ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΤΣΩΤΗΣ: Κύριε Υπουργέ, με τον «Καλλικράτη» και τη διάλυση των νομαρχιών η αρμοδιότητα των προνοιακών επιδομάτων και βοηθημάτων πέρασε στους δήμους και συνδέθηκε δυστυχώς με τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους.
Από το 2011 αυτό το έργο για τους δήμους το περαιώνουν δήμοι που εδρεύουν στην έδρα της εκάστοτε Περιφέρειας. Σε αυτή τη βάση, στην ευθύνη τους πέρασε και το προσωπικό των αντίστοιχων υπηρεσιών των τότε νομαρχιών.
Ο Δήμος της Αθήνας αυτήν την περίοδο πιέζει τους δήμους που εξυπηρετεί να παραλάβουν μέσα σε σύντομες προθεσμίες την αρμοδιότητα. Οι δήμοι χωρίς το αναγκαίο προσωπικό, χωρίς χρηματοδότηση, στήριξη και προετοιμασία, εξαναγκάζονται να αναλάβουν μία αρμοδιότητα που κανονικά θα έπρεπε να ασκείται αποκλειστικά από το κράτος. Αυτή είναι μία θέση του ΚΚΕ.
Η Κυβέρνηση και τα αρμόδια Υπουργεία με ευθύνη τους θέτουν τους αναπήρους, τους δικαιούχους των προνοιακών βοηθημάτων, τους δήμους και τις υπηρεσίες τους σε μία νέα ταλαιπωρία και σε μία μεταξύ τους αντιπαράθεση. Αποπροσανατολίζουν, για να περάσει όσο είναι δυνατόν αναίμακτα η κατακρεούργηση των προνοιακών βοηθημάτων και επιδομάτων που έχει δρομολογήσει και προσυπογράψει μαζί η Κυβέρνηση με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Με προκάλυμμα μάλιστα τον εκσυγχρονισμό του συστήματος και τη μη ταλαιπωρία των αναπήρων στα Κέντρα Πιστοποίησης, η Κυβέρνηση με το ν.4331 τον Ιούνιο του 2015 προώθησε μέτρα εκσυγχρονισμού του συστήματος περικοπών. Οι κρατικές παροχές για τις πρόσθετες ανάγκες του αναπήρου αποσυνδέονται από αυτήν καθαυτή την αναπηρία. Συνδέονται με περιουσιακά στοιχεία και με το αν έχει οικογένεια να τον συνδράμει.
Οι δήμοι το επόμενο διάστημα με τις αρμοδιότητες που τους ανατίθενται θα αναδειχθούν στο πρώτο διευρυμένο σφαγείο των προνοιακών βοηθημάτων, των επιδομάτων αναπηρίας.
Εμείς λέμε ότι στόχος είναι το τσάκισμα των προνοιακών βοηθημάτων. Ήδη υπάρχει η δέσμευση για μείωση συνολικά της πρόνοιας από 1,8 δισεκατομμύρια το 2015 σε μόλις 900 εκατομμύρια, όπως αναφέρεται στο τρίτο Μνημόνιο.
Ρωτάμε, κύριε Υπουργέ, αν θα στηρίξει τις υπηρεσίες των δήμων με το αναγκαίο προσωπικό η Κυβέρνηση, ώστε να μπορέσουν στοιχειωδώς να αντεπεξέλθουν σ’ αυτή τη νέα και κρίσιμη αρμοδιότητα και να μην βρεθούν και πάλι ΑΜΕΑ και δικαιούχοι μπροστά σε μία νέα ταλαιπωρία. Ρωτάμε αν σκέφτεται η Κυβέρνηση να αποσυνδέσει τα προνοιακά βοηθήματα από τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους, που και δεν αποδίδονται στο σύνολό τους σήμερα στους δήμους και το ύψος της χρηματοδότησής τους δεν επαρκεί σε στοιχειώδεις ακόμα και ανελαστικές δαπάνες και λειτουργίες των δήμων.
