Στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας βρίσκονται συμβάσεις παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (ΕΛΚ) με δύο πρόσωπα που διατηρούν στενούς δεσμούς με τη Νέα Δημοκρατία και τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη.
Σύμφωνα με σημερινό δημοσίευμα του ερευνητικού μέσου Follow the Money, η υπόθεση αφορά αμοιβές που ενδέχεται να έφτασαν συνολικά τις 780.000 ευρώ, ενώ η έρευνα διεξάγεται από την υπηρεσία καταπολέμησης της διαφθοράς της βελγικής αστυνομίας.
Όπως αναφέρει το δημοσίευμα του δημοσιογράφου Simon Van Dorpe, το οποίο βασίζεται σε πληροφορίες που συγκεντρώθηκαν σε συνεργασία με το ελληνικό inside story και τη γερμανική Süddeutsche Zeitung, η εξέλιξη αυτή ακολούθησε σχετική έκθεση της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF), η οποία ενημέρωσε την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.
Στο επίκεντρο βρίσκονται δύο εταιρείες παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών: η Campaign Lab, με έδρα το Βέλγιο, του Γεράσιμου («Τζέρι») Ζαγορίτη, και η HD Heavyweight, με έδρα την Κύπρο, του Έρικ Θανόπουλου Παρκς.
Οι δύο σύμβουλοι συνδέονται επαγγελματικά με τη Νέα Δημοκρατία. Ο Γεράσιμος Ζαγορίτης εργάστηκε για σχεδόν έξι χρόνια στο πλευρό δύο ευρωβουλευτών του κόμματος στις Βρυξέλλες, ενώ ο Έρικ Θανόπουλος Παρκς είχε διατελέσει επί σειρά ετών σύμβουλος επικοινωνίας της Νέας Δημοκρατίας και του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Σύμφωνα με το Follow the Money, οι δύο εταιρείες έλαβαν περίπου 570.000 ευρώ από τον Ιούλιο του 2022 έως τον Ιανουάριο του 2023.
Ωστόσο, δύο πηγές με γνώση της υπόθεσης ανέφεραν ότι οι πληρωμές πιθανότατα συνεχίστηκαν έως τον Μάρτιο του 2023, ανεβάζοντας τη συνολική αμοιβή των δύο συμβούλων σε περίπου 780.000 ευρώ.
Οι συμβάσεις υπογράφηκαν λίγο μετά την ανάληψη της προεδρίας του ΕΛΚ από τον Μάνφρεντ Βέμπερ και την τοποθέτηση του Θανάση Μπακόλα στη θέση του γενικού γραμματέα, τον Μάιο του 2022.
Ο Θανάσης Μπακόλας, ο οποίος είχε συνεργαστεί με τον Κυριάκο Μητσοτάκη επί περίπου δύο δεκαετίες, ανέλαβε τη συγκεκριμένη θέση έπειτα από πρόταση του Μάνφρεντ Βέμπερ.
Ερωτήματα για το ύψος των αμοιβών
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι μαρτυρίες πέντε πρώην εργαζομένων του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, οι οποίοι δήλωσαν στο Follow the Money ότι οι αμοιβές των δύο συμβούλων φαίνονταν δυσανάλογες σε σχέση με το έργο που παρείχαν.
Σύμφωνα με τις ίδιες μαρτυρίες, αντίστοιχες υπηρεσίες παρέχονται συνήθως από συμβούλους με αμοιβές που δεν ξεπερνούν τις 60.000 ευρώ για διάστημα έξι μηνών.
Οι Ζαγορίτης και Παρκς αμφισβήτησαν την εκτίμηση αυτή.
Το ζήτημα των αμοιβών είχε προκαλέσει, πάντως, αντιδράσεις και στο εσωτερικό των ευρωπαϊκών θεσμών.
Στις αρχές του 2023, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αρνήθηκε να καλύψει το σύνολο των δαπανών για τις συγκεκριμένες συμβουλευτικές υπηρεσίες, εγκρίνοντας την κάλυψη ποσού περίπου 115.000 ευρώ.
Το υπόλοιπο ποσό επιβάρυνε το ίδιο το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα.
Στη συνέχεια, οι δύο σύμβουλοι επέστρεψαν στο ΕΛΚ περίπου το μισό από το ποσό που είχε απομείνει να καλύψει το κόμμα. Ο Γεράσιμος Ζαγορίτης χαρακτήρισε την επιστροφή χρημάτων «εμπορική χειρονομία», ενώ ο Έρικ Θανόπουλος Παρκς την περιέγραψε ως «χειρονομία καλής θέλησης».
Όπως επισημαίνει το δημοσίευμα, παρά την παρέμβαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, εξακολουθούν να υπάρχουν κρίσιμα αναπάντητα ερωτήματα σχετικά με τις συμβάσεις.
Μεταξύ αυτών είναι το κατά πόσο υπήρξε ευνοϊκή μεταχείριση κατά την ανάθεση των έργων, εάν το σύνολο των χρημάτων προοριζόταν αποκλειστικά για τους δύο συμβούλους ή εάν υπάρχουν ενδείξεις πληρωμών προς τρίτα πρόσωπα.
Ερωτήματα τίθενται επίσης για το εάν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενημέρωσε τις αρμόδιες αρχές σχετικά με την πιθανότητα ύπαρξης παράνομων χρηματοοικονομικών ροών.
