Η λίστα με τις 10 προσωπικότητες του Nature αναγνωρίζει τις βασικές εξελίξεις στην επιστήμη τη χρονιά που φεύγει και αφηγείται τις ιστορίες μερικών από τους ανθρώπους πίσω από αυτές. Τα επιτεύγματα φέτος κυμαίνονται από την επανεξέταση του τρόπου πρόβλεψης του καιρού έως την ηγεσία ενός έθνους.
Ο φυσικός στο Εθνικό Ινστιτούτο Μετρολογίας της Γερμανίας, Ekkehard Peik έκανε βασικές ανακαλύψεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε πυρηνικά ρολόγια που ξεπερνούν τα καλύτερα ατομικά. Ο Peik συνειδητοποίησε σύντομα ότι ένα ρολόι με θόριο-229 όχι μόνο θα μπορούσε να είναι πιο ακριβές από τα ατομικά ρολόγια, αλλά θα ήταν επίσης πιο στιβαρό, επειδή ο πυρήνας είναι λιγότερο ευαίσθητος στα ηλεκτρομαγνητικά πεδία από τα ηλεκτρόνια.
Ο Placide Mbala, επιδημιολόγος στο Εθνικό Ινστιτούτο Βιοϊατρικών Ερευνών στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό ηγήθηκε μιας ομάδας ερευνητών που σήμανε τον κώδωνα του κινδύνου για το τελευταίο ξέσπασμα του ιού της ευλογιάς των πιθήκων όταν εντόπισε ένα ύποπτο σύμπλεγμα κρουσμάτων mpox μεταξύ νεαρών ενηλίκων και εργαζομένων στον κλάδο του σεξ σε μια ανατολική περιοχή της ΛΔΚ. Η ομάδα προέβλεψε ότι η ασθένεια θα κινηθεί γρήγορα και προέτρεψε τους υγειονομικούς αξιωματούχους τόσο στη ΛΔΚ όσο και στις γειτονικές χώρες να καταστρώσουν σχέδια για τον περιορισμό της εξάπλωσης του ιού της ευλογιάς των πιθήκων. Για τον Mbala, είναι η προσωπική του αποστολή να βάλει τέλος στην «επιστημονική αμνησία» που επέτρεψε σε καταστάσεις όπως το mpox να παραμείνουν και να επανεμφανιστούν. Λέει ότι ο κόσμος ήξερε τι μπορεί να κάνει ο ιός της ευλογιάς των πιθήκων, και όμως, όταν οι λοιμώξεις εκτός Αφρικής έπεσαν κάτω από ένα ορισμένο επίπεδο, η ασθένεια παραμελήθηκε για άλλη μια φορά. Τα εμβόλια και οι θεραπείες που ανέπτυξαν πολλές χώρες υψηλού εισοδήματος για να ελέγξουν τα κρούσματα του 2022 παρέμειναν μακριά από τα αφρικανικά έθνη μέχρι τον περασμένο Σεπτέμβριο - όταν το στέλεχος είχε ήδη εξαπλωθεί επιθετικά σε ολόκληρη την ήπειρο.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ο Κινέζος ρευματολόγος στο Ναυτικό Ιατρικό Πανεπιστήμιο της Σαγκάης Huji Xu επινόησε μια επαναστατική προσέγγιση στη θεραπεία αυτοάνοσων νοσημάτων χρησιμοποιώντας γονιδιακά τροποποιημένα Τ-κύτταρα που προέρχονται από δότη. Δύο εβδομάδες μετά τη λήψη τροποποιημένων ανοσοκυττάρων, η πρώτη ασθενής - μια γυναίκα με μια εξουθενωτική διαταραχή που χαρακτηρίζεται από ακραία μυϊκή αδυναμία - είπε στις νοσοκόμες ότι είχε ανακτήσει αρκετή δύναμη για να σηκώσει τα χέρια της και να χτενίσει τα μαλλιά της. Δύο άλλοι λήπτες, και οι δύο άνδρες, με διαφορετική πάθηση, ανέφεραν ότι τα συμπτώματά τους άρχισαν να εξασθενούν μέσα σε λίγες μέρες. Πάνω από έξι μήνες αργότερα, και οι τρεις λήπτες ήταν σε ύφεση, σύμφωνα με τον Xu. «Είμαστε λίγο πιο χαλαροί» τώρα, σχολίασε
Σε ένα άλλο πεδίο τώρα, ο Li Chunlai, γεωλόγος στην Εθνική Διαστημική Υπηρεσία της Κίνας, ήταν ο πρώτος επιστήμονας που πήρε στα χέρια του δείγματα σεληνιακού εδάφους, τα οποία παραδόθηκαν στη Γη φέτος με την αποστολή Chang’e 6. Ο επιστήμονας συμμετείχε στον σχεδιασμό αυτής της αποστολής της Κίνας, η οποία εκτοξεύτηκε στη Σελήνη στις 3 Μαΐου. Το όχημα βάρους 3.200 κιλών που προσεληνώθηκε- περίπου τόσο βαρύ όσο ένα φορτηγό - πέρασε δύο ημέρες τρυπώντας και συλλέγοντας υλικό από τη σεληνιακή επιφάνεια πριν στείλει τα δείγματα πίσω στη Γη. Ο Λι ήταν αυτός που αποφάσισε για το σημείο προσελήνωσης του διαστημόπλοιου και ήταν από τους πρώτους που ανέλυσε το υλικό που έφερε πίσω. Αυτός και η ομάδα του που αποτελείται από 70 περίπου μέλη, επιβλέπουν τα δεδομένα που συλλέγονται κατά τη διάρκεια των διαστημικών αποστολών της Κίνας, περιλαμβάνοντας την αποθήκευση και τη διανομή δειγμάτων