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΟΥΡΟΥΜΠΛΗΣ (Υπουργός Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης): Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, θα ήθελα να ευχαριστήσω τον αγαπητό συνάδελφο, πρώτον, γιατί επέδειξε κατανόηση στο αίτημα που είχα θέσει πριν από έξι-επτά ημέρες για κώλυμα και να τον ευχαριστήσω, επίσης, γιατί εκτιμώ ιδιαίτερα το ενδιαφέρον και την ευαισθησία του σε ένα πολύ κρίσιμο ζήτημα της κοινωνικής μας πολιτικής, που αφορά εκατόν εξήντα οκτώ χιλιάδες πρόσωπα με αναπηρία πάνω από 67%.
Πράγματι, η διαδικασία μεταφοράς των επιδομάτων στους δήμους είχε δημιουργήσει αρκετά προβλήματα, διότι έπρεπε οι δήμοι των πρωτευουσών των νομών να αναλάβουν αυτήν την ευθύνη. Δεν υπήρξε μέχρι σήμερα αρνητική αντίδραση από τους δήμους. Υπάρχει ένα πολύ καλό επίπεδο συνεννόησης και συνεργασίας. Αντιλαμβανόμαστε και εμείς τις ανάγκες που προκύπτουν από έναν τέτοιο φόρτο εργασίας των δήμων και είμαστε σε μια διαδικασία να καλύψουμε αυτού του είδους τις ανάγκες.
Ως εκ τούτου, κύριε Πρόεδρε, αυτό το ζήτημα είναι ένα ζήτημα που βρίσκεται ανάμεσα στο Υπουργείο Εσωτερικών και στην ΚΕΔΕ, με την οποία συνομιλούμε και πρέπει να διαβεβαιώσω και να καθησυχάσω τον αγαπητό συνάδελφο ότι στις προσλήψεις που επιχειρούμε και αυτόν τον καιρό λαμβάνοντας υπ’ όψιν τα κενά, θα λάβουμε πολύ σοβαρά υπ’ όψιν αυτού του είδους τις ανάγκες στην Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Θα συμπληρώσω μετά στη δευτερολογία μου και θα αναφερθώ στην ανησυχία του αγαπητού συναδέλφου για κατακρεούργηση των επιδομάτων.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΤΣΩΤΗΣ: Κύριε Υπουργέ, δεν είναι ανησυχία μας απλή. Είναι συγκεκριμένα τα πράγματα. Εδώ περικόπτονται συνέχεια βοηθήματα και προνοιακά επιδόματα. Σας είπα και προηγουμένως ότι η δέσμευση που υπάρχει στο τρίτο Μνημόνιο είναι από 1,8 δισεκατομμύρια τα προνοιακά επιδόματα να πάνε στα 900 εκατομμύρια. Αυτή είναι μία δέσμευση. Ποιος θα υποστεί τις συνέπειες αυτών των περικοπών αν όχι αυτοί που μέχρι σήμερα είχαν αυτά τα βοηθήματα και μπορούσαν εν πάση περιπτώσει να επιβιώσουν σε αυτές τις δύσκολες συνθήκες; Και μην ξεχνάμε ότι τα άτομα με ειδικές ανάγκες, οι ανάπηροι, όλη αυτήν την περίοδο της κρίσης έχουν υποστεί πάρα πολλές, σημαντικές περικοπές και όχι μόνο στα επιδόματα αλλά ακόμη και στις συντάξεις που έπαιρναν άτομα με ειδικές ανάγκες. Διότι όλη αυτή η αναμόρφωση, υποτίθεται, του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπήρων βλέπουμε ότι λειτούργησε σαν ένα εργαλείο περικοπής των συντάξεων, του ποσοστού αναπηρίας, έτσι ώστε να μείνουν εκτός απ’ όλη αυτή τη βοήθεια που έπρεπε να παρέχει συνολικά το ίδιο το κράτος.
Κύριε Υπουργέ, είπαμε ότι αυτό πρέπει κανονικά να ανήκει στο κράτος, στην κεντρική Κυβέρνηση, με ευθύνη της να μπορεί να αποδίδει τα προνοιακά βοηθήματα σε όλους αυτούς που τα δικαιούνται.
