Η ετήσια “πνευματική ανταλλαγή” μεταξύ διαφορετικών γενεών επιστημόνων από όλο τον κόσμο, από το χώρο των Μαθηματικών και της Πληροφορικής, το 9o κατά σειρά Heidelberg Laureates Forum (HLF), που αποτελεί θεσμό, ξεκίνησε το απόγευμα της Κυριακής στη γερμανική πόλη Χαϊδελβέργη.
Όπως κάθε χρόνο, από το 2013, με εξαίρεση τα χρόνια της πανδημίας, η ειδυλλιακή γερμανική πόλη «πολιορκείται» από νέους επιστήμονες που φτάνουν εκεί από κάθε γωνιά του πλανήτη για να γνωρίσουν από κοντά λαμπρούς μαθηματικούς και επιστήμονες υπολογιστών, αποδέκτες των “Abel Prize”, “Fields Medal”, “Nevanlinna Prize”, “ACM prize in computing” και Turing Award”, βραβείων αντίστοιχων του Νόμπελ Μαθηματικών και Πληροφορικής.
Ο διαχρονικός στόχος του HLF είναι η δημιουργία, μέσα σε μια χαλαρή ατμόσφαιρα, μιας ζωντανής πλατφόρμας επιστημονικής αλληλεπίδρασης, ενός φόρουμ έμπνευσης και ευκαιριών, αλλά και ανταλλαγής ιδεών και εμπειριών μεταξύ των βραβευμένων “εγκεφάλων” των Μαθηματικών και της Επιστήμης των Υπολογιστών και των υποσχόμενων μυαλών της νέας γενιάς.
Όπως κάθε χρόνο έτσι και φέτος, 200 συνολικά νεαροί επιστήμονες (100 από το πεδίο της Πληροφορική και 100 από των Μαθηματικών) από περισσότερες από 50 χώρες, οι οποίοι επιλέχθηκαν από ειδική επιτροπή του ιδρύματος που υποστηρίζει το HLF, θα συναντήσουν 28 κατόχους των παραπάνω βραβείων και για ένα πενθήμερο (18-23 Σεπτεμβρίου), θα παρακολουθήσουν μοναδικές διαλέξεις και θα συμμετάσχουν, μέσω ποικίλων δραστηριοτήτων, ενεργά στον επιστημονικό διάλογο.
Αξίζει να σημειωθεί πως από την εποχή έναρξης του θεσμού μέχρι σήμερα περισσότεροι από 250 βραβευμένοι με “Abel Prize”, “Fields Medal”, “Nevanlinna Prize” και “ACM prize in computing” και Turing Award” επιστήμονες, έχουν αποδεχτεί την πρόσκληση να συναντήσουν την επόμενη γενιά των κορυφαίων ερευνητών.
Μια μοναδική πνευματική ανταλλαγή στην πόλη των ιδεών
Η διοργάνωση του ετήσιου αυτού φόρουμ είναι το αποτέλεσμα μιας κοινής πρωτοβουλίας του Heidelberg Institute for Theoretical Studies, HITS (Ινστιτούτου Θεωρητικών Σπουδών της Χαϊδελβέργης) και του Klaus Tschira Stiftung (KTS). Το KTS και το HITS ιδρύθηκαν με πρωτοβουλία του Γερμανού φυσικού Klaus Tschira (1940 - 2015), γνωστού και ως “τιτάνα του software”, δημιουργού της εταιρείας SAP δηλαδή, του μεγαλύτερου παραγωγού λογισμικού διαχείρισης επιχείρησης παγκοσμίως. Ο ίδιος, ως υποστηρικτής του αντίστοιχου ετήσιου θεσμού Lindau Nobel Laureate Meetings για Νομπελίστες Φυσικής, Χημείας και Ιατρικής, που πραγματοποιείται στην Βαυαρική πόλη Lindau, εμπνεύστηκε την ιδέα για τη δημιουργία ενός
αντίστοιχου φόρουμ για τους δύο κρίσιμους επιστημονικούς κλάδους των Μαθηματικών και της Επιστήμης των Υπολογιστών. Η ιδέα συζητήθηκε αρχικά στα τέλη του 2011 από επιστήμονες και από εκπροσώπους του “Mathematisches Forschungszentrum Oberwolfach” και του “Schloss Dagstuhl – Leibniz Center for Informatics”, και κατόπιν υποβλήθηκε επίσημα ως πρόταση στους οργανισμούς Norwegian Academy of Science and Letters, International Mathematical Union και Association for Computing Machinery, που απονέμουν τα παραπάνω βραβεία.
