Την ανάγκη άμεσης και συντονισμένης ευρωπαϊκής αντίδρασης στην παρατεταμένη ενεργειακή κρίση υπογράμμισε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, κατά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ζητώντας μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Παράλληλα, η Ελλάδα πρότεινε κοινή συνεδρίαση των υπουργών Ενέργειας και Οικονομικών της ΕΕ, προκειμένου να εξεταστούν συντονισμένα οι δυνατότητες αντιμετώπισης των επιπτώσεων της κρίσης.
Κατά την παρέμβασή του, την Πέμπτη 29 Οκτωβρίου, ο Έλληνας υπουργός χαρακτήρισε την ενεργειακή κρίση πρωτοφανή, επισημαίνοντας ότι απαιτούνται άμεσες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες για την προστασία των καταναλωτών και τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων. Επικαλούμενος τα συμπεράσματα του πρόσφατου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, στα οποία αποτυπώθηκε η ανάγκη συντονισμένης ευρωπαϊκής απάντησης, ζήτησε την αξιοποίηση της εθνικής ρήτρας διαφυγής για τη χρηματοδότηση προσωρινών και στοχευμένων μέτρων ενεργειακής στήριξης. Όπως τόνισε, η Ελλάδα ήταν η πρώτη χώρα για την οποία εγκρίθηκε η ενεργοποίηση της συγκεκριμένης ρήτρας, υπογραμμίζοντας ότι οι αποφάσεις των Ευρωπαίων ηγετών πρέπει πλέον να μετατραπούν σε συγκεκριμένες πολιτικές. Στο πλαίσιο αυτό, πρότεινε τη διοργάνωση κοινής συνεδρίασης με το ECOFIN και το Eurogroup, ώστε να εξεταστούν οι διαθέσιμες λύσεις εντός των ευρωπαϊκών δημοσιονομικών κανόνων. Την ελληνική πρωτοβουλία υποστήριξαν η Μάλτα, η Βουλγαρία, η Σλοβακία και η Ρουμανία.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε επίσης στην επιτάχυνση του εξηλεκτρισμού και στον εκσυγχρονισμό των ηλεκτρικών δικτύων, με την ελληνική πλευρά να υποστηρίζει την ανάγκη έγκαιρων επενδύσεων σε σύγχρονες και έξυπνες υποδομές. Ο κ. Παπασταύρου τάχθηκε υπέρ της μεγαλύτερης διαφάνειας στις χρεώσεις δικτύου, μέσω της αξιοποίησης χρονικών και γεωγραφικών σημάτων τιμολόγησης, επισημαίνοντας ωστόσο ότι οι ευρωπαϊκοί κανόνες πρέπει να διατηρούν επαρκή ευελιξία για τα κράτη-μέλη και τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές. Παράλληλα, ανέδειξε τη στρατηγική σημασία του Κάθετου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου ως εναλλακτικής οδού εφοδιασμού της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης, στο πλαίσιο της σταδιακής απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο. Αναφέρθηκε ακόμη στην αξιοποίηση των εγχώριων ενεργειακών πόρων και στην ανάγκη διατήρησης της παραγωγικής ικανότητας και της ανταγωνιστικότητας των διυλιστηρίων.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Στο περιθώριο των ευρωπαϊκών συζητήσεων, ιδιαίτερη σημασία απέκτησε η συνάντηση του Ευρωπαίου Επιτρόπου Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, με τους υπουργούς Ενέργειας Ελλάδας και Κύπρου, Σταύρο Παπασταύρου και Μιχάλη Δαμιανό, για την ηλεκτρική διασύνδεση των δύο χωρών. Ο Επίτροπος επανέλαβε τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Great Sea Interconnector, χαρακτηρίζοντάς το στρατηγική ενεργειακή υποδομή που θα συμβάλει στον τερματισμό της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου, στην ασφάλεια εφοδιασμού και στη μείωση των τιμών. Η τοποθέτηση αυτή έρχεται ενόψει της αναμενόμενης επανέναρξης των ερευνών από το γαλλικής σημαίας πλοίο «Abeille Marengo», το οποίο βρίσκεται στο Ηράκλειο, με την έκδοση της σχετικής NAVTEX να αναμένεται στις αρχές Νοεμβρίου.
Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, οι εργασίες αναμένεται να συνεχιστούν κοντά στο όριο των έξι ναυτικών μιλίων της Κάσου, όπου είχαν διακοπεί τον Ιούλιο του 2024. Κρίσιμο ζήτημα παραμένει η στάση της Τουρκίας και το ενδεχόμενο νέων αντιδράσεων στην περιοχή. Η Αθήνα εξετάζει τα πιθανά σενάρια, ενώ η ευρωπαϊκή στήριξη προσδίδει πρόσθετη πολιτική βαρύτητα στην προσπάθεια υλοποίησης της διασύνδεσης, η οποία αποτελεί σημαντικό έργο για την ενεργειακή ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου.
