Διαρροές και αναλύσεις που αφορούν στη δικαστική διερεύνηση του σκανδάλου των υποκλοπών έχουν τροφοδοτήσει τις στήλες εφημερίδων και ιστοσελίδων τις τελευταίες ημέρες. Το διπλό σκάνδαλο, αυτό των παράνομων παρακολουθήσεων μέσω και της χρήσης παράνομων λογισμικών καθώς και της καθεστωτικής εκστρατείας για συγκάλυψη του σκανδάλου με ενορχηστρωτή το Μέγαρο Μαξίμου έχει επιφέρει και σε διεθνές επίπεδο σοβαρά πλήγματα στη λειτουργία του κράτους δικαίου στη χώρα. Όπως δε έγκαιρα είχαμε επισημάνει και στις πυκνές διαδικασίες της Βουλής επί τετράμηνο τόσο στις αρμόδιες Επιτροπές όσο και στις συζητήσεις για το πόρισμα της Ολομέλειας, βαρύ ήταν και το πλήγμα στον κοινοβουλευτισμό. Μέσα από τη διατεταγμένη και προσχηματική επίκληση του απορρήτου και την απόκρυψη μαρτύρων και στοιχείων, πολιτικές που καθιστούσαν εντέλει ανενεργή και πλήρως απαξιωμένη την εν γένει συνταγματική αλλά και την ιδιαίτερη κοινοβουλευτική διαδικασία για τη διερεύνηση και αποκάλυψη του σκανδάλου.
Αυτό καθαυτό το σκάνδαλο και στις δύο του διαστάσεις κυριολεκτικά δεν θα υπήρχε ως γεγονός εάν δεν το αποκάλυπταν, δεν το τεκμηρίωναν και δεν το κρατούσαν στη ζωή με εξάντληση των θεσμικών τρόπων διεθνώς και στη χώρα μας οι νησίδες της ανεξάρτητης ερευνητικής δημοσιογραφίας μέσα σε κλίμα απόλυτης σιωπής επί μια τριετία ιδιαίτερα της πλειοψηφίας των τηλεοπτικών Μέσων πανελλαδικής εμβέλειας. Στον πυρήνα της στρατηγικής συγκάλυψης ανήκε δυστυχώς και η δικαιοσύνη στην ανώτατη αρμόδια βαθμίδα της. Επίσης τα «απόνερα» των όσων έγινε δυνατόν να αποκαλυφθούν για ονόματα παρακολουθούμενων καταγράφηκαν με μελανά χρώματα οι σιωπές και η υποταγή στον καθεστωτισμό από κυβερνητικά στελέχη, παράγοντες του δημόσιου βίου και ανώτατους στρατιωτικούς.
Η κυβέρνηση και ο ίδιος ο πρωθυπουργός είχαν την απόλυτη ευθύνη που πιστοποιείται όχι μόνο από το συνταγματικό και νομικό πλαίσιο των συναφών αρμοδιοτήτων αλλά και από την προκλητική επίκληση τόσο του περίφημου «απορρήτου» για θέματα που προφανώς δεν είχαν καμία σχέση με την εθνική ασφάλεια όσο επίσης και την άρνηση για μαρτυρία και ανάληψη ευθύνης ενόψει της «ενασχόλησης της δικαιοσύνης με το θέμα». Διάτρητοι ισχυρισμοί και απροκάλυπτη ενοχική συμπεριφορά εφόσον είναι γνωστό ότι μόνο με δική του πρωτοβουλία ο κ. Μητσοτάκης, από την πρώτη στιγμή, πήρε υπό τον άμεσο έλεγχο του πρωθυπουργικού γραφείου την ΕΥΠ αλλά επίσης και ότι το ισχύον νομικό πλαίσιο επιτρέπει μόνο σ’ αυτόν τη χορήγηση της άδειας για άρση του απορρήτου. Ευθύνη που αρνήθηκε να αναλάβει.
Στην ειδησεογραφία και στη δημόσια συζήτηση που εξελίσσεται για τη «δικαστική πρόοδο» της διερεύνησης του σκανδάλου αναφέρονται στοιχεία από τις μαρτυρίες, την ποιότητα της διερεύνησης αλλά και από συμπεράσματα που ανακύπτουν μέχρι σήμερα.