Στο πλαίσιο της δημοσιογραφικής έρευνας, το Follow the Money ζήτησε πρόσβαση στις συμβάσεις, στα έγγραφα των διαδικασιών ανάθεσης και στην αλληλογραφία των ευρωπαϊκών υπηρεσιών σχετικά με την υπόθεση.
Ωστόσο, στις 4 Σεπτεμβρίου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο απέρριψε το αίτημα δημοσιοποίησης των εγγράφων. Ως αιτιολογία επικαλέστηκε, μεταξύ άλλων, την προστασία των εμπορικών συμφερόντων των συμβούλων, ενώ αναφέρθηκε και στην ύπαρξη εν εξελίξει έρευνας, η οποία θα μπορούσε να επηρεαστεί από τη δημοσιοποίηση των στοιχείων. Η αναφορά αυτή αποτελεί, σύμφωνα με το δημοσίευμα, πρόσθετη ένδειξη ότι η υπόθεση εξετάζεται πλέον από τις αρμόδιες αρχές.
Τι απαντούν το ΕΛΚ και οι εμπλεκόμενοι
Εκπρόσωπος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος δήλωσε ότι το κόμμα δεν έχει λάβει επίσημη ενημέρωση για την έρευνα. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι το ΕΛΚ σέβεται πλήρως την ανεξαρτησία και τις αρμοδιότητες των αρμόδιων αρχών και παραμένει προσηλωμένο στη διαφάνεια και την πλήρη συνεργασία μαζί τους, εφόσον του ζητηθεί.
Από την πλευρά της, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία απέφυγε να σχολιάσει την υπόθεση, επισημαίνοντας ότι δεν μπορεί να προβεί σε δηλώσεις που ενδέχεται να θέσουν σε κίνδυνο τις εν εξελίξει διαδικασίες και την έκβασή τους. Ανάλογη στάση τήρησαν η βελγική αστυνομία και η OLAF.
Ο Γεράσιμος Ζαγορίτης δήλωσε στο Follow the Money ότι ουδέποτε έχει επικοινωνήσει μαζί του κάποια ερευνητική ή άλλη αρμόδια αρχή για τη συγκεκριμένη ή οποιαδήποτε άλλη υπόθεση. Ο Έρικ Θανόπουλος Παρκς και ο Θανάσης Μπακόλας δεν απάντησαν στα αιτήματα σχολιασμού για το νέο δημοσίευμα.
Σε προηγούμενη τοποθέτησή του, πάντως, ο πρώην γενικός γραμματέας του ΕΛΚ είχε υποστηρίξει ότι όλες οι οικονομικές αποφάσεις που ελήφθησαν κατά τη διάρκεια της θητείας του, συμπεριλαμβανομένων των επίμαχων συμβάσεων, είχαν ελεγχθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και είχαν κριθεί νόμιμες και ορθές.
Το ΕΛΚ έχει επίσης υποστηρίξει ότι η πρόσληψη των δύο συμβούλων εντασσόταν σε διαδικασία αναδιάρθρωσης, με στόχο την ενίσχυση της ψηφιακής επικοινωνίας και των σχέσεων με τα εθνικά κόμματα-μέλη.
Στο επίκεντρο και ο ρόλος του Μάνφρεντ Βέμπερ
Η νέα έρευνα επαναφέρει ερωτήματα για τη λειτουργία και την εποπτεία των οικονομικών του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος επί προεδρίας Μάνφρεντ Βέμπερ.
Σύμφωνα με το Follow the Money, ο Γερμανός πολιτικός βρισκόταν στην ηγεσία του κόμματος όταν υπογράφηκαν οι επίμαχες συμβάσεις, ενώ ο Θανάσης Μπακόλας, ως γενικός γραμματέας, είχε την ευθύνη της καθημερινής λειτουργίας του ΕΛΚ. Ο Μπακόλας παρέμεινε στη θέση του έως τον Απρίλιο του 2025, όταν δεν προτάθηκε για επανεκλογή, έπειτα, σύμφωνα με σχετικές πληροφορίες που επικαλείται το δημοσίευμα, από διαφωνία με τον Βέμπερ για διαφορετικό ζήτημα.
Το ερευνητικό μέσο υπενθυμίζει ότι το ΕΛΚ έχει βρεθεί και στο παρελθόν αντιμέτωπο με ερωτήματα για τη χρήση δημόσιων πόρων.
Προηγούμενη έρευνα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, που αφορούσε διαφορετικές καταγγελίες σχετικά με τη χρηματοδότηση της προεκλογικής εκστρατείας του Μάνφρεντ Βέμπερ για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, είχε τεθεί στο αρχείο, καθώς δεν διαπιστώθηκαν επαρκείς λόγοι για να θεωρηθεί ότι είχε διαπραχθεί ποινικό αδίκημα.
Στο μεταξύ, ο Γάλλος ευρωβουλευτής Φρανσουά-Ξαβιέ Μπελαμί, ο οποίος εξελέγη ταμίας του ΕΛΚ το 2024, δήλωσε στο Follow the Money ότι, μετά την υπόθεση των συμβούλων, οι εσωτερικές διαδικασίες του κόμματος αναμορφώθηκαν προκειμένου να αντιμετωπιστούν ενδεχόμενες αδυναμίες.
