Υπηρετώντας την τοπική αυτοδιοίκηση επί εικοσιδύο συναπτά έτη, έχω βιώσει από πρώτο χέρι τις τεράστιες δυνατότητες αλλά και τις χρόνιες παθογένειες του θεσμού. Όλα αυτά τα χρόνια παρακολουθώ έργα να βαλτώνουν επειδή οι δήμοι στερούνται τα βασικά εργαλεία και την απαραίτητη οικονομική ανεξαρτησία. Να τους μεταφέρονται αρμοδιότητες χωρίς τους απαραίτητους πόρους. Να παρακαλούν για έκτακτα κονδύλια περιφερόμενοι οι δήμαρχοι στα υπουργεία. Η τοπική ανάπτυξη αποτελεί το πιο δομικό και ζωτικό στοιχείο της συνολικής ανάπτυξης της χώρας μας και διαθέτει πολύ πιο στέρεες βάσεις όταν στηρίζεται στις ίδιες τις τοπικές δυνάμεις.
Η Νέα Δημοκρατία εφαρμόζει μια εντελώς αντίθετη πολιτική, καθώς επιθυμεί τα πάντα να αποφασίζονται και να ελέγχονται αποκλειστικά από την κεντρική διοίκηση. Αυτή η υπερσυγκεντρωτική αντίληψη οδήγησε την ελληνική περιφέρεια στον μαρασμό και τις τοπικές κοινωνίες στην απογοήτευση. Η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη έρχεται να ανατρέψει οριστικά αυτή τη λογική, καταθέτοντας μια ολοκληρωμένη και κοστολογημένη πρόταση, το «Σχέδιο Αριστοτέλης» όπως ακριβώς παρουσιάστηκε από τον Αλέξη Τσίπρα και τον αρμόδιο τομέα, στηριγμένη στο τρίπτυχο των αρμοδιοτήτων, των πόρων και της εμπιστοσύνης.
Για πρώτη φορά στην πολιτική ιστορία του τόπου, έρχεται ένα κόμμα να εγγυηθεί και να αποδώσει συγκεκριμένους, μετρήσιμους και μόνιμους πόρους στην αυτοδιοίκηση. Εξασφαλίζουμε την οικονομική ενδυνάμωση των δήμων μέσω της πλήρους απόδοσης του τέλους ανθεκτικότητας, της σημαντικής αύξησης των πόρων από το Πράσινο Ταμείο, της δέσμευσης του 40% του νέου ΕΣΠΑ για την αυτοδιοίκηση και της δημιουργίας του νέου αναπτυξιακού προγράμματος Φιλόδημος. Με αυτά τα χρηματοδοτικά εργαλεία οι δήμοι θα πάψουν να εξαρτώνται από τις διαθέσεις της εκάστοτε κυβέρνησης.
Απέναντι σε όσους αντιμετωπίζουν τους δήμους με καχυποψία και τους θεωρούν αυθαίρετα ως εκκολαπτήρια διαφθοράς, εμείς απαντάμε με ξεκάθαρη εμπιστοσύνη στις τοπικές κοινωνίες και στους αιρετούς εκπροσώπους τους. Φυσικά, η εμπιστοσύνη αυτή θωρακίζεται με ισχυρά, ανεξάρτητα ελεγκτικά εργαλεία του κράτους. Ενεργοποιούμε τις Αυτοτελείς Υπηρεσίες Εποπτείας ώστε ο έλεγχος νομιμότητας να γίνεται άμεσα και σωστά, διασφαλίζοντας την απόλυτη διαφάνεια.
Ο νέος μας χάρτης για τη διοικητική οργάνωση της χώρας, μέσω του φιλόδοξου σχεδίου Αριστοτέλης, προωθεί την ουσιαστική αποκέντρωση και αλλάζει πλήρως τα δεδομένα. Καταργούμε τις αναποτελεσματικές Αποκεντρωμένες Διοικήσεις και μεταφέρουμε τις κρίσιμες αρμοδιότητές τους, μαζί με το αντίστοιχο προσωπικό, στις αιρετές Περιφέρειες. Ταυτόχρονα προχωράμε στην αναγέννηση των κοινοτήτων, δίνοντάς τους δικό τους προϋπολογισμό και αυτοτελή κάλπη, ώστε οι πολίτες να διαμορφώνουν το μέλλον του τόπου τους. Ενισχύουμε τους διαδημοτικούς συνδέσμους, θεσμοθετούμε τη μητροπολιτική διακυβέρνηση σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, εφαρμόζουμε ρήτρες γεωγραφικής ισότητας για τα νησιά και τις ορεινές περιοχές, και δίνουμε δύναμη στους πολίτες μέσα από τον συμμετοχικό προϋπολογισμό.
Κεντρικό στοιχείο της μεταρρύθμισής μας για την εμβάθυνση της δημοκρατίας συνιστά η επαναφορά του εκλογικού συστήματος των δύο Κυριακών. Απαιτούμε οι δήμαρχοι και οι περιφερειάρχες να εκλέγονται με απόλυτη πλειοψηφία, ώστε να διαθέτουν την απαραίτητη κοινωνική νομιμοποίηση για να διοικήσουν αποτελεσματικά.
Η πρόταση της ΕΛΑΣ θέτει τα θεμέλια για μια ισχυρή, δημοκρατική και υπερήφανη αυτοδιοίκηση. Η Ελλάδα χρειάζεται λιγότερη γραφειοκρατία, περισσότερη αποκέντρωση και περισσότερη εμπιστοσύνη στις τοπικές κοινωνίες. Η αναγέννηση της ελληνικής υπαίθρου, η αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος και η ισόρροπη ανάπτυξη της χώρας περνούν αναπόφευκτα μέσα από μια σύγχρονη και πραγματικά αυτοδιοικούμενη Ελλάδα. Η αλλαγή πολιτικής θα έρθει μέσα από την ίδια την κοινωνία, με την αυτοδιοίκηση να αποτελεί το επίπεδο στο οποίο οι πολίτες αποφασίζουν οι ίδιοι για τον τόπο τους. Το μεγάλο στοίχημα της επόμενης μέρας αφορά το οριστικό πέρασμα από την ετεροδιοίκηση στην πραγματική αυτοδιοίκηση.
(Ο Νίκος Νυφούδης είναι Αναπληρωτής Εκπρόσωπος Τύπου της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης)