Προκαλεί έκπληξη και εύλογα ερωτήματα για την πορεία αυτού του τύπου της «διερεύνησης του σκανδάλου» το ό,τι επανελήφθησαν ενώπιον και των δικαστικών αρχών όλες οι τεχνικές απόκρυψης στοιχείων και συγκάλυψης ευθυνών από τους εμπλεκόμενους επιχειρηματίες, από διοικητικά στελέχη και εισαγγελικούς λειτουργούς, πάνω στη γραμμή «δεν ξέρω, δεν είδα, δεν άκουσα, δεν έχω καμία σχέση, κινήθηκα στο πλαίσιο της νόμιμης διαδικασίας». Ακόμα και το στοιχείο που η αρμόδια Ανεξάρτητη Αρχή και βέβαια η ερευνητική δημοσιογραφία έφεραν στην επιφάνεια για την ταυτόχρονη παρακολούθηση από τις «νομότυπες επισυνδέσεις» της ΕΥΠ και από το predator απομειώνεται ως περιπτωσιολογικό και ενδεχομένως απολύτως τυχαίο γεγονός, που δεν συνηγορεί με την αυταπόδεικτη ύπαρξη κοινού κέντρου για τη διαμόρφωση του καταλόγου, τις συνεχείς παρατάσεις και την πιθανή αξιοποίηση από τις παρακολουθήσεις. Χρησιμοποιείται ως στοιχείο, με βάση το οποίο προκύπτει ότι μόνο το 1% ήταν κοινά παρακολουθούμενοι στόχοι το αριθμητικό κλάσμα με αριθμητή τις 15.000 των εντολών για νομότυπες επισυνδέσεις, όταν σε όλους τους τόνους έχει κατατεθεί ότι αυτός ο αριθμός αφορούσε πολύ λιγότερα φυσικά πρόσωπα με πολλαπλές όμως πράξεις παρατάσεων και επανάληψης επισυνδέσεων. Επίσης μένουν εκτός διερεύνησης και υπολογισμού τα στοιχεία των κέντρων της ΔΑΕΒ, της ΔΙΔΑΠ, της Αντιτρομοκρατικής.
Η προσπάθεια συγκάλυψης είχε ως βασικό της στοιχείο την πλήρη αποσύνδεση της ΕΥΠ από την κτήση και χρήση του predator. Η επιμονή σ’ αυτό το κρίσιμο ζήτημα αντιπαρέρχεται τα δημοσίως κατατεθέντα στοιχεία σε δημοσιογραφικές έρευνες για το κέντρο και τους υπεύθυνους αποσπασμένους δημόσιους υπαλλήλους σ’ αυτό που λειτουργούσε στο πλαίσιο της ΕΥΠ.
Δόθηκαν άραγε στην αρμόδια εισαγγελική αρχή οι εκθέσεις που παρεδίδοντο από τους απεσταλμένους της ΕΥΠ σε διεθνείς εκθέσεις όπου συμμετείχαν οι εταιρείες παράνομων λογισμικών; Ήταν ένα από όλα τα στοιχεία που δεν γνωστοποιήθηκαν ποτέ στην Εξεταστική Επιτροπή και που σύμφωνα με το κοινό απόρρητο έγγραφο για τη (μη) συνεργασία ΕΥΠ και ΑΔΑΕ δεν παραδόθηκε ούτε και στους σχετικούς ελέγχους, τακτικό και έκτακτο, της ΑΔΑΕ στην υπηρεσία.
Είναι απίστευτη η αίσθηση ατιμωρησίας και αυθαιρεσίας την οποία εκπέμπουν οι μαρτυρίες, κατά τα δημοσιεύματα, όλων των εν δυνάμει υπόλογων δημόσιων λειτουργών που καλούνται, μόνο, ως μάρτυρες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα ο κ. Δημητριάδης που δεν γνώριζε κανέναν και τίποτα, από επιχειρηματίες, παρακολουθούμενους και συστήματα υποκλοπών. Επίσης η αρμόδια εισαγγελέας, κ. Βλάχου, η οποία εμφανίζεται να έχει υπογράψει επανειλημμένες παρατάσεις για την παρακολούθηση του προϊσταμένου της εισαγγελίας Οικονομικού Εγκλήματος ως μια απλή γραφειοκρατική διαδικασία χωρίς να διερωτάται για τη σκοπιμότητα της σχετικής πρότασης-εντολής που της δόθηκε από τη διοίκηση της ΕΥΠ.
Έφτασαν μέχρι του σημείου να εμπορεύονται με ξένες χώρες το λογισμικό predator με άδεια του Υπουργείου Εξωτερικών και να επιβραβεύουν τον αρμόδιο Γενικό Γραμματέα ενώ την ίδια ώρα είχε ξεσπάσει σάλος για αυτό το θέμα που αποτυπώνεται σε αρνητικές εκθέσεις των αρμόδιων ευρωπαϊκών επιτροπών και σε δημόσια διατυπωμένες ανησυχίες και σχετική διερεύνηση από τις αρμόδιες αμερικανικές αρχές.
Είναι ελάχιστη, το έχουμε επαναλάβει, η υποχρέωση της κυβέρνησης να συνδράμει ώστε να δοθεί στη δημοσιότητα, όπως έγινε τότε από τις παρατάξεις της αντιπολίτευσης, το δήθεν απόρρητο πόρισμα της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας της Νέας Δημοκρατίας που εγκρίθηκε στην Ολομέλεια. Η απλή ανάγνωση αυτού του πορίσματος θα εκθέσει ανεπανόρθωτα τις ευθύνες, την ενορχήστρωση αλλά και τον σχεδιασμό για τη συγκάλυψη του σκανδάλου των υποκλοπών από την ίδια την κυβέρνηση που υπήρξε υπόλογη για πολλαπλά πλήγματα στο κράτος δικαίου.
Η συζήτηση, η οποία συνεχίζεται και που έχει προφανείς τεράστιες πολιτικές διαστάσεις δεν θα είναι ανέφελη και βολική για όσους απεργάζονται την τελική φάση συγκάλυψης του σκανδάλου.
(Ο Νίκος Βούτσης είναι πρώην πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων)