Στις 22 Μαΐου του 2012 υπογράφηκε στο Όσλο η επίσημη συμφωνία μεταξύ των διοργανωτών και των φορέων ανάθεσης -με την ευκαιρία της 10ης τελετής απονομής των “Abel Prize”- και τον Μάιο του 2013 ιδρύθηκε επίσημα το Ίδρυμα Heidelberg Laureates Forum ως υποστηρικτής του αντίστοιχου ετήσιου θεσμού στη Χαϊδελβέργη. Στις 18 Σεπτεμβρίου του 2013 ξεκίνησε η πρώτη συνάντηση 30 κορυφαίων επιστημόνων παλαιότερων γενεών με νέους ερευνητές από όλο τον κόσμο. Σήμερα, το HLF υποστηρίζεται από ένα παγκόσμιο επιστημονικό δίκτυο ιδρυμάτων-εταίρων, το οποίο περιλαμβάνει ακαδημίες επιστημών, υπουργεία, πανεπιστημιακές σχολές και τμήματα, ερευνητικούς οργανισμούς, ιδρύματα, εταιρείες, διεθνείς οργανώσεις.
Πηγή φωτογραφίας: HLF
Το Deep Learning στο επίκεντρο του φόρουμ
Οι συμμετέχοντες στο φόρουμ καλούνται φέτος να διερευνήσουν τις εφαρμογές και τις επιπτώσεις των νευρωνικών δικτύων, αφού οι εξελίξεις στο πεδίο, αλλά και οι κοινωνικές και ηθικές επιπτώσεις του Deep Learning, αποτελούν φέτος το “Ηot topic” του φόρουμ που λαμβάνει χώρα στο Νέο Πανεπιστήμιο της πόλης. Μια ομάδα πρωτοπόρων ερευνητών θα συζητήσει εκτενώς αυτό το επαναστατικό πεδίο, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στις πιθανές εφαρμογές καθώς και σε ορισμένες από τις ηθικές επιπτώσεις και απαντώντας σε ερωτήματα που είναι εγγενή στην τεχνολογία. Η εβδομάδα θα περιλαμβάνει επίσης πάνελ που θα επικεντρώνονται σε συναρπαστικά θέματα όπως η «Επικοινωνία της Επιστήμης» και η «Μετα-Κβαντική Κρυπτογραφία».
Στη λίστα των 28 «Σοφών» που συμμετέχουν στη φετινή διοργάνωση, βρίσκονται ο βραβευμένος με ACM Prize in Computing 2021 και κορυφαίος στη ρομποτική μηχανική συστημάτων, Peter Abbeel, ο Γαλλοκαναδός «πατέρας της Τεχνητής Νοημοσύνη», βραβευμένος το 2018 με Turing Award, δηλαδή, το αντίστοιχο Νόμπελ Πληροφορικής, Yoshua Benjo, o κορυφαίος Jack Dongarra που ηγείται του κόσμου των υπολογιστών υψηλής απόδοσης μέσω της συνεισφοράς του σε αποδοτικούς αριθμητικούς αλγόριθμους, o διακεκριμένος Ισραηλινός μαθηματικός και επιστήμονας υπολογιστών Avi Wigderson, ο αμερικανός επιστήμονας υπολογιστών Jeffrey David Ullman, τα βιβλία του οποίου για τους μεταγλωττιστές, τη θεωρία του υπολογισμού, τις δομές και τις βάσεις δεδομένων θεωρούνται πρότυπα στα πεδία τους και ο Καθηγητής Ιωσήφ Σηφάκης, ένας εκ των κορυφαίων Ελλήνων επιστημόνων παγκοσμίως στον τομέα της Πληροφορικής, που το 2007 τιμήθηκε με το “ACM Turing Award” για την εργασία του στον έλεγχο μοντέλων, μιας μεθόδου τυπικής επαλήθευσης πληροφοριακών συστημάτων.
Σημαντική επίσης είναι η παρουσία στο φόρουμ του μοναδικού Νομπελίστα Φυσικής Reinhard Genzel που μαζί με τους Roger Penrose και Andrea Ghez μοιράστηκαν την
ύψιστη τιμή το 2020, για τις ανακαλύψεις τους γύρω από το πιο εξωτικό φαινόμενο στο Σύμπαν, την «μαύρη τρύπα».
