Με δεδομένο όμως ότι η κυβέρνηση επιμένει στην «κόκκινη γραμμή» για μη περικοπές στο σκέλος των κύριων συντάξεων, η διαδικασία της προσωπικής διαφοράς ενδεχομένως να «κερδίσει έδαφος» στις διαπραγματεύσεις που αναμένεται να ξεκινήσουν τις επόμενες ημέρες με τους δανειστές. Με την εκτίμηση του κ. Γιώργου Κατρούγκαλου να είναι ότι μπορεί την Τετάρτη ή την Πέμπτη να επιστρέψουν στην Ελλάδα οι επικεφαλής των «θεσμών», επανέρχονται στο προσκήνιο και οι τρόποι κάλυψης των ελλειμμάτων σε κύρια και επικουρική ασφάλιση.
Για την κύρια ασφάλιση, το μεγάλο ερωτηματικό είναι ο χρόνος εφαρμογής της προσωπικής διαφοράς. Η ελληνική πλευρά θέλει η έναρξή της να γίνει από το 2019 και μετά, έτσι ώστε να διατηρηθούν οι συντάξεις στα ίδια επίπεδα και απλώς να μην καρπώνονται τις όποιες αυξήσεις θα προκαλούνται από την άνοδο του ΑΕΠ.
Για τις επικουρικές συντάξεις όμως, τα εφάπαξ βοηθήματα και τα μερίσματα του Δημοσίου, οι θεσμοί επιθυμούν να προωθήσουν μόνιμους μηχανισμούς «κόφτες» που θα παράγουν περικοπές, όταν θα διαπιστώνονται ελλείμματα. Ουσιαστικά, ακόμα και αν χρειαστεί διαφορετική ονομασία, επανακάμπτει η διαδικασία της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος, η οποία όμως δεν εφαρμόστηκε από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ.
Άλλωστε η περίπτωση του ΕΤΕΑ, του ταμείου δηλαδή που χορηγεί περίπου το 90% των επικουρικών συντάξεων, είναι χαρακτηριστική. Το ταμείο εκτιμάται ότι θα καταγράψει ελλείμματα της τάξης των 600 εκατ. ευρώ για το τρέχον έτος, συνεπώς προκρίνεται η πρόταση για περικοπές συντάξεων, από 170 ευρώ και άνω, ως αντιστάθμισμα σε αυτό.
Η ελληνική αντιπρόταση περιορίζεται έως τώρα στην αξιοποίηση της περιουσίας του Ταμείου για να καλυφθούν τα ελλείμματα. Μια περιουσία όμως που στην καλύτερη περίπτωση μπορεί να καλύψει το 30% του συνολικού ετήσιου ελλείμματος.
Συνεπώς, το σενάριο για περικοπές επανέρχεται σχεδόν αυτόματα στο προσκήνιο, με την επικρατέστερη εκδοχή να θέλει οι μειώσεις να επιβαρύνουν τους 715.000 συνταξιούχους που λαμβάνουν συντάξεις άνω των 170 ευρώ.
Ανάλογα ελλειμματική είναι και η πορεία των Τομέων Πρόνοιας που χορηγούν εφάπαξ. Για το λόγο αυτό προκρίνονται περικοπές στα επίπεδα του 30%, έτσι ώστε να ξεμπλοκάρει η διαδικασία, κάτι που μπορεί να γίνει ακόμα και αμέσως μετά την ολοκλήρωση της αξιολόγησης, κατά δήλωση του κ. Κατρούγκαλου.
Στο σκέλος των μερισμάτων, οι μειώσεις μπορεί να είναι ακόμα πιο μεγάλες, στα επίπεδα του 40%, αφού το Μετοχικό Ταμείο Πολιτικών Υπαλλήλων (ΜΤΠΥ), αδυνατεί να καλύψει τη μηνιαία δαπάνη προς τους 284.000 μερισματούχους.
