Η συζήτηση για τα περίφημα ιδιωτικά πανεπιστήμια που θα φέρουν την «επανάσταση» στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, συνεχίζεται σε υψηλούς τόνους ενόσω περιμένουμε μέχρι το τέλος της εβδομάδας τις επίσημες ανακοινώσεις της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘ.Α.Α.Ε.), για το ποια ξένα πανεπιστήμια θα λάβουν το οριστικό «πράσινο φως» για να ιδρύσουν παραρτήματα στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τις επίσημες εξαγγελίες του Υπουργείου Παιδείας όσες αιτήσεις ξένων πανεπιστημίων εγκριθούν και αδειοδοτηθούν, θα λειτουργήσουν από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, με την έναρξη της νέας ακαδημαϊκής χρονιάς.
Να σημειωθεί ότι οι φάκελοι των υπό ίδρυση ξένων πανεπιστημιακών παραρτημάτων πριν φτάσουν στην ΕΘ.Α.Α.Ε αξιολογήθηκαν και από τον ΕΟΠΠΕΠ (Εθνικός Οργανισμός Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού) που κλήθηκε να ελέγξει εξονυχιστικά αν οι κτιριακές εγκαταστάσεις των ιδρυμάτων αυτών πληρούν τις απαραίτητες προδιαγραφές, ενώ παράλληλα μελέτησε τα προγράμματα σπουδών, τους όρους λειτουργίας αλλά και το ακαδημαϊκό προφίλ των διδασκόντων.
Ιδιωτικά Πανεπιστήμια: Ποιοι έχουν δικαίωμα εγγραφής
Δικαίωμα εγγραφής στα προπτυχιακά προγράμματα σπουδών των αναγνωρισμένων παραρτημάτων ξένων ΑΕΙ που λειτουργούν ως Νομικά Πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου (Ν.Π.Π.Ε.) στην Ελλάδα, έχουν:
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Απόφοιτοι ελληνικών Γενικών ή Επαγγελματικών Λυκείων, οι οποίοι πληρούν την Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (ΕΒΕ). Η βάση αυτή υπολογίζεται ως ο μικρότερος από τους μέσους όρους βαθμολογιών ανά επιστημονικό πεδίο, πολλαπλασιαζόμενος με τον συντελεστή 0,8.
- Απόφοιτοι ισότιμων ξένων σχολείων που λειτουργούν στην Ελλάδα και των οποίων τα απολυτήρια αναγνωρίζονται επίσημα από το ελληνικό κράτος.
- Κάτοχοι διεθνών απολυτήριων τίτλων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, είτε από σχολεία του εξωτερικού είτε από αντίστοιχα διεθνή σχολεία στην Ελλάδα.
- Αλλοδαποί πολίτες που κατέχουν ισοδύναμο απολυτήριο Λυκείου ή επαγγελματικής εκπαίδευσης, το οποίο τους παρέχει το δικαίωμα εισαγωγής στην ανώτατη εκπαίδευση της χώρας προέλευσής τους.
«Τα κολλέγια δίνουν σκυτάλη στα ιδιωτικά πανεπιστήμια»
Μιλώντας στο Dnews ο εκπαιδευτικός αναλυτής Γιώργος Χατζητέγας για την ίδρυση των ιδιωτικών πανεπιστημίων και για τα όσα εξαγγέλλονται από κυβερνητικής πλευράς για την ανάδειξη της χώρας σε διεθνή εκπαιδευτικό κόμβο τόνισε ότι «μένει να δούμε ποια ξένα πανεπιστήμια θα αδειοδοτηθούν για να δημιουργήσουν παραρτήματα στη χώρα, ποια προγράμματα σπουδών θα προκηρυχθούν. Έχοντας οριστική εικόνα για τις προσφερόμενες υπηρεσίες θα είμαστε σε θέση να αξιολογήσουμε ορθότερα την αξία των ξένων παραρτημάτων που θα ανοίξουν. Θεωρώ ότι εξαρχής υπάρχει στόχευση για παροχή ποιοτικής πανεπιστημιακής εκπαίδευσης. Μην ξεχνάμε εξάλλου ότι οι χρήστες των εκπαιδευτικών υπηρεσιών είναι άνθρωποι που αναζητούν επισταμένως την καλύτερη εκπαίδευση και έχουν μέτρο σύγκρισης για να κρίνουν.»