Η αστρονόμος Wendy Freedman, από το Πανεπιστήμιο του Σικάγο, παρουσίασε αποτελέσματα που θα μπορούσαν να βάλουν τέλος σε ένα μακροχρόνιο ερώτημα σχετικά με την ταχύτητα με την οποία διαστέλλεται το Σύμπαν. Η έρευνα της Wendy Freedman αφορά την παρατηρητική κοσμολογία (μετρήσεις του ρυθμού διαστολής του σύμπαντος χρησιμοποιώντας το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble, το διαστημικό τηλεσκόπιο Spitzer και το επίγειο τηλεσκόπιο Magellan). Τα τρέχοντα έργα της περιλαμβάνουν μετρήσεις της σταθεράς Hubble -- του τρέχοντος ρυθμού διαστολής, καθώς και του προηγούμενου ρυθμού διαστολής, παρέχοντας περιορισμούς στην επιτάχυνση του σύμπαντος και στη σκοτεινή ενέργεια. Το άλλο πεδίο ενδιαφέροντός της είναι οι αστρικοί πληθυσμοί γαλαξιών, η εξέλιξη των γαλαξιών και η αρχική συνάρτηση μάζας.Στον κατάλογο των κορυφαίων επιστημόνων για το 2024 περιλαμβάνεται επίσης και ο Remi Lam, που έχει περάσει πολύ χρόνο σκεπτόμενος τον καιρό και πώς να τον προβλέψει. Ως ερευνητής στη Google DeepMind, την εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης (AI) που εδρεύει στο Λονδίνο, ο Lam πρωτοπορεί στη χρήση της μηχανικής μάθησης για τη βελτίωση της πρόβλεψης καιρού. Αυτός ο τομέας έχει σημειώσει ραγδαία πρόοδο τα τελευταία χρόνια και ο Λαμ και οι συνάδελφοί του βρίσκονται στην πρώτη γραμμή αυτών των προσπαθειών.
Στον ίδιο κατάλογο είναι και η Anna Abalkina, ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Ανατολικοευρωπαϊκών Σπουδών του Ελεύθερου Πανεπιστημίου του Βερολίνου. Στις αρχές του 2024 η Abalkina ανακάλυψε ότι το όνομά της βρισκόταν σε λίστα παρακολούθησης για το Roskomnadzor, ένα ρωσικό πρακτορείο που παρακολουθεί τη δραστηριότητα στο διαδίκτυο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ο λόγος που βρέθηκε κάτω από το άγρυπνο βλέμμα του ρωσικού κράτους είναι ότι πέρασε 13 χρόνια ξεριζώνοντας την απάτη στην επιστημονική βιβλιογραφία. Το έργο της για τη λογοκλοπή και την αποκάλυψη επιχειρήσεων που πωλούν τα paper mills δηλαδή ψεύτικες εργασίες που μοιάζουν με γνήσιες έρευνες και τα ληστρικά και αεροπειρατικά περιοδικά έχει επικεντρωθεί περισσότερο στη Ρωσία και τις πρώην σοβιετικές χώρες, και πιο πρόσφατα στο Ιράν και την Ινδία. Η έρευνά της δεν περιλαμβάνει μόνο τον εντοπισμό και την ανάλυση της επιστημονικής παραβατικότητας, αλλά και την εξήγηση του κόστους και των συνεπειών της. Από το 2021, έχει εντοπίσει και διερευνήσει με επιτυχία αρκετές εταιρείες παραγωγής εργασιών, εντοπίζοντας περισσότερες από 1000 εργασίες με πιθανή απάτη συγγραφής
ή/και παραβιάσεις της αξιολόγησης από ομοτίμους. Το 2022, η Anna Abalkina σε συνεργασία με το Retraction Watch δημιούργησε το «The Retraction Watch Hijacked Journal Checker», έναν κατάλογο των περιοδικών στα οποία έχει σημειωθεί λογοκλοπή.Στο 2024 αναγνωρίστηκε και το έργο τριών ατόμων που άσκησαν συνηγορία για σημαντικούς σκοπούς.
