόλοιποι 223 συμμετέχοντες στην ομάδα ελέγχου χρησιμοποίησαν ένα σπρέι εικονικού φαρμάκου επίσης 3 φορές την ημέρα.
«Κατά τη διάρκεια της περιόδου παρατήρησης, το 2,2% των συμμετεχόντων στην ομάδα της αζελαστίνης μολύνθηκαν με SARS-CoV-2, ενώ στην ομάδα του εικονικού φαρμάκου, το ποσοστό ήταν 6,7%, δηλαδή περίπου τριπλάσιο», είπε ο καθηγητής. Όλες οι μολύνσεις επιβεβαιώθηκαν με τεστ PCR.
Εκτός από την αξιοσημείωτη μείωση των λοιμώξεων από SARS-CoV-2, η ομάδα της αζελαστίνης εμφάνισε επίσης λιγότερες συμπτωματικές λοιμώξεις και από άλλους κορονοϊούς, χαμηλότερο συνολικό αριθμό επιβεβαιωμένων αναπνευστικών λοιμώξεων και, απροσδόκητα, μειωμένη συχνότητα εμφάνισης ρινοϊών, μιας άλλης σημαντικής αιτίας αναπνευστικών νοσημάτων. Στην πρώτη ομάδα το 1,8% των ατόμων ανέπτυξε λοίμωξη από ρινοϊό, συγκριτικά με 6,3% στην ομάδα του εικονικού φαρμάκου — ποσοστό παρόμοιο με αυτό που παρατηρήθηκε για τον SARS-CoV-2.
Το ρινικό σπρέι αζελαστίνης διατίθεται με διάφορες ονομασίες εδώ και δεκαετίες ως μη συνταγογραφούμενη θεραπεία για την αλλεργική ρινίτιδα. Προηγούμενες μελέτες in vitro για την αζελαστίνη είχαν ήδη υποδείξει αντιιικές επιδράσεις έναντι του SARS-CoV-2 και άλλων αναπνευστικών ιών. «Αυτή η κλινική δοκιμή είναι η πρώτη που καταδεικνύει προστατευτική δράση σε πραγματικό περιβάλλον», λέει ο καθηγητής Bals.
Για τον Bals, τα αποτελέσματα υποδηλώνουν πρακτικές εφαρμογές. «Το ρινικό σπρέι αζελαστίνης θα μπορούσε να παρέχει ένα επιπλέον εύκολα προσβάσιμο μέσο προφύλαξης που μπορεί να συμπληρώσει τα υπάρχοντα προστατευτικά μέτρα, ειδικά για τις ευάλωτες ομάδες, κατά τη διάρκεια περιόδων υψηλών ποσοστών μόλυνσης ή πριν από ταξίδια».
Ωστόσο, ο καθηγητής Bals τονίζει επίσης τη σημασία της περαιτέρω έρευνας. «Τα αποτελέσματά μας υπογραμμίζουν την ανάγκη για μεγαλύτερες, πολυκεντρικές δοκιμές, ώστε να συνεχιστεί η διερεύνηση της χρήσης των ρινικών σπρέι αζελαστίνης ως προληπτικής θεραπείας κατ' απαίτηση και να εξεταστεί η πιθανή αποτελεσματικότητά τους έναντι άλλων αναπνευστικών παθογόνων».