Έχετε δώσει, λοιπόν, αυτές τις αρμοδιότητες στους δήμους και όπως είπα προηγουμένως, μπορεί να υπήρχε καλή συνεργασία, αλλά τώρα ο Δήμος της Αθήνας τα δίνει στους άλλους δήμους, οι οποίοι δεν έχουν τέτοιες υποδομές ώστε να μπορούν πράγματι να ανταποκριθούν σε αυτό το καθήκον που τους ανατίθεται, με αποτέλεσμα να υπάρχει αυτή η αντιπαράθεση των δικαιούχων αναπήρων με τους δήμους, οι δήμοι να λένε «δεν φταίμε εμείς, φταίει ο Δήμος της Αθήνας», ο Δήμος της Αθήνας να λέει «δεν φταίμε εμείς, φταίει η Κυβέρνηση που μας παραχώρησε αυτήν την αρμοδιότητα» και γίνεται «μπαλάκι» τελικά ο ανάπηρος, ο οποίος θα υποστεί τις συνέπειες αυτής, αν θέλετε, της αλλαγής του νόμου.
Το συνδέετε με τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους. Έτσι και αλλιώς αυτοί οι ΚΑΠ είναι πολύ λίγοι για τους δήμους. Έχουν μειωθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Και τώρα το συνδέετε, γιατί μέσα από εκεί θα δίνονται, δηλαδή το ποσό θα είναι από τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους, χωρίς αυτό να αυξηθεί. Άρα, οι δήμοι μειώνουν από τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους τις δαπάνες που θα μπορούσαν να κάνουν για άλλα έργα ή για άλλη δραστηριότητα των δήμων για τους δημότες.
Άρα, εδώ μετατίθεται συνολικά στους δήμους η υποχρέωση αυτή της στήριξης των αναπήρων με αυτά τα βοηθήματα που παίρνουν, που έτσι κι αλλιώς είναι σε πολύ χαμηλά επίπεδα.
Εμείς πάντως στα ερωτήματα, κύριε Υπουργέ, θα θέλαμε να δούμε τι σχεδιάζετε και πώς θα στηρίξουν τους δήμους σε αυτήν την προσπάθεια ή αν σκέφτεστε να ξαναπάρετε πίσω αυτή τη δραστηριότητα.
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΟΥΡΟΥΜΠΛΗΣ (Υπουργός Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης): Κύριε Πρόεδρε, σε ό,τι αφορά την Τοπική Αυτοδιοίκηση, τα προβλήματα που πραγματικά αντιμετωπίζει είναι όπως τα αναφέρει ο κύριος συνάδελφος, αλλά ευθύνη γι’ αυτά δεν φέρει η σημερινή Κυβέρνηση, όπως αντιλαμβάνεστε.
Η σημερινή Κυβέρνηση με το τέλος του χρόνου, παρότι διαχειρίζεται έναν προϋπολογισμό που παρέλαβε από άλλη κυβέρνηση, θα εξαντλήσει όλα τα περιθώρια. Και ήδη αυτή τη στιγμή, κύριε Πρόεδρε, μέσα στο μήνα Νοέμβριο καταθέτουμε στην Τοπική Αυτοδιοίκηση 400 εκατομμύρια ευρώ. Σήμερα που συζητάμε μπαίνουν στα ταμεία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης 235 εκατομμύρια, στις 24 του μήνα θα μπουν άλλα 164 εκατομμύρια ευρώ και με το τέλος του χρόνου θα προσπαθήσουμε να επιτελέσουμε τις υποχρεώσεις μας απέναντι στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, η οποία πραγματικά επιτελεί σημαντικό έργο, ιδιαίτερα στη στήριξη του κοινωνικού κράτους με τις κοινωνικές δομές τις οποίες αναπτύσσει.