Η Kaitlin Kharas, διδακτορική φοιτήτρια στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο, βοήθησε να τρέξει η εκστρατεία Support Our Science (SOS) που είχε ως αποτέλεσμα τη μεγαλύτερη αύξηση των αμοιβών των Καναδών διδακτορικών και μεταδιδακτορικών ερευνητών τα τελευταία 20 χρόνια. Ένα από τα πιο αποτελεσματικά γεγονότα της εκστρατείας ήταν η πανεθνική απεργία τον Μάιο του 2023. Αφού η κυβέρνηση απέτυχε να αυξήσει τα ποσά των υποτροφιών στον προϋπολογισμό του 2023, περίπου 10.000 ερευνητές σε 46 ιδρύματα σε όλη τη χώρα σταμάτησαν να εργάζονται σε ένδειξη διαμαρτυρίας.
Αντίστοιχα η Ελβετή δικηγόρος, Cordelia Bahr και ένας στρατός ηλικιωμένων γυναικών στην Ελβετία κέρδισαν μια ιστορική νομική μάχη κατά της κυβέρνησής τους για τις πολιτικές της για το κλίμα, υποστηρίζοντας ότι η κλιματική αλλαγή αποτελεί ζήτημα ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Το 2015, ως νεαρή δικηγόρος στη Ζυρίχη, η Bähr άρχισε να εργάζεται πάνω σε μια επαναστατική ιδέα νομικής διεκδίκησης για την κλιματική αλλαγή. Ενώ μελετούσε τον καύσωνα του 2003 στην Ευρώπη που σκότωσε 70.000 ανθρώπους, η Bähr έμαθε ότι οι ηλικιωμένες γυναίκες πέθαναν με ασυνήθιστα υψηλά ποσοστά κατά τη διάρκεια αυτής της καταστροφής και ότι είναι ιδιαίτερα ευάλωτες στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Αυτό το γεγονός άνοιξε την πόρτα για αγωγή κατά της ελβετικής κυβέρνησης για παραβίαση των δικαιωμάτων των ηλικιωμένων γυναικών, καθώς δεν έλαβε μέτρα για την πρόληψη της κλιματικής αλλαγής. Δουλεύοντας με συναδέλφους και με την περιβαλλοντική ομάδα εκστρατειών Greenpeace Switzerland, η Bähr έστησε την υπόθεση και δημιούργησε μια ένωση που αρχικά περιλάμβανε μερικές δεκάδες ηλικιωμένες γυναίκες, με το όνομα KlimaSeniorinnen Schweiz ή Ελβετίδες Ηλικιωμένες Γυναίκες για την Προστασία του Κλίματος.
Τέλος, μετά από εβδομάδες φονικών διαδηλώσεων που ανέτρεψαν την αυταρχική κυβέρνηση του Μπαγκλαντές τον Αύγουστο, οι φοιτητές που ηγήθηκαν της επανάστασης είχαν ένα αίτημα: να προσκαλέσουν τον νομπελίστα ειρήνης οικονομολόγο Muhammad Yunus να ηγηθεί του έθνους. Και εκείνος ανταποκρίθηκε. Αυτή η ηγεσία είναι η μεγαλύτερη πρόκληση στη ζωή του Yunus. Σε μια καριέρα έξι δεκαετιών, έκανε όνομα δοκιμάζοντας ιδέες για την καταπολέμηση της φτώχειας. Η χρήση της έρευνας για την ενημέρωση των αποφάσεων και η κατανόηση των συστημάτων από τις πρώτες αρχές είναι ο πυρήνας του τρόπου με τον οποίο ο Yunus λύνει προβλήματα, λένε όσοι τον γνωρίζουν.