«Να μπει οριστικό τέλος στο άναρχο τοπίο στην τριτοβάθμια εκπαίδευση»
«Αυτό που εγώ θεωρώ πρωτόγνωρο και αξίζει να το αναδείξουμε είναι το γεγονός ότι υπάρχει διαφημιστικός ανταγωνισμός ανάμεσα σε κολλέγια και ιδιωτικά πανεπιστήμια. Ο χαρακτηρισμός ως «μη κρατικά πανεπιστήμια» είναι ένα κοινωνικό αστείο. Είναι ιδιωτικά πανεπιστήμια ας μην γελιόμαστε και το κέρδος δεν είναι ντροπή αρκεί να λειτουργούν όλα αυτά τα πανεπιστήμια με κανόνες. Σε αυτό το σημείο θα κριθούν όλοι. Θα κριθεί και η ΕΘ.Α.Ε.Ε. για την ποιότητα της ανώτερης εκπαίδευσης, θα κριθούν οι προσφερόμενες υπηρεσίες των ιδιωτικών πανεπιστημίων αλλά και τα κολλέγια τα οποία παρέχουν τριτοβάθμια εκπαίδευση. Επί της ουσίας έχουμε ένα by pass του άρθρου 16 που διαρκεί πάνω από 50 χρόνια αλλά ξαφνικά το ανακαλύψαμε τώρα που γίνεται όλη η διαδικασία και τα ιδιωτικά πανεπιστήμια. Τα κολλέγια είναι μια υπαρκτή πραγματικότητα στη χώρα που προσφέρουν μάλιστα και επαγγελματικά δικαιώματα και τα προσφέρουν μάλιστα και με έναν ανταγωνιστικό τρόπο τριετών προπτυχιακών σπουδών.
Δηλαδή, αυτή τη στιγμή σίγουρα υπάρχει ένα τοπίο επιεικώς άναρχο στην τριτοβάθμια εκπαίδευση το οποίο δεν εξαιρεί και τα κρατικά μας πανεπιστήμια, τα οποία είναι και αυτά μέσα στο πρόβλημα το οποίο καταγράφεται όταν έχουμε περιφερειακά τμήματα με ελάχιστους εισακτέους ή όταν έχουμε κεντρικά τμήματα που δεν μπόρεσαν να συμπληρώσουν τον απαιτούμενο αριθμό εισακτέων γιατί επέλεξαν κάποιον ελιτιστικό τρόπο εισαγωγής που μεταφράζεται σε υψηλές βάσεις. Δίχως υπερβολή υπάρχει μια άναρχη εικόνα στην τριτοβάθμια εκπαίδευση η οποία δεν έχει κοινό παρονομαστή» τονίζει.
Μάλιστα όπως σημειώνει εμφατικά πρέπει να σταματήσει η διαιώνιση της θεσμικής ασάφειας «Για τα κολλέγια και τα ιδιωτικά πανεπιστήμια επί της ουσίας μέχρι σήμερα επιλέγονται οι εισακτέοι βάσει οικονομικής δυνατότητας, αν και κατά πόσο μπορούν δηλαδή να ανταπεξέλθουν στην καταβολή των διδάκτρων. Πρόκειται για μια θεσμική αναρχία χωρίς προηγούμενο. Τίποτα δεν έχει προετοιμαστεί σωστά.»
