Η αποτυχία του Φ. Μερτς να εκλεγεί καγκελάριος στην Γερμανία, παρά τη συμφωνία Χριστιανοδημοκρατών-Σοσιαλδημοκρατών για το σχηματισμό κυβέρνησης, ιστορικά πρωτοφανής και εντελώς αναπάντεχη, απομακρύνει την προοπτική χειραφέτησης της ΕΕ και, επομένως, αποτελεσματικής αντιμετώπισης των προκλήσεων που δημιουργεί ο τυφώνας Τραμπ.
Δεν το περίμεναν στο Βερολίνο και στις Βρυξέλλες και το ξάφνιασμα από τη διαρροή 18 ψήφων έφτασε στα όρια του σοκ. Ο Φ. Μερτς, βέβαιος για την εκλογή του, είχε προγραμματίσει ταξίδι στο Παρίσι και στην Βαρσοβία για την επόμενη μέρα. Αντί γι αυτό, βρέθηκε στη δύσκολη θέση να ψάχνει ποιοι τον αποδοκίμασαν στη μυστική ψηφοφορία.
Οι Σοσιαλδημοκράτες θεωρούν δεδομένο ότι η δική τους κοινοβουλευτική ομάδα διατήρησε τη συνοχή της και "δείχνουν" τους Χριστιανοδημοκράτες για την αναζήτηση των ανταρτών. Ωστόσο, έχουν μικρή σημασία αυτές οι εικασίες και μεγάλη η διαπίστωση ότι η Γερμανία περνά σε μια περίοδο πολιτικής αστάθειας, με βέβαιες επιπτώσεις για τη γερμανική οικονομία, για τις διατλαντικές σχέσεις και για την πορεία της ΕΕ.
Σύμφωνα με αναλύσεις που έγιναν σε γερμανικά ΜΜΕ, τα πιο ευαίσθητα σημεία της συμφωνίας για τον σχηματισμό κυβέρνησης είναι η μεταναστευτική πολιτική, εξαιρετικά αυστηρή, και η αποστολή ακόμη και πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς στην Ουκρανία.
Αναμενόμενο είναι να κυκλοφορούν θεωρίες συνωμοσίας για παρασκηνιακή ανάμιξη Τραμπ ή Πούτιν, ενώ η παρουσία της Α. Μέρκελ στα θεωρεία της ομοσπονδιακής Βουλής σχολιάστηκε ως ένδειξη ότι γνώριζε το πάθημα που περίμενε τον εσωκομματικό της αντίπαλο.
Η γερμανική ακροδεξιά (Afd) τρίβει τα χέρια της. Είναι πανίσχυρη αξιωματική αντιπολίτευση απέναντι σε μια κυβέρνηση που, όταν συγκροτηθεί, θα είναι εύθραυστη. Προηγήθηκε η έκθεση της γερμανικής Υπηρεσίας Προστασίας του Συντάγματος που κατατάσσει την Εναλλακτική για τη Γερμανία (Afd) στην κατηγορία του «επιβεβαιωμένα εξτρεμιστικού ακροδεξιού κόμματος».
Έτσι, άνοιξε συζήτηση για το ενδεχόμενο απαγόρευσής της, όταν δεν είχε προβλεφθεί ότι ο λευκός καπνός που προβλήθηκε, πανηγυρικά, ότι βγήκε με την ολοκλήρωση των διαβουλεύσεων Χριστιανοδημοκρατών-Σοσιαλδημοκρατών ήταν παραπλανητικός.
Για την Αθήνα οι εξελίξεις στο Βερολίνο μόνο ανησυχία δημιουργούν. Η ΕΕ βρίσκεται έτσι κι αλλιώς σε περιδίνηση μετά την εκλογή Τραμπ στις ΗΠΑ, πόσο μάλλον τώρα που το ισχυρότερο κράτος-μέλος, για πρώτη φορά στην ιστορία του, έχει δυσκολία σχηματισμού κυβέρνησης.
Μια τόσο αδύναμη ΕΕ δεν μπορεί να αποτελέσει στήριγμα για μια χώρα σαν τη δική μας, με σημαντικές δυσκολίες στον γεωπολιτικό της περίγυρο. Αυτό είναι μια εξαιρετικά δυσάρεστη συνθήκη για την Αθήνα, με τον Κ. Μητσοτάκη να έχει βρει ήδη δίαυλο επικοινωνίας με τον Φ. Μερτς που, όμως, θα είναι, σε κάθε περίπτωση, ένας αδύναμος ηγέτης.
Με δεδομένη τη δυσκολία συνεννόησης με την Ουάσιγκτον, η νέα πραγματικότητα πολιτικής και διπλωματικής αδυναμίας στην ΕΕ υποχρεώνει τα κράτη μέλη να αναζητούν αυτόνομα λύσεις, καθένα με τις δυνάμεις του.
Στη δική μας περίπτωση, λόγω γεωγραφίας και άλλων ιδιαιτεροτήτων που συνδέονται με την υγεία των θεσμών και του πολιτικού συστήματος, η βίαιη ωρίμανση που απαιτείται δεν είναι ούτε αυτονόητη ούτε εύκολη. Ίσως δεν είναι καν εφικτή.
