Τα ελλείμματα αυτά αποτύπωσε η πιλοτική έρευνα σε δείγμα περίπου 250 βορειοελλαδικών επιχειρήσεων (Δυτική Μακεδονία, Βόρειο Αιγαίο, Ανατολική Μακεδονία), που εκπονήθηκε με τη χρήση της νέας μεθοδολογίας μέτρησης καινοτομικότητας της Αλεξάνδρειας Ζώνης Καινοτομίας (ΑΖΚ).
Η μεθοδολογία αυτή, με τον τίτλο "InnoS by TIZ", βασίζεται σε διεθνή και ευρωπαϊκά πρότυπα και μεθόδους και έχει εκπονηθεί με την επιστημονική επιμέλεια του εργαστηρίου διαχείρισης τεχνολογίας MaterLab του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και της ερευνητικής ομάδας καινοτομίας και επιχειρηματικότητας του Nottingham Business School (Nottingham Trent University).
«Αυτό που διαπιστώσαμε κατά την έρευνα, έχοντας στη διάθεσή μας στοιχεία τόσο από το 2009, δηλαδή πριν γίνει ιδιαίτερα αισθητή κρίση, όσο και από σήμερα, είναι ότι οι επιχειρήσεις δεν φαίνεται να έχουν μεγάλο πρόβλημα σε ό,τι αφορά την καινοτομία προϊόντος. Οι ελληνικές επιχειρήσεις είναι πάρα πολύ πίσω στην οργανωσιακή κουλτούρα σε σχέση με την καινοτομία και στον τρόπο προσέγγισης των αγορών. Και δεν δείχνουν να πήραν το μήνυμα της κρίσης», επισήμανε ο διευθυντής του εργαστηρίου Materlab κι επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας, Γιάννης Μπακούρος.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της ΑΖΚ, Παντελής Αγγελίδης, επισήμανε ότι «η μεθοδολογία, που αναπτύχθηκε αποκλειστικά με εθελοντική εργασία, χωρίς να δαπανηθεί ούτε ένα ευρώ, πρόκειται να αξιοποιηθεί για τη μέτρηση του καινοτομικού αποτυπώματος των επιχειρήσεων στην ευρύτερη περιοχή της ΑΖΚ, καθώς και για την ωρίμανση των κριτηρίων ένταξης σ’ αυτήν». Μεταξύ άλλων θα δημιουργηθεί και ηλεκτρονική πλατφόρμα.
Όπως είπε, μία από τις υποχρεώσεις της ΑΖΚ ήταν και η δημιουργία κριτηρίων κατάταξης των επιχειρήσεων στην περιοχή ευθύνης της. Γρήγορα όμως, έγινε αισθητό ότι ουδείς -ούτε καν οι γενικές γραμματείες ΕΣΠΑ και επενδύσεων- μπορούσαν να ορίσουν με σαφήνεια τις καινοτομικές επιδόσεις των επιχειρήσεων και το τι πραγματικά συνιστά καινοτομία. Έτσι προέκυψε η ανάγκη δημιουργίας μεθοδολογίας μέτρησης.
Επιπλέον, ο κ. Αγγελίδης γνωστοποίησε ότι η ΑΖΚ προτίθεται να συνεργαστεί με όποιον φορέα επιθυμεί να αξιοποιήσει την τεχνογνωσία της για την εφαρμογή της μεθοδολογίας για δικούς του σκοπούς (χωρίς να έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο εμπορικής αξιοποίησής της σε επόμενη φάση). Σχετική ενημέρωση έχει ήδη αποσταλεί προς σχετιζόμενους φορείς, τόσο της κεντρικής κυβέρνησης όσο σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Μάλιστα, στο επόμενο διάστημα σχεδιάζει να ζητήσει τη συνεργασία του ΕΛΟΤ, ώστε η μεθοδολογία να καταστεί εθνικό πρότυπο, πρακτική που ήδη εφαρμόζεται σε αρκετές χώρες της ΕΕ.
Σύμφωνα με τη δρα Παρασκευή Γιούρκα, μέλος της ερευνητικής ομάδας, ο δείκτης εξετάζει 40-50 διαφορετικές παραμέτρους για να αξιολογήσει την καινοτομικότητα των επιχειρήσεων, από τον τύπο ηγεσίας και τις επενδύσεις σε έρευνα και ανάπτυξη μέχρι τη διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού και τα μέσα που χρησιμοποιεί η επιχείρηση. Μάλιστα, ο δείκτης μπορεί να παραμετροποιείται βάσει των αναγκών κάθε επιχείρησης (π.χ., αν είναι εξαγωγική, η βαρύτητα δίνεται στις παραμέτρους που μετρούν ειδικά τις επιδόσεις της σε αυτό το πεδίο), ώστε να τη βοηθάει σε επίπεδο στρατηγικής για να δρομολογεί διορθωτικές κινήσεις. Επίσης, στόχους της δημιουργίας του εργαλείου αυτού είναι και η καλύτερη διαμόρφωση πολιτικών για την κινητοδρότηση των επιχειρήσεων.
Οι Δείκτες Μέτρησης Καινοτομικότητας Επιχειρήσεων (ΔΕΙ.ΜΕ.Κ.Ε.) καταγράφουν και απεικονίζουν την καινοτομικότητα των επιχειρήσεων είτε σε εθνικό είτε σε περιφερειακό επίπεδο ή σε επίπεδο επιχείρησης. Οι δείκτες έχουν σχεδιαστεί ώστε: α) να παρέχουν αντικειμενική ένδειξη της καινοτομικής θέσης μιας επιχείρησης, και β) να προσδιορίζουν συγκεκριμένες δυνάμεις και αδυναμίες στην προσέγγιση της εταιρείας στην καινοτομία. Ακολουθεί η επεξεργασία με στατιστική μέθοδο και τα αποτελέσματα αναλύονται διεξοδικά με τη βοήθεια γραφημάτων. Ο αλγόριθμος που έχει αναπτύξει η επιστημονική ομάδα με την οποία συνεργάστηκε η ΑΖΚ υπολογίζει τελικά ένα συνδυαστικό δείκτη, με δυνατότητα ακριβούς αποτύπωσης της καινοτομικότητας σε επίπεδο επιχείρησης.