Κλείνοντας ο κ. Χατζητέγας τονίζει ότι «είμαι υπέρ των ιδιωτικών πανεπιστημίων, θεωρώ ότι και αυτά θα συνεισφέρουν. Όμως πρέπει να μπει ένα τέλος στην ισχύουσα θεσμική αναρχία που περιπλέκει την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Δεν υπάρχει αφενός εθνικό απολυτήριο και από την άλλη έχουμε την εθνική ντροπή να μένουν κενές θέσεις λόγω ΕΒΕ στα κεντρικά πανεπιστήμια και από την άλλη να μιλάμε με έπαρση ότι έχουμε κερδίσει το στοίχημα των ιδιωτικών πανεπιστημίων. Ο ιδιωτικός τομέας πάντοτε συμπληρώνει τον ιδιωτικό και θα δώσει λύσει εκεί που το κρατικό σύστημα αδυνατεί. Εν προκειμένω έχουν αποδεκατιστεί τα περιφερειακά τμήματα. Δεν ξέρω αν η ΕΘ.Α.Ε.Ε. εφαρμόσει τους ίδιους κανόνες αξιολόγησης και για αυτά αν θα περάσουν επιτυχώς στην φάση έγκρισης. Φυσικά και για τα κολλέγια υπάρχει ένα κομμάτι εξ αυτών που συνιστά εν δυνάμει και στην πράξη και de facto τριτοβάθμια εκπαίδευση αλλά δεν υπάρχει κανένας έλεγχος από πλευράς Πολιτείας γιατί κοινωνικός έλεγχος ασκείται»
Ιδιωτικά πανεπιστήμια: Εκπαιδευτικό όραμα ή επιχειρηματικό σχέδιο;
Όμως, κάτω από τον επικοινωνιακό θόρυβο, τίθεται ένα ουσιαστικό ερώτημα: ποιος είναι τελικά ο στόχος των ιδιωτικών πανεπιστημίων; Η ποιοτική αναβάθμιση της ανώτατης εκπαίδευσης ή η σταδιακή μετάβασή της σε ένα σύστημα εμπορευματοποίησης, όπου η γνώση αποκτά τιμή και όχι αξία; Το θεσμικό πλαίσιο γύρω από τα λεγόμενα μη κρατικά ΑΕΙ παραμένει θολό. Τα ιδιωτικά πανεπιστήμια εμφανίζονται ως συνεργαζόμενα παραρτήματα καταξιωμένων ξένων ιδρυμάτων, ωστόσο στην πλειοψηφία τους δεν υπερτερούν ούτε σε ακαδημαϊκή κατάταξη ούτε σε ερευνητικό έργο από τα ελληνικά δημόσια πανεπιστήμια. Αντιθέτως, πολλά από αυτά ήδη λειτουργούσαν ως κολέγια στη χώρα, απλώς με νέα νομική μορφή αποκτούν τώρα πιθανή πρόσβαση σε κρατική χρηματοδότηση, χωρίς να υπόκεινται στις ίδιες υποχρεώσεις λογοδοσίας ή αξιολόγησης.
Την ίδια στιγμή, χιλιάδες μαθητές μένουν εκτός Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης λόγω της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής, ενώ τα δημόσια πανεπιστήμια υποχρηματοδοτούνται, συγχωνεύονται ή παραμένουν με υποστελεχωμένα τμήματα στην περιφέρεια. Έτσι, διαμορφώνεται σταδιακά ένα σύστημα εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση δύο ταχυτήτων: δημόσια ΑΕΙ για τους ικανούς και ιδιωτικά ΑΕΙ για τους προνομιούχους με την επιλογή σπουδών να καθορίζεται όχι από την αριστεία, αλλά από το βαλάντιο.
Και στο σημείο αυτό «πυκνώνουν» οι φωνές όσων κάνουν λόγο για μια νέα εκπαιδευτική πραγματικότητα στην τριτοβάθμια εκπαίδευση που δεν κομίζει τίποτα καινούργιο αντιθέτως κινείται σε θολά νερά με αμφιλεγόμενο έλεγχο ποιότητας των υπηρεσιών και αδιαφανή κριτήρια εισαγωγής. Μάλιστα όπως τονίζουν ακαδημαϊκοί κύκλοι στο Dnews αν τα ιδιωτικά πανεπιστήμια θέλουν να έχουν θέση στο ελληνικό εκπαιδευτικό τοπίο, πρέπει να αποδείξουν έμπρακτα ότι είναι φορείς παιδείας και όχι απλώς επενδυτικά προϊόντα με πανεπιστημιακή ταμπέλα.