Επειδή εμείς πιστεύουμε πραγματικά στην αποκέντρωση και όχι στην υπερσυγκέντρωση της αποκέντρωσης, κύριε Πρόεδρε, ετοιμάζουμε μια επαναθεσμοποίηση του «ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗ», με στόχο να αποσαφηνίσουμε αρμοδιότητες. Ήδη το νομοσχέδιο που κατέθεσε ο κ. Βούτσης ως Υπουργός Εσωτερικών, επανακατατίθεται -με το οποίο γίνονται πραγματικά σημαντικές τομές- αλλά θα επιχειρήσουμε και την επαναθεσμοποίηση συνολικά του «ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗ», προσπαθώντας με κάθε τρόπο όχι μόνο να μεταφέρουμε αρμοδιότητες, όπως γινόταν μέχρι σήμερα, αλλά και τους αναγκαίους πόρους. Γιατί εμείς πιστεύουμε σε ένα αποκεντρωμένο κράτος όπου η δυνατότητα του πολίτη να έχει ρόλο μέσα από αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες θα είναι μια ζωντανή καθημερινή λειτουργία, γιατί έτσι μπορείς να καταστήσεις τον άνθρωπο πολίτη και όχι υπήκοο παθητικό, αποδέκτη ρύθμισης της τύχης του από τους άλλους. Μια τέτοια θεσμική επανάσταση, μια τέτοια θεσμική ανατροπή θα επιχειρήσουμε, γιατί ακριβώς θέλουμε τον πολίτη πρωταγωνιστή και όχι θεατή των εξελίξεων.
Τώρα σε ό,τι αφορά τα επιδόματα των αναπήρων, κύριε συνάδελφε, ειλικρινά κατανοώ και την αγωνία σας και την ανησυχία σας, αλλά πρέπει να αποφεύγουμε τις υπερβολές. Τι θα πει «κατακρεούργησε»; Αυτή η Κυβέρνηση, παρότι βρέθηκε σε αυτόν τον τυφώνα της κρίσης να αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας, παρότι ζήσαμε τις συνέπειες του κλεισίματος των τραπεζών, ούτε μια μέρα δεν καθυστέρησε την καταβολή των επιδομάτων των αναπήρων. Άρα, ζήτημα καταβολής των επιδομάτων και καθυστερήσεων δεν υφίσταται και δεν θα συμβεί, κύριε συνάδελφε. Σήμερα που σας μιλώ, κατατέθηκαν κανονικά τα χρήματα για άλλη μια φορά και ως εκ τούτου τέτοιο ζήτημα δεν υφίσταται.
Επίσης, μιλήσατε για περικοπές. Αυτή η Κυβέρνηση έχει προβεί σε καμμία περικοπή; Ούτε ένα ευρώ γιατί ακριβώς αντιλαμβανόμαστε ότι τα επιδόματα των εκατόν εξήντα οκτώ χιλιάδων αναπήρων είναι επιδόματα που καλύπτουν, κύριε συνάδελφε, -και συμφωνώ μαζί σας- ανάγκες που παράγει η αναπηρία. Κι αυτό το γνωρίζει καλά αυτή η Κυβέρνηση. Το ξέρει και το υποστηρίζει με κάθε τρόπο.
Άρα, οποιαδήποτε απαίτηση από οπουδήποτε για να συνδεθούν τα επιδόματα με οικονομικά κριτήρια και τα λοιπά, δεν μπορεί να γίνει δεκτή από αυτήν την Κυβέρνηση.
Στηρίζουμε τα πρόσωπα με αναπηρία, γιατί θέλουμε τον πολίτη και στον χώρο αυτό πραγματικά να νιώθει την ανάγκη της ισοπολιτείας, την ανάγκη ενός ανθρωποκεντρικού κράτους που εκπέμπει το ενδιαφέρον του εν τοις πράγμασι και όχι εν λόγοις.
Κατόπιν αυτού, θέλω να σας διαβεβαιώσω με κάθε κατηγορηματικό τρόπο ότι περικοπές δικαιωμάτων των αναπήρων με τη σημερινή Κυβέρνηση δεν μπορούν να γίνουν δεκτές ούτε σήμερα ούτε αύριο.
Ως εκ τούτου, για άλλη μία φορά επιβεβαιώνουμε ότι δεν θέλουμε να εκφράσουμε κοινωνική ευαισθησία. Είναι κοινωνική υποχρέωση της πολιτείας να συγκροτεί ένα κοινωνικό κράτος που υπηρετεί και τη συνοχή, αλλά και την πραγματική ανάπτυξη, γιατί όταν ο πολίτης νιώθει ότι υπάρχει κράτος που νοιάζεται για αυτόν σε οποιοδήποτε σημείο της χώρας, είναι ένας ενεργός πολίτης που νοιάζεται για τα κοινά, νοιάζεται για την ίδια την κοινωνία, νοιάζεται για την πρόοδο του τόπου.
